SÜKUT VƏ DAXİLİ DİNCLİK FƏLSƏFƏSİ
İnsan həyatında ən böyük ehtiyacların biri sakitlikdir. Sükut yalnız səsin olmaması deyil, eyni zamanda insanın öz daxilində yaranan bir rahatlıq halıdır. Müasir dövrdə insanlar daim tələskənlik, səs-küy, gərginlik və narahatlıq içində yaşayırlar. Hər gün yüzlərlə fikir, qayğı və məsuliyyət insanın ruhunu yorur. Məhz belə bir dövrdə sükut və daxili dinclik fəlsəfəsi insan üçün həm mənəvi sığınacaq, həm də həyatın mənasını anlamaq üçün ən doğru yollardan biri hesab olunur.
Sükut insanın özünü tanımasına kömək edən ən güclü vasitələrdən biridir. İnsan çox danışanda, çox düşünəndə və çox narahat olanda özünü itirir. Amma insan sakit qalanda öz daxili səsini eşidə bilir. Bu səs insanın həqiqi düşüncəsi, həqiqi hissi və həqiqi istəkləridir. İnsan yalnız sükut içində kim olduğunu anlayır. Bu isə daxili dincliyin ilk addımıdır.
Daxili dinclik insanın ruhunun sabit və rahat olması deməkdir. Bu, xarici dünyada nə baş verməsindən asılı olmayaraq insanın öz daxilində sakit qala bilməsidir. Həyatda hər zaman çətinliklər olacaq, hər zaman narahat edən hadisələr baş verəcək. Amma daxili dincliyi olan insan bu hadisələrin qarşısında dağılmır. O, sakit qalır və hər şeyi daha düzgün düşünə bilir. Bu da insanı daha güclü edir.
Sükut eyni zamanda insanın düşüncələrini təmizləyir. Hər gün insanın beynində yüzlərlə lazımsız fikir yaranır. Bu fikirlər insanın enerjisini alır və onu yorur. İnsan bəzən heç nəyə görə narahat olur. Amma insan sükut içində qalanda bu lazımsız fikirlər yavaş-yavaş yox olur. Yerinə isə daha aydın və daha düzgün düşüncələr gəlir. Bu, insanın daha sağlam qərarlar verməsinə kömək edir.
Daxili dinclik yalnız sakit olmaq demək deyil, həm də səbirli olmaq deməkdir. Səbir insanın ən böyük güclərindən biridir. Səbirli insan həyatda tələsmir. O, hər şeyin öz vaxtında baş verəcəyinə inanır. Bu inam insanın qəlbini rahatlaşdırır. Daxili dinclik də məhz bu inamdan yaranır. İnsan hər şeyi idarə edə bilmədiyini qəbul edəndə daxilində sakitlik yaranır.
Sükut həm də insanın qəlbini saflaşdırır. İnsan çox danışanda bəzən düşünmədən söz deyir və bu sözlər başqalarını incidir. Amma insan susanda əvvəl düşünür, sonra danışır. Bu isə insanın daha müdrik olmasına səbəb olur. Müdriklik isə daxili dincliyin ən gözəl nəticələrindən biridir. Sakit insan həmişə daha dərin düşünür və daha düzgün danışır.
Daxili dinclik insanın xoşbəxtliyinə də birbaşa təsir edir. İnsan çox şeyə sahib olsa da daxili sakitliyi yoxdursa, o xoşbəxt ola bilməz. Amma insanın ürəyi rahatdırsa, o, kiçik şeylərdən belə sevinc ala bilir. Günəşin doğması, bir gülün açması, bir xoş söz insanı sevindirə bilir. Bu isə göstərir ki, xoşbəxtlik insanın daxilində yaranır.
Müasir dövrdə sükut və daxili dinclik daha da qiymətli olub. İnsanlar telefon, sosial şəbəkələr və müxtəlif məlumatların təsiri altında daim gərgin yaşayırlar. İnsan özünə vaxt ayırmır. Halbuki insan bəzən sadəcə susmalı, sakit bir yerdə oturmalı və yalnız öz düşüncələri ilə qalmalıdır. Bu, insanın ruhunu yenidən gücləndirir.
Daxili dinclik insanın münasibətlərinə də müsbət təsir edir. Sakit insan daha anlayışlı olur. O, insanları tez qınamır, tez incimir və tez əsəbiləşmir. Belə insanlar ətrafdakılar üçün daha rahat və daha etibarlı görünür. Bu isə insanın həyatında sevgi və hörmətin artmasına səbəb olur.
Sükut həm də insanın özünü inkişaf etdirməsinə kömək edir. İnsan sakit olanda daha çox düşünür və daha çox öyrənir. O, həyatın mənasını daha dərindən anlayır. Bu isə insanı həm mənəvi, həm də düşüncə baxımından daha zəngin edir. İnsan nə qədər sakit və düşüncəli olsa, bir o qədər güclü və müdrik olur.
Nəticə olaraq demək olar ki, sükut və daxili dinclik insan həyatının ən vacib dəyərlərindən biridir. Sükut insanın özünü tanımasına, daxili dinclik isə insanın xoşbəxt olmasına kömək edir. Həyatda ən böyük zənginlik pul və ya şöhrət deyil, insanın daxilindəki rahatlıqdır. İnsan sakit olanda daha aydın düşünür, daha düzgün qərar verir və daha xoşbəxt yaşayır. Buna görə də hər bir insan həyatında sükuta və daxili dincliyə yer verməlidir. Bu isə insanın həm ruhunu gücləndirir, həm də həyatını daha mənalı edir.
Sevil Azadqızı
Azərbaycan dili və ədəbiyyatı müəllimi. Filoloq.
Ədəbi təhlil-tənqidçi.
AJB-nin üzvü. Yazar-publisist.