<p>Müasir Azərbaycan ədəbiyyatının mənəvi xəritəsində <a attributionsrc="/privacy_sandbox/comet/register/source/?xt=AZb85w-DpFVUeQqJVQOXObe1_KharfD6qXJURhH1Logxp1yPx5x7AOkLwbUVJTmZ2jaTXj1A_n5tOYqA7zgGiH-ej_1huWIn2VV_DNkohD6JcHHou1Coo0uEIgES0TPkC5jffhzSg9WoOzJapT3RHc3W1o3QkK861ZEotnV55o2EywTfM0_M03ycNRNIsHggjVLnlevllyeKlQ1WaF6tiUTlXHWzNz5N6NgsPCNi7QxkveLjJKteqg8L1f010Md36mR0yYd11EzTNqHeaVuQOQJZXAxoHB60YBAOgCLpoBGkHwZi9DKYFyK2Uf4L5Avy8USooIlVxXPGzILYEM-7KWDBCJb_HmOityt2BFwCa_66TA2nZBAjlncUqRV-o7Cli1QVnUDOPEyiZxbvVPLvofPdTmrEBhXhAA2G0DhCUmdlJMywB9rUVkHbiphn9XPc2VMjbfDUkqaTusyszqYSeCtZRxjpGiHit0PjUkBRzbHj0kwW8eTuOT4NCAcVlloV00TaXPOhl06ZX2lueWMekSQbzz4DTJc0BABkZFwQIwWFIRQT1KFbmpuJH4vfg3YKTRn4UjDgnqloTa4cPyPTZz1bIqgLD7lOVSnHhiWSarVQ966xiF91Mfyi9FNknuOpXXEPUIW0JSQdZqyOMeLf_OFlBYKwXj8ca_u3sfHITDPw0UDER1TzhZ7-xkXY6XQ-9tKmZ3W1gWUbqFCaOpH8SXYh-DMHAelLRawNIQzlpCBBCSp-8bHvjVBRhNsI4GmrcqJ4VzqbAhrhuE0jiAOlTRKpw39jDT7FmKy3_w6YRi_JFjwaV7JD5eY7TYk8mrpzGkSOJsz_aw2xyCrcBCDYehqqMnYMsoDsY_qcv-ELjJ6GxbFlX0YdoNSR_Mm2n0qYt1egD6Fk2KBlhaTxkt0l0VTvahjwlZSmL1XRbX6VvxY-Eic9tyV5jjx_Fy29ajSEVo3RFh0cRCLLKza8NkL4x9aQQX4lFzw9BxEa4BHR23Qet1eSbLGRQrHVvhu-XZoWwbqYMd6Q6BUdFhLjEVOANRTIfZUL3HNyGPKcuogmy3_wzNcd-YTNZ9GRUuBcenCp_hkuvwUcsL0EYAry3fjNp90lKSnQOYZfFZS4HUj8BeBrkJ506uhV52QaXijh8p9eK_KKyw4a4f1Xia9JfmBYd5h0dcDVoy_BTn6lTAM61dIOmRzrQ6rUeykEb2jIZsiJlPkSJbTtaic0aHUQlzeSe99EEre02FutempkEutF-wrf4X-GZ63vobLlCsFQ28i8UiUevzuV35nb4zw8LmzvD_jO5E6GJIk3kIYNEjBgry9C2ROm_QOpD5wGOLoTIdQOq2W1tHtKv14-Ed9J5B5v-ka8-Uu9acUzCtCfT181PiFn7gOyCrIGGFqYvDZ1bubCHqJoh6C-kreuLLfoawx4pThG_4lbc0-bDChEQLFB8QHxwiqFA-d6RIrNHBbpKbyXMe9V8UanCvJEbNKxzrTf7A8hJXS9dN-umpQ3EHtzFr2rGGRDgtcTmci3PjnIdUQqpGR68pK9vfA6DYH7J3F359L1EkotyLXxseAJqTwmFYC0v_xgjOFE5ckEoYMkK8ZTAwbSWJeDehULhzOwOVOsNQrj8olkNcDnDiCTeU13d9aR3IKmfbAE77gmZY1oX4SBwY8Ui7DfoAg3-6PxOxuMTF99zTzZxaRe0V4nZic6BJaztU8AKEi8PmdO4yatLw4Gu6sSGrbWuvdrq3uaLhvofI3fZCK17Qy8g6wyjFl8xVK8iB2Wyw29c0gFp6xX_uUQwjf8_cs12I5GQLJLivWNEKyhxUM_QI1r6dmE3ZI1IlXwjNYME4zNfZ1Wc-3vUWxotChBc8XUKV2bnRNA4k99WSHq2GJdU0Dgl_FqMlKPicBxAr5Q8Ken6RYt7so" href="https://www.facebook.com/Sona.Velieva?__cft__[0]=AZYcHWqQeFqg68gItkHJHbrUH3ntnbpuF5i1V1GKkixhgyAq_U9wEmOhxsj_QgZYK4cPKFrBn1eP9BrzAr9pEHsq2wQnn_K8f9now-qkU6P1zo_5Jr0E3eBk_JSqUYCT7qPbPEo1cWQ90-sJkmQXCko4e1h-E3AqiFHgFlvjx2ofoGLnAX2X8-zIvypZh2LImRKCJv7X29EMvz9wehwIqMWW&amp;tn__=-]K-R" role="link" tabindex="0">Sona Vəliyeva</a> imzası xüsusi bir parlaqlıqla seçilir və bu parlaqlıq yalnız poetik istedadın nəticəsi deyil, eyni zamanda dərin elmi düşüncənin, zəngin həyat təcrübəsinin və milli ruhun sintezindən yaranan bir söz aləminin təcəssümüdür. Onun Ömrün yaddaşı adlı kitabı sadəcə bədii mətnlər toplusu kimi deyil, insan ömrünün, zamanın və yaddaşın poetik təhlili kimi dəyərləndirilə bilər. 376 səhifədən ibarət olan bu sanballı nəşr həm həcm, həm də məzmun baxımından müəllifin yaradıcılıq enerjisinin genişliyini və dərinliyini açıq şəkildə nümayiş etdirir. Bu əsər oxucunu yalnız şeirlərlə deyil, həm də düşüncə ilə üz-üzə qoyur, onu zamanın axarında öz daxili aləminə nəzər salmağa vadar edir. Burada hər misra bir xatirədir, hər bənd bir ömür parçasıdır, hər fikir isə insanın özü ilə apardığı səssiz dialoqun bədii ifadəsidir. Kitabın geniş həcmi onun yalnız oxumaq üçün deyil, həm də dönə-dönə qayıdılacaq bir mənəvi mənbə olduğunu göstərir və bu baxımdan 376 səhifəlik mətn sanki bir ömrün səhifə-səhifə açılan poetik salnaməsinə çevrilir. Kitabın strukturu müəllifin yaradıcılıq dünyasının çoxşaxəliliyini əks etdirir və oxucuya müxtəlif mövzular arasında ahəngdar keçidlər təqdim edir. 2018–2021-ci illərin məhsulu olan yeni şeirlərlə yanaşı əvvəlki illərin seçilmiş nümunələrinin bir araya gətirilməsi zamanın bütövlüyünü və yaddaşın davamlılığını göstərir. Bu baxımdan əsər yalnız poetik toplu deyil, həm də müəllifin həyat fəlsəfəsinin bədii manifesti kimi çıxış edir. "Özbəkistan xatirələri" poemasında səfərin doğurduğu hisslər, yad məkanda doğmalıq axtarışı və türk dünyasının mənəvi birliyi xüsusi poetik boyalarla təqdim olunur. “Üzü Tanrıya” fəslində isə insanın ilahi ilə dialoqu, ruhun saflaşma ehtiyacı və mənəvi yüksəliş arzusu dərin lirizm və fəlsəfi çalarlarla ifadə edilir. "Vətən sədaları" bölməsində müəllifin vətəndaş mövqeyi, milli kimliyə bağlılığı və torpaq sevgisi qabarıq şəkildə hiss olunur və bu hisslər oxucunun qəlbində rezonans yaradır. "Ömrü vərəqləyərkən" hissəsi isə retrospektiv baxışın poetik formasıdır və burada insanın keçmişlə hesablaşması, yaşanmışların mənalandırılması və həyatın müdrik nəticələri bədii dillə təqdim olunur. Sona Vəliyevanın yaradıcılığının əsas xüsusiyyətlərindən biri onun elmi-intellektual bazasının poeziyada özünü aydın şəkildə göstərməsidir. Filologiya elmləri doktoru və professor kimi qazandığı bilik və təcrübə onun şeirlərində sözün dəqiqliyini, ifadənin dərinliyini və fikrin sistemliliyini təmin edir. Onun misralarında təsadüfi heç nə yoxdur, hər söz düşünülmüş, hər ifadə ölçülüb-biçilmiş və hər fikir müəyyən bir fəlsəfi yük daşıyır. “Ən ağırı” şeirində insanın daşıdığı mənəvi yük, "Ayrılıq"da itkinin ağrısı və "Nöqtə"də həyatın sonluq fəlsəfəsi incə psixoloji çalarlarla açılır və oxucunun daxili dünyasına təsir edir. Bu şeirlər yalnız oxunmur, eyni zamanda yaşanır və hiss edilir. Digər tərəfdən, müəllifin vətəndaş mövqeyi onun poeziyasında xüsusi yer tutur və bu mövqe sadəcə şüar xarakterli deyil, dərin hiss və səmimi duyğularla zəngindir. “Şəhid məktubu” və "Əsgər xanımına" kimi şeirlərdə Vətən uğrunda qurban verilən həyatların ağrısı, gözləyənlərin ümidi və xalqın qüruru bir arada təqdim olunur və bu nümunələr oxucuda həm kədər, həm də fəxarət hissi oyadır. Bu baxımdan Sona Vəliyeva poeziyası milli ruhun bədii ifadəsi kimi çıxış edir və müasir ədəbiyyatda vətəndaş poeziyasının uğurlu nümunələrindən biri hesab edilə bilər. Müəllifin yaradıcılıq coğrafiyası da diqqətəlayiqdir və bu coğrafiya yalnız Azərbaycanla məhdudlaşmır, ümumilikdə türk dünyasının mənəvi məkanını əhatə edir. Onun şeirlərində Təbrizin həsrəti, Özbəkistanın doğmalığı və ümumtürk mədəniyyətinin birliyi hiss olunur və bu da onun yaradıcılığını milli çərçivədən çıxararaq daha geniş bir mədəni kontekstə daxil edir. Bu xüsusiyyət Sona Vəliyevanı yalnız Azərbaycan şairi kimi deyil, həm də türk dünyasının ortaq ədəbi dəyərlərini təmsil edən sənətkar kimi təqdim edir. Kitabın interaktiv quruluşu da xüsusi qeyd olunmalıdır və bu yanaşma oxucuya yalnız mətnlə deyil, həm də onun təhlili ilə tanış olmaq imkanı yaradır. Tənqidçi rəylərinin əsərə daxil edilməsi müəllifin yaradıcılığına müxtəlif baxış bucaqlarından yanaşmağa şərait yaradır və oxucuya müqayisə aparmaq imkanı verir. Bu, həm də ədəbi mühitdə dialoq mədəniyyətinin formalaşmasına xidmət edir və əsərin dəyərini daha da artırır. Ümumilikdə “Ömrün yaddaşı” kitabı sözün sadəcə ifadə vasitəsi olmadığını, onun eyni zamanda yaddaş, tarix və ruh daşıyıcısı olduğunu sübut edir və bu baxımdan 376 səhifəlik bu əsər həm də bir ömrün poetik ensiklopediyası kimi dəyərləndirilə bilər.</p>

<p>Nəticə olaraq demək olar ki, Sona Vəliyeva yaradıcılığı sözün işığında formalaşan bir ömür fəlsəfəsidir və bu fəlsəfə oxucunu düşünməyə, hiss etməyə və yaşamağa çağırır. Onun "Ömrün yaddaşı" kitabı isə yalnız keçmişin poetik yaddaşı deyil, həm də gələcəyə ünvanlanan mənəvi mesajlar toplusudur. Bu əsər insanı öz köklərinə bağlayan, ona milli kimliyini xatırladan və eyni zamanda ümumbəşəri dəyərlərə səsləyən bir söz abidəsi kimi dəyərlidir. Müəllifin hər misrasında duyulan səmimiyyət, hər fikrində hiss olunan müdriklik və hər obrazında əks olunan həyat həqiqətləri bu kitabı oxucu üçün yalnız ədəbi nümunə deyil, həm də mənəvi yol yoldaşına çevirir. "Ömrün yaddaşı" bu baxımdan təkcə oxunan deyil, yaşanan, düşünülən və yadda qalan bir əsər kimi müasir Azərbaycan ədəbiyyatında öz möhkəm yerini tutur və sözün əbədi gücünü bir daha təsdiqləyir.</p>

<p><img alt="✍" referrerpolicy="origin-when-cross-origin" src="https://static.xx.fbcdn.net/images/emoji.php/v9/te2/1/16/270d.png" style="height:16px; width:16px" /> Sevil Azadqızı</p>

<p>(Şəhid Həsən Bəhram oğlunun əziz xatirəsinə)</p>

<p>"Qartal görmək istəyirsənsə, zirvəyə bax..."</p>

<p>Qartalın iki nəhəng qanadı olduğu kimi, o uca dağların zirvəsində də qartal qanadlarına bənzəyən iki kənd var: biri Todan, o biri Sarısu! Çətin məqamlarda bir-birinə arxa duran iki qardaş kənd... Çox ağrılar görüb, çox əziyyətlər çəkib bu kəndlər, onların insanları...</p>

<p>İndi haqqında söz açacağım şəxs Sarısu kəndinin mərd oğlu, şəhid Həsən Bəhram oğludur...</p>

<p>Bayramov Həsən Bəhram oğlu 17 iyun 1992-ci ildə Göygöl rayonunun Sarısu kəndində dünyaya göz açıb. İlk məktəb illərini Sarısu kəndində və Gəncə şəhərində keçirib. 2011–2013-cü illərdə hərbi xidmətdə olub. Əmək fəaliyyətinə Gəncə şəhər İcra Hakimiyyətində başlayıb. Aqrar Universitetin tələbəsi adını qazanması xəbərini elə döyüş meydanında eşidib. 2020-ci ilin iyun ayında Gəncədəki "N" saylı hərbi hissədən cəbhəyə yollanıb.</p>

<p>Onun ilk döyüş yolu Murovdağdan başlayıb Füzuli, Cəbrayıl və Qubadlıdan keçib. Son döyüşü 5 noyabrda Laçın uğrunda olub. Şəhidimizin nəşi 26 noyabrda yaşadığı Gəncə şəhərinə gətirilib. 27 noyabrda ucu-bucağı görünməyən bir izdihamla Gəncə Şəhidlər Xiyabanında torpağa tapşırılıb.</p>

<p>Göygöl rayonunun Sarısu kəndi... zirvələrdə dayanan o kənd... Az qala əsr yarım düşmən əhatəsində qalıb bu kənd. Dəfələrlə düşmən hücumlarına, təzyiqlərinə məruz qalıb - Sarısu. Məğrur duruşlu Kəpəz dağı ilə üz-üzə dayanır bu kənd. Hər səhər Kəpəz dağı sanki Sarısululara sabahın xeyir deyir, onlar da Kəpəzi salamlayır. Kəpəzlə Sarısu arasında gözəlliyi və ucalığı ilə göz oxşayan "Göydağ" durur. Elə bil bu baxışlara, mehribanlığa paxıllıq edir...</p>

<p>Düşmən bu kəndi öz nankorluğu, qəddarlığı ilə xəritədən silmək istədi, lakin arzuları gözlərində qaldı. Çünki bu kəndin zirvələrdə boya-başa çatmış Həsən kimi igid oğulları vardı.</p>

<p>Kəndin çox yerində ucalan sərt qayalar hamıya tanış idi. Ancaq heç kəs o zirvələrə onun baxdığı kimi baxmırdı. Həsən uşaq olanda deyərdi: "Qartallar aşağıdan uçmaz... İnsan da elə yaşamalıdır, qartal kimi!" Adı sadə olsa da, taleyi heç kimə bənzəmirdi. Anası Ruhiyyə xanım xatırlayır ki, o, uşaq vaxtı həmişə hündür yerlərə çıxarmış: "Hey deyərdim, Həsən, qurban olum, düş aşağı, yıxılarsan. O isə baxmazdı; damın üstünə, ağacın başına dırmaşardı, qorxu nədir bilməzdi. Sanki yer onu saxlamırdı, göy isə ucalığa səsləyirdi..."</p>

<p>Səhərlər günəş dağın arxasından boylananda kəndin evlərinə işıq süzülür, Kəpəz sanki əlini uzadıb "Oyanın" deyir. Axşamlar isə pıçıldayır: "Yoruldunuz, indi yatıb dincəlin..."</p>

<p>Həsən bu səsləri eşidə-eşidə böyümüşdü. Dağlara baxanda susardı. Heç kim bilmirdi nə danışdıqlarını, amma hamı hiss edirdi: Həsənin ürəyi dağ kimi böyükdür.</p>

<p>Bir dəfə atasına demişdi: - Ata, Kəpəz uzaqdan böyük görünsə də, yaxınlaşdıqca daha uca görünür. Atası gülümsəmişdi: - Oğul, dağlar yaxınlaşdıqca böyüyər, insanlar da elə olmalıdır...</p>

<p>İllər keçdi… Vətən çağıranda Həsən yenə o dağlara baxdı, Kəpəz isə bu dəfə susmadı: "İndi sənin zirvən başlayır, Həsən!" O, bir an belə düşünmədən getdi. Dağ kimi sakit, qartal kimi qürurlu. Döyüşlərin səsi uzaqlardan gəlsə də, kəndə hər səhər görünən Kəpəz artıq tamam fərqli, qaşlı-qabaqlı idi.</p>

<p>Kənd adamları o dağlara baxanda artıq qayaları görmürdülər, bir igidin kölgəsi idi onlara görsənən...</p>

<p>Döyüşə getdiyi gün...arxaya baxdı. Atası Bəhram bir evin tək oğlunu, iki bacının tək qardaşını daban-dabana izləyib yola salırdı. Həsən atasına gülərək səsləndi:</p>

<p>Rəngim dağların qarı,</p>

<p>Yönüm Murova sarı.</p>

<p>Ata, ölsəm amandır,</p>

<p>Bük məni bayrağa sarı...</p>

<p>Atası olduğu yerə çökdü, göz yaşları gilələndi üzü aşağı torpağa sarı...</p>

<p>Döyüş günü elə bil göydən buz yağırdı. Elə uşaq vaxtı baxdığı Kəpəzin, Murovun zirvələri kimi Həsən özünü irəli atanda dostları qışqırırdı: "Həsən, ehtiyatlı ol!" O isə gülümsəyirdi: "Qartallar ehtiyatla uçmur, çünki onlar zirvədən baxır." Son güllə səsləri dağlarda əks-səda verəndə, sanki bir qartal qanad çaldı - bu dəfə göylərə doğru, bir daha geri dönməmək üçün...</p>

<p>Kəndə Həsənin şəhid xəbəri gələndə anası Ruhiyə xanım pəncərədən o tanış zirvələrə baxıb ürəyi qan ağlaya-ağlaya pıçıldadı: "Mən səni həmişə orda görürdüm, oğlum... Demək, doğrudan da yerin oraymış..."</p>

<p>İndi Ruhiyyə xanım hər axşam Kəpəzin kölgəsi kəndin üzərinə düşəndə göz yaşları ilə ağı deyir:</p>

<p>Lay-lay dedim ürəkdən,</p>

<p>Qırdın qolum biləkdən.</p>

<p>Sənin igid olduğun,</p>

<p>Bilinirdi bələkdən...</p>

<p>Lay-lay, balam, a lay-lay</p>

<p>İgid balam a lay-lay.</p>

<p>Həsənin atasına vəsiyyətini bütöv Azərbaycan Bayrağa bükmüşdü...</p>

<p>Yenə anası:</p>

<p>Arzu diləyim Həsən,</p>

<p>Vuran ürəyim Həsən.</p>

<p>Dərddən qara yanıbdı,</p>

<p>Vallah kürəyim Həsən!!!</p>

<p>Atası Bəhram bir küncə çəkilib pıçıldayır:</p>

<p>Oğul, sənsiz təkəm mən,</p>

<p>Dərd-qəmim ətək-ətək.</p>

<p>Oğlum, dərdin əlimdən,</p>

<p>Bu sinəm pətək-pətək...</p>

<p>Bacılarının fəryadı isə ərşə bülənd olur:</p>

<p>Ana, cırma yaxanı,</p>

<p>Qalmadı yerdə qanı.</p>

<p>Azərbaycan ağlayır,</p>

<p>O qəhrəman balanı...</p>

<p>Cənazə böyük bir izdihamla Şəhidlər Xiyabanına üz tutarkən, ana qəlbi yenə sızlayırdı:</p>

<p>Lal oldu dilim, oğul,</p>

<p>Qırılıb belim, oğul.</p>

<p>Könlüm səni istəyir,</p>

<p>De, necə gəlim, oğul?</p>

<p>Azərbaycan bir igidini, bir şəhid balasını müqəddəs torpağa əmanət etdi.</p>

<p>Başın sağ olsun, Vətən!</p>

<p>Başınız sağ olsun, Bəhram ata, Ruhiyyə ana!</p>

<p>Məkanın cənnət olsun, İgid Əsgər!</p>

<p><a attributionsrc="/privacy_sandbox/comet/register/source/?xt=AZa_IADLq37SukrBnFOX7qNaifEwOnsW-1FA-70PEBeq2SicLreRLUBPquTWg2I0tVfKq3mG-lsjcohiZ3sqpSkaAp4BfUOWfzL8Wllwo1e9Khb_3sfzKFShfdBce9Bv6wIg8s6zktz7FFhlwB7Nl6cJj3M4kMxDOu9h1UiCGHyiBxQosAgJTkjhqVhWpaKq8j5U2LJRx0inNVOK4KeAzaBX2KCBXKeMxqF3fY4ANlcRGemIOu7zkpFB9ziQ11eEJm1Bc1hARNpU0vsmNPipMPOJFZAivcVSfAUOoPb_rARUiJxX2DgOPbBIuvZ7cbstVngykhVr9Q3cagSuWwZ6Ufbbs36Acm4kGRMpEtXG_1rBs_DTbTL46qyWCOkVKatscnv4dopJf48e5cOIGBv3teIPgMnz7dza1SyPNb4i0E4kZF5WvQOlqnJLyOiRire9cUKDOOUD27nnY_k9oQ5qC0wVJIzFfkT7AjfwL5RTGe0K7Pgi2Z0-aaPu2nnzgX4Z4GWos9W_Lj6T2U3JffIaJ8j4l257esM43FwS09-XTgN-V4d04LX_vEhn_icuFoIC41tWYKK-7IJTL06DdLKLmjQPUHbT1IifVLhVo2ldgzqnmVYo7BAy_1fYfllpWtYE7rPWoZuoINtjrgYExmLucN4cdF6kBIZuqT0ryGQifZFTALRcBmZ6KbxYwLdIU_sqUZbqPEe40rnc5E3gcKqgBtuJPZYa7kNXIuZm64UJ9XnZZ4Tb2uTWHqVjC5E4cjNhEGUNC61sVdfroFlVSu-JwmiRNhX86gFl2tHP6P9VKtZ8looKk3l8jw5M0K7xT3RvVZsaCKO3FctxszTkCWJpSG8N0p3p-3hPxUhQHHFXRQ-dvVaO4uIAShqAR6NogSuq2lHr1NNNVaSZE-iooVa9OVKgveRdOSxTijzKln6bycyLBS7qF6KLJsF7-9QZhYmvZA8XR9qpqYajC34y8QqT2lMwLkLt2B-3ZyZE_zZf1eyLFkXjU9MAXht8dGqdjj_sCk1yny4q6Io4hF2EdnnKKaUPrOyNfM21Iq38QR279V4i-jKi69oxP_LnSRU4LVoprIub000HAXtPLoo2vKvlbrWsUWfM0F7x8YdyXVHyffQPnl2wO0979obsjRkGjQ7LPZJfTWEPY6hnvhlG39EuUdOO6xhShf0ySr7EwjA92F_eVPbfyGJJFXFSzkhqDFZgNUb5YO9kwBP_3SxWukTYimqq5Tqhc1JQastlJoap4mjpArn19Qk2L_b0VlvflIZ3v6t7lAza2zCe6RALifxFlcbP6DPMu4vF_L4al2YcWXB3_Hj_p6tXigcNfchNGGv2rSxuUVmkNw-Yauj9pMYWcK1pJk7MrqrFcAJDLujvVQZ6l-GvARJdIDblquZWl_PHTGig9RdCl2hBj6LkL50Dy-ern7131iHGnWxga7Hp4PuSEMngm8qsILVgM8JPucFDD0xOZyEVRyGFJc3kZFw2Jvte8kI5VezsNBEtcGZJpPU3Nw" href="https://www.facebook.com/photo/?fbid=3922252244735225&amp;set=a.1419360038357804&amp;__cft__[0]=AZZVsJdNSCBPMne0eDoZCkOF3oCoRr4eUiMMCx6Wjy-ZMP3s4aYr-HgOKksFSPIyZhQP9LYAOP081ZqqHWMK5ibavNCRCs1cjuiihRGw54YXmvEoTLHkuNlUM8UwoZhgR9S2X6LROElC1UTHk3wts6tpdJ0-e4RCpG0wE-2MsAXtMxSATtSnm5_qcbmAkALbbpUvq4z_LKyw56nHSV5-CRWs&amp;__tn__=EH-R" role="link" tabindex="0"><img alt="Şəkilin açıqlaması yoxdur." data-imgperflogname="feedImage" referrerpolicy="origin-when-cross-origin" src="https://scontent.fgyd4-2.fna.fbcdn.net/v/t39.30808-6/678779405_3922252248068558_877784277012508296_n.jpg?_nc_cat=106&amp;ccb=1-7&amp;_nc_sid=13d280&amp;_nc_ohc=KrXcAeD_JTAQ7kNvwEkOEpj&amp;_nc_oc=Adp1uYJ4lgN08Kip4Do3y1pHoeEo6abx0wId1KWs2Al9Z9HXkebjVDa1g6gOqENUCMo&amp;_nc_zt=23&amp;_nc_ht=scontent.fgyd4-2.fna&amp;_nc_gid=1FnLzaJO1mT6Y3meG4jsrg&amp;_nc_ss=7a3a8&amp;oh=00_Af2wDK-fL1n11ribgNwPgvQKnfGhde5OzEfon-C3KySi9g&amp;oe=69EEDEE8" style="height:320px; width:248px" /></a></p>

<p> </p>

<h4> </h4>

<p>yenə də açıb qolların,</p>

<p>Bizi qucmaq üçün sanki yalvarır.</p>

<p>Necə uzansa da həsrət yolları,</p>

<p>Bir ucu yenə də Tanrıya varır.</p>

<p>Bağlı qapılara rast gələndə biz,</p>

<p>Deyə bilirikmi, ürəkdən, şəksiz:</p>

<p>"Nə yaxşı, Tanrı var qapısı açıq,</p>

<p>Qapısın hər daim açır bizlərə.</p>

<p>Onda anlayırıq nə qədər acıq -</p>

<p>Açıq qapılara, gülər üzlərə."?!</p>

<p>Niyə qaçaq axı taleyimizdən?</p>

<p>Tanrı nə yazıbsa sonacan davam.</p>

<p>Qaçıran kimsə yox ümidi bizdən,</p>

<p>Özümüz qaçanıq, özümüz qovan.</p>

<p>Ah, İnsan,</p>

<p>yaddaşın necə korşalıb?</p>

<p>Ruhunu zəhərli bir ilan çalıb.</p>

<p>Hər an düşünürsən, "bir ümid varmı?</p>

<p>Əlimi uzatsam əlim çatarmı?</p>

<p>Necə eləyim ki, batmayım yasa,</p>

<p>Qəlbin umduğuna əlim çatmasa?"</p>

<p>Suallar beynini yorur, amandır,</p>

<p>İçində inamdan bir şölə yandır.</p>

<p>Dinlə, qoy danışsın alnın qırışı,</p>

<p>Burax, qoy desin ki, ömrün bu qışı</p>

<p>Belə tez gəlməyə niyə tələsib,</p>

<p>Bu xəzan yelləri niyə tez əsib?</p>

<p>Burax, qoy danışsın saçının dəni,</p>

<p>Dəyərli nə var ki, bu ömrə şərik?</p>

<p>Bəlkə Tanrı elə sınayır səni,</p>

<p>Olan xeyirliyə olur,</p>

<p>bilmərik.</p>

<p><strong>Şəhidlərimizin əziz xatirəsinə</strong></p>

<p> </p>

<p>Sən şəhid olmasaydın</p>

<p>Vətən tən-tən sovrular,</p>

<p>Torpaq şəhid olardı.</p>

<p>Ulduz sönüb qıvrılar,</p>

<p>Ay bir az da solardı,</p>

<p>Pozulardı rəngləri</p>

<p>Bayraq şəhid olardı.</p>

<p>Sən şəhid olmasaydın</p>

<p>Xalq çıxar xalqlığından,</p>

<p>Millət şəhid olardı.</p>

<p>Namus bir də lillənər,</p>

<p>Qeyrət şəhid olardı.</p>

<p>Şərəf əlil, şan əlil</p>

<p>Şöhrət şəhid olardı.</p>

<p>Sən şəhid olmasaydın</p>

<p>Cəhənnəm abadlaşar,</p>

<p>Cənnət şəhid olardı.</p>

<p>Sən şəhid olmasaydın</p>

<p>Keçinərdi Qarabağ,</p>

<p>Şuşa şəhid olardı.</p>

<p>Laçın ilə Kəlbəcər</p>

<p>Qoşa şəhid olardı.</p>

<p>Sən şəhid olmasaydın</p>

<p>Göyçə-Göyçə göynəyən</p>

<p>Ağrının, Ağkilsənin</p>

<p>Səbri şəhid olardı,</p>

<p>Ələsgərin nigaran</p>

<p>Qəbri şəhid olardı.</p>

<p>Sən şəhid olmasaydın</p>

<p>Təbrizin ümidləri,</p>

<p>Araz şəhid olardı.</p>

<p>Turanın ilk qolları</p>

<p>Bayat, avşar, bayandur,</p>

<p>Oğuz şəhid olardı.</p>

<p>Sən şəhid olmasaydın</p>

<p>Dəmirqapı Dərbəndin</p>

<p>Qapı-qapı yolları,-</p>

<p>Hun keçidi, Xan qapı,</p>

<p>Qırxlar şəhid olardı.</p>

<p>Sən şəhid olmasaydın</p>

<p>Kərkük türkmanlarını</p>

<p>Səlcuqlarla bağlayan</p>

<p>Bağlar şəhid olardı.</p>

<p>Seçdin əbədiyyəti,</p>

<p>Ruhunu meh oxşayır,</p>

<p>Öpür çiçəklər səni.</p>

<p>Göz üstündə saxlayır</p>

<p>Göydə mələklər səni.</p>

<p> </p>

<p>Həmişə belə susqunam,</p>

<p>Özümlə, rahat oluram...</p>

<p>İmkan vermir ki, udqunam -</p>

<p>Gözümlə, rahat oluram...</p>

<p> </p>

<p>Nə vaxt ki, havam korranır,</p>

<p>Gözlərim sanki torranır...</p>

<p>Ocağım səssiz qorranır -</p>

<p>Közümlə , rahat oluram...</p>

<p> </p>

<p>Duz yükü deyilki, şələm,</p>

<p>Yaşamağa dəyər hələm!</p>

<p>Sirr vermir kağıza qələm -</p>

<p>Dözümlə , rahat oluram</p>

<p> </p>

<p>Fərəh səpir sanki, bu Dan</p>

<p>Ruhdu məni kövrək tutan !</p>

<p>Ay könlümə ümid, fidan -</p>

<p>Sözünlə , rahat oluram!</p>

<p> </p>

<p> </p>

<p><strong>Şeirin Bədii Təhlili:</strong></p>

<p> </p>

<p>Əbülfət Mədətoğlunun "Rahat oluram" şeiri insanın daxili aləminə çəkilməsini, sükutun və səbrin fəlsəfəsini tərənnüm edən lirik bir nümunədir.</p>

<p>Şeirin əsas mövzusu tənhalıq, özüylə baş-başa qalmaq və daxili hüzurdur. Müəllif cəmiyyətdən və səs-küydən uzaqlaşaraq öz daxili dünyasında tapdığı rahatlığı təsvir edir. Şeirin ideyası insanın ən ağır anlarında belə öz daxili gücünə, səbrinə və mənəviyyatına sığınaraq sağala biləcəyini göstərməkdir.</p>

<p>Şair hisslərini oxucuya çatdırmaq üçün müxtəlif bədii vasitələrdən ustalıqla istifadə etmişdir:</p>

<p>"Ocağım səssiz qorranır", "Havam korranır" ifadələri insanın ruh halını, daxili gərginliyini və yanğısını təbii hadisələrlə bənzətmə vasitəsilə canlandırır.</p>

<p>"Duz yükü deyil ki, şələm" misrasında həyatın çətinlikləri ağır bir yükə bənzədilir, lakin bunun dözülməz olmadığı vurğulanır.</p>

<p>"Kövrək ruh", "Səssiz ocaq" kimi ifadələr şeirin emosional rəngini tündləşdirir.</p>

<p>Şeir klassik aşıq yaradıcılığına yaxın olan qoşma tərzində, 11 hecalı ölçüdə yazılmışdır. Bu da ona axıcılıq və xalq dilinə yaxınlıq qazandırır.</p>

<p>Şeirdə "susqunam, udqunam, gözümlə, közümlə, dözümlə" kimi qafiyələr musiqililiyi təmin edir. Hər bəndin sonunda "rahat oluram" rədifinin işlənməsi şairin mənəvi axtarışındakı əsas məqsədi – hüzuru qabardır.</p>

<p>Xarici dünyanın "korranan havası" ilə daxili dünyanın "közü" və "dözümü" arasında bir qarşıdurma yaradılıb.</p>

<p>Şeirdəki lirik qəhrəman səbrli, müdrik və həssas biridir. O, dərdi kənarda deyil, öz içində əritməyə üstünlük verir ("Sözünlə rahat oluram"). Qələmin kağıza sirr verməməsi isə qəhrəmanın bəzi ağrıları yalnız ruhunda daşıdığından xəbər verir.</p>

<p>Nəticə olaraq, bu şeir insanın özü-özünə təsəllisi, sükutun səsdən daha çox şey ifadə etməsi haqqında incə bir poetik etirafdır.</p>

<p> </p>

<p>Qaranquş</p>

<p> </p>

<p><strong>("Bağ-baxca " ŞEİRLƏRİMDƏN)</strong></p>

<p>Dinlədiyim səslərin</p>

<p>İçində səsin təkdi...</p>

<p>O səs mənim ruhuma</p>

<p>İlıq bir sığal çəkdi -</p>

<p>Qaranquş!</p>

<p> </p>

<p>Budaqlar arasından</p>

<p>Süzülüb gələn səda...</p>

<p>Görməmişəm sevgidə -</p>

<p>Nə belə naz, nə əda -</p>

<p>Qaranquş!</p>

<p> </p>

<p>Dinlədikcə duyuram</p>

<p>Candan qopur bu nida...</p>

<p>Fikrə noqtə qoyuram -</p>

<p>Səs " xoş gəldin, səs "vida" -</p>

<p>Qaranquş!</p>

<p> </p>

<p>Bu bir payız nəğməsi,</p>

<p>Bu bir bahar sovqatı...</p>

<p>Səsin mənə yaşatdı -</p>

<p>Bax, belə bir ovqatı -</p>

<p>Qaranquş!</p>

<p> </p>

<p><strong>Şeirin Bədii Təhlili:</strong></p>

<p>Əbülfət Mədətoğlunun "Qaranquş" şeiri təbiət mənzərəsi fonunda insanın daxili aləmini, duyğu və həyəcanlarını əks etdirən lirik bir nümunədir.</p>

<p>Şeirin əsas mövzusu təbiətin oyanışı və ya dəyişməsi zamanı şairin duyduğu estetik zövqdür. Qaranquşun səsi burada sadəcə bir quşun oxuması deyil, həm də ruhu sakitləşdirən, ona "ılıq sığal çəkən" bir ümid və sevgi simvoludur. İdeya olaraq, təbiət ilə insan ruhu arasındakı qırılmaz bağlılıq, saflıq və gözəlliyin tərənnümü ön plana çıxır.</p>

<p>"Səsin ruhuma ılıq bir sığal çəkməsi" ifadəsi səsin insanda yaratdığı mənəvi rahatlığı olduqca təsirli şəkildə ifadə edir.</p>

<p>"Ilıq sığal", "payız nəğməsi", "bahar sovqatı" kimi ifadələr şeirin bədii təsir gücünü artırır, oxucuda xoş bir emosional fon yaradır.</p>

<p>Müəllif "xoş gəldin" və "vida", həmçinin "payız" və "bahar" anlayışlarını qarşı-qarşıya qoyaraq həyatın dövranını, həm sevinci, həm də kədəri eyni anda duyduğunu göstərir.</p>

<p>Şeir axıcı və sadə dildə yazılıb. Hər bəndin sonunda "Qaranquş!" xitabının təkrarlanması əsərin musiqiliyini təmin edir və diqqəti əsas simvol üzərində cəmləyir. Bu xitab həm bir müraciət, həm də heyranlıq nidası kimi səslənir.</p>

<p>"Qaranquş" şeiri oxucuda xoş bir nikbinlik və eyni zamanda dərin bir həzinlik yaradır. Şair quşun səsində həm sevgini, həm naz-ədadan uzaq bir səmimiyyəti tapır. Bu səs həm gəlişi ilə sevindirir, həm də gedəcəyi üçün "vida" kədərini xatırladır.</p>

<p>Gülümsəyir dan yeriylə bərabər,</p>

<p>Elə bil ki, heç yatmayıb bu Xəzər...</p>

<p>Sahilinə gələnlərə qol açıb -</p>

<p>Gülə -gülə qarşılayır bu səhər!</p>

<p> </p>

<p>Ləpələrin pıçıltısı bir muğam,</p>

<p>Qağayılar qatır bir az hərarət...</p>

<p>Qəlb oxşayır, ruh ovudur, İlahi -</p>

<p>Xəzərdəki bu möcüzə məharət!..</p>

<p> </p>

<p>Gözlərimi mən sərirəm üstünə</p>

<p>Xəyalımı suya çəkir həvəslə...</p>

<p>Tuş gəlirəm bir xatirə dəstinə -</p>

<p>Bu sahildə aldığım hər nəfəslə!..</p>

<p> </p>

<p>Mən dənizə oxuduğum duanı</p>

<p>Sevdiyimə məktub kimi yazmışdım.</p>

<p>Yadımdadı, unutmuram o anı -</p>

<p>Suyuna da and içib, əl basmışdım!</p>

<p> </p>

<p>Bu gün yenə dua etdim , səsimin</p>

<p>Titrəyişi ləpələri kövrəltdi...</p>

<p>Danmıram ki," Xəzər - Bakı" sevgisi -</p>

<p>Mənə , eşqə sədaqəti öyrətdi!</p>

<p> </p>

<p><strong>Şeirin Bədii Təhlili</strong>:</p>

<p>Əbülfət Mədətoğlunun "Xəzər sədaqəti" şeiri dəniz obrazı vasitəsilə insan ruhunun, sevginin və vəfanın tərənnümünə həsr olunmuş lirik bir nümunədir.</p>

<p>Şeirin əsas mövzusu Xəzər dənizinin gözəlliyi və onun insan duyğuları ilə həmahəngliyidir. Müəllif dənizi sadəcə təbiət hadisəsi kimi deyil, sadiq bir dost, sirdaş və sevginin simvolu kimi təqdim edir. İdeya ondan ibarətdir ki, təbiət, yəni Xəzər insana mənəvi saflığı və eşqə sədaqəti öyrədən ən böyük müəllimdir.</p>

<p>"Möcüzə məharət", "kövrək ləpələr" kimi ifadələr dənizin emosional mənzərəsini yaradır.</p>

<p>"Xəyalımı suya çəkir", "Gözlərimi mən sərirəm üstünə" ifadələri lirik qəhrəmanın dənizlə olan dərin mənəvi bağlılığını bədii şəkildə ifadə edir. Xəzərin "yatmaması", "qol açması", "gülə-gülə qarşılaması" ona insani xüsusiyyətlər qazandırır, dənizi canlı bir varlıq kimi oxucuya sevdirir.</p>

<p>Ləpələrin pıçıltısının "muğama" bənzədilməsi şeirə milli ruh və musiqili bir hava qatır.</p>

<p>Şeir klassik heca vəznində və sadə, axıcı bir dildə yazılıb. Müəllif "Xəzər-Bakı" vəhdətini ön plana çəkərək, oxucuda doğma şəhərə və onun dənizinə qarşı nostalji hisslər oyadır. "Duanı məktub kimi yazmaq" detalı lirik qəhrəmanın daxili dünyasının təmizliyindən xəbər verir.</p>

<p>"Xəzər sədaqəti" şeiri insan və təbiət münasibətlərinin bədii inikasıdır. Şair Xəzəri vəfalı bir sevgiliyə bənzədərək, ondan sədaqət dərsi aldığını vurğulayır.</p>

<p> </p>

<p>Həyat bənddi, indi bildim bir ana</p>

<p>Dözüm, qürur  , səadətdi bir, ana!</p>

<p>Yetim qalan Əbülfətdi, Pir ana -</p>

<p>Bu ömrümün gecəsidi ,ayrılıq...</p>

<p> </p>

<p>Heç inanmağım gəlmir. Özümü nə qədər məcbur etsəm də, inana bilmirəm, bacarmıram... İnanacağıma  inanmağım da gəlmir... Bilirəm ki, siz də mənim kimisiniz, siz də inanmırsınız. Amma inanmadığımız həqiqət, gerçək bizim gözümüzün qarşısındadır, sadəcə biz onu içimizə buraxmırıq... buraxmamağa  çalışırıq... Hər cür vasitə ilə, xəyalla, xatirə ilə, şəkillərlə qoymuruq ürəyimizə girsin, ağlımızda özünə yer tutsun. Amma...</p>

<p>Həmişə dediyim sözdü, yazdığım fikirdi. Zaman sürətlidi, dayandırmaq, durdurmaq olmur. Özü də onu dayandırmağa, durdurmağa yetəcək güc də yoxdu, vasitə də yoxdu. Belə olan halda o sürətə alışmağa, onunla  barışmağa məcburuq. Təəssüf ki, bir məqam da var. O da gözləyəndə, saatdan asılı qalanda zamanın ləngiməsidi, sürətinin bizi qane etməməsidi. Deməli, hər iki halda narazı olan bizik, inciyən bizik... </p>

<p> </p>

<p> </p>

<p>24.04. 2024</p>

<p>Rəqəmlərin düzümü</p>

<p>Güldürmədi üzümü...</p>

<p>Yetim gördüm özümü -</p>

<p>Bu tarixdə!..</p>

<p> </p>

<p>Və yenə qayıdıram zamanın sürətinə. Çünki iki il bundan öncə həyatım alt-üst oldu. Ürəyim elə bir gülləyə tuş gəldi ki, onu durdura bilmədim, yayındıra bilmədim. Atılan güllə ümidimi, güvəncimi, sığındığım varlığı əlimdən aldı. Bu gülləni atan fələk idi. Nişan aldığı isə  ANAM!.. <br /> Və istəyinə çatdı fələk. Məni də anasız qoydu. Əlimdən, ömrümdən aldı dərdimi dediyim  ANAMI! Yetimliyi elə bir şəkildə ömrümə gətirdi ki, susmaqdan və için-için ağlamaqdan başqa yolum qalmadı.</p>

<p>Doğrudur, insanı ən güclü varlıq hesab edirlər,  elə  mən də belə  düşünür, belə qəbul edirdim. Amma fələk Anamı əlimdən alanda nə qədər gücsüz olduğumu anladım, başa düşdüm ki, belə məqamda, yəni ölümə qarşı çıxmaq məqamında dünyanın ən aciz, ən gücsüz varlığı sən demə insan olur. O insan ki, özü öz əliylə torpağın sinəsini yarır, onu məzara çevirir və canından çox sevdiyini öz əlləri ilə torpağa tapşırır. Təsəvvür edirsinizmi, bu məqamda insan nə qədər aciz görünür, nə qədər gücsüz və arxasız təsir bağışlayır. Bunu başqa cür deyə bilmirəm, yaza bilmirəm. Bəlkə də belə bir söz var, belə bir cümlə var, amma indi mən nə onu xatırlamaq, nə də bu barədə düşünmək durumunda deyiləm. Axı söhbət Anamdan gedir, öz əlimlə torpağa tapşırdığım Anamdan...</p>

<p><strong>Mən gücsüzəm, bu anımda <br /> Meh də diz çökdürə bilər...<br /> Buluddan qopan bir damla          <br /> Şeh də diz çökdürə bilər...<br />  <br /> Hardasan məni eşidən?!.<br /> Səs çıxmır Tanrı Kişidən...<br /> Bu halda məni üşüdən -<br /> Eh də diz çökdürə bilər...<br />  <br /> Pörşələnir dilim, ağzım,<br /> Ürəkdi “qara” kağızım!<br /> Elə yazılıb ki, yazım - <br /> Zeh də diz çökdürə bilər...</strong><br />  <br /> Düz iki  ildir  ki,  bu dünyada yetimliyin nə olduğunu yaşayıram. Və bir ildir ki, Anamın sağlığı dönəmində olandan  yüz  dəfə, bəlkə də min dəfə çox anamı düşünürəm, anamı xatırlayıram, gecələr yuxuda görürəm. Onunla bağlı günləri, hadisələri, söhbətləri, toyu, yası, bir sözlə, analı anları təkrar yaşayıram. Elə bil ki, qayıdıram ağlım kəsən yaşıma, özümü dərk edən günlərimə. Və başlayıram onun ətəyindən tutub həyətdə, bağ-bağçada gəzməyə. Təsərrüfatımızın hansısa bir işini görməyə.</p>

<p><img alt="" src="https://www.adalet.az/backend/ckfinder/userfiles/images/Bf/ant/fut/t1/hab/9.jpg" /></p>

<p>Və beləcə böyüyürəm onun gözünün qarşısında... Və beləcə anam da yaşlaşır, saçlarına dən düşür, üzünə qırışlar. Və beləcə qaçqınçılıq başlayır. Anam çadırlarda qocalır. Öz əliylə bəzədiyi evinə, ocağına həsrət qalır. İynə sancağını, özünə gərək olan darağını, yaylığını, daha hansısa əşyalarını  axtaranda tapa bilmir, yerini unudur. Çünki çadırda onun həyatı pərən-pərəndir. Əli işə yatmır, gözləyir ki, bugün-sabah qayıdacaq, nizama salacaq hər şeyi. Amma yox, ona bu qayıdış qismət olmur. Ömrünün nənə çağında nəvələrinin qaçqın həyatını göz yaşları ilə, bir də Allaha etdiyi dualarla süsləyir. İstəyir ki, tez bitsin bu qaçqınlıq.  Üstəlik  onu da istəyir ki, özünə də kəndində, evində bu dünyaya vida demək nəsib olsun.</p>

<p>Anam çox şey istəmirdi, çox böyük arzuları yox idi. Sadəcə anam öz anasının, öz atasının məzarına sarılmaq istəyirdi. Anam ömür-gün yoldaşı ilə babalarımın, nənələrimin uyuduğu məzarlıqda torpağa qovuşmaq istəyirdi. Olmadı, alınmadı. Anamın gənclik arzuları kimi, qocalıq arzuları da ürəyində qaldı.</p>

<p><strong>Açılan sabah <br /> güldürmədi  üzünü...<br /> Düşən  qaranlıq<br /> bir az da qaraltdı<br /> həvəsini...<br /> İçinə  axan göz  yaşı<br /> suladı səsini...<br /> duza  qoydu<br /> nəfəsini...<br /> Bilmədi<br /> ömrünə  yazılan  günah,<br /> yoxsa  <br /> dözümün sınağıdı?!.<br /> Amma<br /> hiss etdi  ki ,<br /> durmadan çəkdiyi “AH”<br /> bir  tale qınağıdı...<br />  <br /> Açılan sabaha<br /> açılan əlləri<br /> DUA  körpüsü...<br /> Anamın<br /> ümidlərini,<br /> arzularını yeyən<br /> illəri -<br /> boğdu  hıçqırtılı<br /> ANA  hönkürtüsü...</strong></p>

<p>Hə, dedim  axı,  artıq   ildir ki, onun şəkilləri ilə danışıram. Beyləqanda yolumu gözləyən məzarını ziyarət edib başdaşını qucaqlayıram ... Və   bəzən  özüm  öz  halıma  acıyıram ki, , atamla anam həmin məzarlıqda övladlarının nə düşündüyünü, nə çəkdiyini bilmədən rahat uyuyublar, dincəlirlər elə bil. Fikirlərini bölüşüb  gələcək arzularını dilə gətirənlər kimi...</p>

<p>Məni anamdan ayıranda... Mən ondan ixtiyarsız ayrılanda heç nə düşünmədim, Allahdan heç nə istəmədim. Çünki həmin an nə düşünmək, nə də dilək diləmək gücüm, həvəsim vardı. Anamın 40 mərasiminə qədər hər gün elə bildim ki, anam qayıdacaq, anam harasa qonşuya çıxıb. 40 gün keçəndən sonra başladım onun yoxluğunu düşünməyə. Bugünə qədər də düşünürəm. Düşünmək isə nə anamın, nə də mənim həyatımda heç nəyi dəyişmir. Sadəcə burda dəyişən bir şeydi. O da anasızlığa alışmaq, öyrəşmək. Mənə elə gəlir ki, bu, zorən alışmaqdı, qaçılmaz alışmaqdı...</p>

<p>Bəli, iki  ildir anasızam. Və bu iki   ildə Allahdan istədiyim ... əlimi açıb dilədiyim anamın yerinin rahat olmasıdır. Çünki anam ömür boyu əli qabarlı, sinəsi  dağlı  olub. Gəncliyində qardaş  dağı, qardaş itkisi yaşayıb  Sovet  əsgərinin “qara kağızı” göynədib ürəyini...Vətən  savaşında Şəhid  doğmaların acısının tüstüsünü, naləsini  göyə  bülənd  edib... Ona görə də sinəsi dağlı, əli qabarlı anamın heç olmasa bizi gözlədiyi dünyada indi rahat olmasını, qayğısız olmasını arzulayıram. Burda həyatdan və bizdən çəkdiklərini bir daha yaşamamasını istəyirəm. Elə o istəklə də hər gün düşündüyüm anamın məzarı başında axıtmağa göz yaşımın  qalmadığına təəccüblənmirəm. Ona görə ki, anam  mənim yanımdadır və mən də bilirəm ki, o mənsiz rahat ola bilməz. Axı analar övladları üçün həmişə darıxırlar.</p>

<p>Hə, daha  bir il. Adət-ənənə və bilmirəm daha nə. Yəni qaydalara uyğun olaraq qohum-qonşu yığışıb anamı anacaq, kimlərsə anamı ağlayacaq, kimlərsə məclis adamlarına çay süzəcək, kimlərsə bir kənara çəkilib yenə siqaretini tüstülədəcək. Mən bu mənzərəni gözaltı izləyə-izləyə növbəti siqareti yandıracam. O vaxta qədər ki, anamın diqqəti siqaretə yönələcək. Bax onda ...</p>

<p>Anamdan gizlənməyə yer tapa bilməyəcəm... çünki və ümumiyyətlə ondan gizlənəcəyim yer yoxdu. Axı o mənim yanımdadı, içimdədi.   </p>

<p><strong>Dilim dönmür: “Köçdü...” deyim<br /> Əlim qalxmır  “Köçdü...” yazım...<br /> Bəs  bu  necə  köçdü, deyin -<br /> Cavabı  yarama  basım!..<br />  <br /> Havam çatmır, sanki  yolun<br /> Dağ uçqunu, sel bağlayıb...<br /> Boynuma  dolayıb  qolun -<br /> Mənimlə  bir  el  ağlayıb...<br />  <br /> Kirpiklərim muncuqlanıb,<br /> İçim  udub  hönkürtümü...<br /> Fələk, sənin  çırağını -<br /> Kimsə  belə  söndürdümü?!<br />  <br /> Ay ölümə “Haqq!” - deyənlər,<br /> Bu  haqq anaya  yaraşmır...<br /> Mənim qəlbimə  dəyənlər -<br /> Ölümlə ruhum barışmır!..</strong><br />  </p>

<p> </p>

<p><span style="font-size:12.0pt">Sevgi elə duyğu, elə bir an ki,</span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt">Şam kimi alışıb, əridim sanki,</span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt">Mən hələ nə ömür yaşamışam ki,</span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt">Qoparma ayımdan, ilimdən məni,</span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt">Gəl qurtar, ölümün əlindən məni.</span></p>

<p> </p>

<p><span style="font-size:12.0pt">Çiçəkli baharsan, qarlı bir qışam,</span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt">Tək səni soruşub, səni anmışam,</span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt">Mən elə alışıb, elə yanmışam,</span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt">Sevənlər tanıyır külümdən məni.</span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt">Gəl qurtar, ölümün əlindən məni.</span></p>

<p> </p>

<p><span style="font-size:12.0pt">Çox tez aramızı kəsdi çən, duman,</span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt">Sabaha qalmayıb bir ümid, güman,</span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt">Sən bir yaz çıçəyi, mən əfi ilan,</span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt">Yuvamdan çıxartdın dilinnən məni,</span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt">Gəl qurtar, ölümün əlindən məni.</span></p>

<p> </p>

<p><span style="font-size:12.0pt">Məhəbbət ən zərif, incə gülümdü,</span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt">O, həm sevinc payım, həm də zülümdü,</span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt">Sevmək yaşamaqdı, sevmək ölümdü,</span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt">Qurtarma eşq adlı ölümdən məni.</span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt">Gəl qurtar, ölümün əlindən məni.</span></p>

<p style="text-align:center"> </p>

<p>            <strong><span style="font-size:14.0pt"><span style="font-family:"Arial",sans-serif">QALMAYIBDI</span></span></strong></p>

<p><span style="font-size:12.0pt"><span style="font-family:"Arial",sans-serif">Hanı gəncliyimin odu, həvəsi?</span></span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt"><span style="font-family:"Arial",sans-serif">Qəlbim bir də çətin cuşa gələsi,</span></span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt"><span style="font-family:"Arial",sans-serif">Nəfəsim axtarır insan nəfəsi,</span></span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt"><span style="font-family:"Arial",sans-serif">Yanımda bir kimsə, hər qalmayıbdı.</span></span></p>

<p> </p>

<p><span style="font-size:12.0pt"><span style="font-family:"Arial",sans-serif">Deyəsən çoxalıb qara ağından?</span></span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt"><span style="font-family:"Arial",sans-serif">Enə də bilmirəm hicran dağından,</span></span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt"><span style="font-family:"Arial",sans-serif">Eşqsiz solub gedən ömür bağımdan,</span></span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt"><span style="font-family:"Arial",sans-serif">Sonuncu gülü də dər, qalmayıbdı.</span></span></p>

<p> </p>

<p><span style="font-size:12.0pt"><span style="font-family:"Arial",sans-serif">Dünyada nə var ki, insan qandığı?</span></span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt"><span style="font-family:"Arial",sans-serif">Qanan kəllələri kəsdi pambığı,</span></span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt"><span style="font-family:"Arial",sans-serif">Həyat özü açıb töküb sandığı,</span></span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt"><span style="font-family:"Arial",sans-serif">Daha saxlamağa sirr qalmayıbdı.</span></span></p>

<p> </p>

<p><span style="font-size:12.0pt"><span style="font-family:"Arial",sans-serif">Ömrün sevincini kədərə qatdım,</span></span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt"><span style="font-family:"Arial",sans-serif">Arzumu bağlı bir quyuya atdım,</span></span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt"><span style="font-family:"Arial",sans-serif">Bütün ilklərin sonuna çatdım,</span></span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt"><span style="font-family:"Arial",sans-serif">Yenidən deməyə bir, qalmayıbdı. </span></span></p>

<p> </p>

<p><span style="font-size:12.0pt"><span style="font-family:"Arial",sans-serif">Saçımı ömrümün yeli yolubdu,</span></span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt"><span style="font-family:"Arial",sans-serif">Doğru bildiklərim yalan olubdu,</span></span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt"><span style="font-family:"Arial",sans-serif">Onsuz da ürəyim talan olubdu,</span></span></p>

<p><span style="font-size:12.0pt"><span style="font-family:"Arial",sans-serif">Qəlbimdə qırılan yer qalmayıbdı.</span></span></p>

<p> </p>

<p style="text-align:center"> </p>

<p><strong><span style="font-size:18.0pt">                                SEVDİM SƏNİ</span></strong></p>

<p> </p>

<p>                    Yaman düşübsən ağlıma,</p>

<p>                    Yol üstə durub ağlama,</p>

<p>                    Şəklini basıb bağrıma,                                            </p>

<p>                    Qəlbim kimi sevdim səni.</p>

<p>              </p>

<p>                    Oxşayıb gül tək xətrini,</p>

<p>                    Çiçəklərin qız çətrini,</p>

<p>                    Sinəmə çəkib ətrini,</p>

<p>                    Gülüm kimi sevdim səni.</p>

<p>                  </p>

<p>                    Gözəllikdə yoxdu tayın,</p>

<p>                    Tanrı verən ömür payım.</p>

<p>                    Ən mübarək günüm, ayım,</p>

<p>                    İlim kimi sevdim səni.</p>

<p> </p>

<p>                    Qurban etsəm də canımı,</p>

<p>                    Soruşmursan heç halımı,</p>

<p>                    Verib Allah salamını,</p>

<p>                    Əlim kimi sevdim səni.</p>

<p> </p>

<p>                    Çox aradım qapı-qapı,</p>

<p>                    Gəzdim Qazax, Gəncə, Bakı</p>

<p>                    Bala dönüb ağzımdakı,</p>

<p>                    Dilim kimi sevdim səni.</p>

<p> </p>

<p>                    Oldu, gəlməyən  ağıla,</p>

<p>                    Az qaldı dünyam dağıla,</p>

<p>                    Can vermədim Əzrayıla,</p>

<p>                    Ölüm kimi sevdim səni.</p>

<p> </p>

<p style="text-align:center"><strong><span style="font-size:14.0pt">BUNU BİRCƏ SƏN BİL,</span></strong></p>

<p style="text-align:center"><strong><span style="font-size:14.0pt">BİR DƏ MƏN BİLİM</span></strong></p>

<p style="text-align:center"> </p>

<p style="text-align:justify">Yenidən sevməyə başladım məndə,</p>

<p style="text-align:justify">Süzgün baxışların salıbdı bəndə.</p>

<p style="text-align:justify">Elə gözəlsən ki, səni görəndə,</p>

<p style="text-align:justify">Göyəmi çəkilim, yerəmi girim?</p>

<p style="text-align:justify">Bunu bircə sən bil, bir də mən bilim.</p>

<p style="text-align:justify"> </p>

<p style="text-align:justify">Nə ürək qalıbdı, nə ağıl başda,</p>

<p style="text-align:justify">Eşqin alovundan əridi daş da.</p>

<p style="text-align:justify">Qalmışam səni ilk gördüyüm yaşda,</p>

<p style="text-align:justify">Zaman da dayanıb, dəyişmir ilim.</p>

<p style="text-align:justify">Bunu bircə sən bil, bir də mən bilim.</p>

<p style="text-align:justify"> </p>

<p style="text-align:justify">Getməyə yol olsun açılan qolum,</p>

<p style="text-align:justify">Yağış kimi yağım, bulud tək dolum.</p>

<p style="text-align:justify">Min dəfə deyərəm qurbanın olum,</p>

<p style="text-align:justify">Başqa söz söyləsə lal olsun dilim.</p>

<p style="text-align:justify">Bunu bircə sən bil, bir də mən bilim.</p>

<p style="text-align:justify"> </p>

<p style="text-align:justify">Kədərin dənizdir, eşqin bir damla,</p>

<p style="text-align:justify">Günahım varsa da yuyum qanımla.</p>

<p style="text-align:justify">Həsrətdən çatlamış dodaqlarımla,</p>

<p style="text-align:justify">Yanağından axan yaşını silim.</p>

<p style="text-align:justify">Bunu bircə sən bil, bir də mən bilim.</p>

<p style="text-align:justify"> </p>

<p style="text-align:justify">Tanrım, bu nə sirdi, bu nə möcüzə,</p>

<p style="text-align:justify">Buna tab gətirib insanmı dözər.</p>

<p style="text-align:justify">Durmuşuq səninlə yenə üz-üzə,</p>

<p style="text-align:justify">Toxuna bilmirəm çatsa da əlim.</p>

<p style="text-align:justify">Bunu bircə sən bil, bir də mən bilim.</p>

<p style="text-align:justify">           17.05.2021.</p>

<p style="text-align:center"><strong><span style="font-size:12.0pt"><span style="font-family:"Arial",sans-serif">Qazax.   </span></span></strong></p>

<p style="text-align:center"> </p>

<p> </p>

<p> </p>

<p><strong>( dodaqqaçdı)</strong></p>

<p>90-cı illərin ortaları idi.SSRİ artıq dağılmışdı.</p>

<p>Bakıda müəssisələrin birində direktor müavini işləyən Sahil müəllim Sumqayıtdakı maşınqayırma zavodundan nağd pulla( sənədlə) bir ehtiyat hissəsi alır.</p>

<p>Həmin zavodda şöbə rəisi işləyən dostu Fadil müəllimdən onunla Bakıya getməyi xahiş edir.</p>

<p>Sahil müəllimin xidməti maşınına əyləşib şəhərə yola düşürlər.</p>

<p>Bakıda münasib restoranların birində nahar</p>

<p>etmək üçün maşından düşən dostlar sürücünü də yemək süfrəsinə dəvət etsələr də,o vacib işi olduğunu deyərək ,onlarla sağollaşıb ehtiyat hissəni Sahil müəllim gilə aparır.</p>

<p>Sahil müəllimlə Fadil müəllim kefin istəyən yeyib içirlər.</p>

<p>Kefləri "fıştırıq çalan" dostlar inzibatçını çağlrıb hesabı istəyirlər.</p>

<p>İnzibatçı :</p>

<p>--18 şirvan- deyir.( Şirvanın ,yəni on min manatın dövriyyədə olduğu illərdi)</p>

<p>Fadil müəllim,cibindən qırmızı rəngli vəsiqəni ( udostvereniye) çıxarıb göstərərək:</p>

<p>--Bax,vəsiqə də var.Amma mərdimazarlıq etmək istəmirik.Yeyib-içdiklərimizin hesabı 9 şirvan edir- deyir.</p>

<p>Sonra Sahil müəllimə üzünü tutaraq:</p>

<p>--9 şirvanı Siz verirsiniz,ya mən verim?- soruşur .</p>

<p>Sahil müəllim:</p>

<p>--Nə danışırsınız? Siz mənim qonağımsınız- pulu inzibatçıya uzadır.</p>

<p>Sağollaşıb, iri adddımlarla restorandan uzaqlaşırlar.</p>

<p>Bir az getdikdən sonra arxaya boylanırlar ki,görsünlər onları izləmirlər ki?</p>

<p>Heç kimin gəlmədiyinə əmin olduqdan sonra taksiyə əyləşib dənizkənarına,bulvara hava udmağa yola düşürlər...))</p>

<p>P,S. Qırmızı rəngli vəsiqə SSRİ dönəmində müəssisələrdə həm də sex,şöbə rəislərinə ,rəhbər işçilərə verilirdi.</p>

<p>O illər "qırmızı vəsiqədən " qorxanlar çox idi.</p>

<p>Bu qorxu hissi SSRİ-nin süqutundan bir neçə illər sonra da insanların canından çıxmamışdı...</p>

<p>Ehh,indi qorxan var?!</p>

<p>Ağzını açan kimi "get ,kimə istəyirsən de"- deyirlər...</p>

<p>Kimdən kimə deyəsən?!</p>

<p> </p>

<p>Bir bəla mülkündəyəm, heç bağü gülşən görmədim,</p>

<p>Binəva aşiqlərin əhvalını şən görmədim.</p>

<p> </p>

<p>Yazdığın qismət haçandır tərk edib dil güşəmi,</p>

<p>Ey Xuda, bəxt ulduzun bir gün də rövşən görmədim.</p>

<p> </p>

<p>Tikdiyin xanəmdə bax, bülbülllər əfğan eyləyir,</p>

<p>Susdurubsan dəmbədəm, bir canı, Yar, tən görmədim.</p>

<p> </p>

<p>Bir dilək tutsam əgər pirdən nicat istər könül,</p>

<p>Çünki gizlin saxladın həmdərdi, əhsən, görmədim.</p>

<p> </p>

<p>Sailəm, ümmandayam, bir Xəzridən can istərəm,</p>

<p>Çün bəsirət gözlərim hər gün deyir çən görmədim.</p>

<p> </p>

<p>İstədim kəndir verim, göy sallasın əhvalımı,</p>

<p>Ev qurubsan çırpıdan, yer boyda məskən görmədim.</p>

<p> </p>

<p>Can verən, Lilpar, bilir, aşiq səfasın gözləyir,</p>

<p>Eşqə düşdüm, bəhrdən bir qətrə qan mən görmədim</p>

<p>Bu gecə bir şimşək şəklimi çəkdi,</p>

<p>Yardım bu gecəni, yardım " yar" deyə.</p>

<p>Bu gecə doyunca sevinəcəkdim-</p>

<p>O qızın pərdəsi açılar deyə...</p>

<p> </p>

<p>Çayın dodağından bir nəğmə axdı,</p>

<p>Çaylar bu dünyanın köhnə valıdı.</p>

<p>Yarpaqlar üşüyür bu gecə vaxtı-</p>

<p>Elə bil ağaclar qızdırmalıdı.</p>

<p> </p>

<p>Qatı bir qaranlıq tutub hər yanı,</p>

<p>Saatın əqrəbi dördə düşəcək.</p>

<p>Bu gecə alışır bir qız eyvanı</p>

<p>Bu gecə bir oğlan dərdə düşəcək.</p>

<p> </p>

<p>Gecədi, bir mənəm- kim var arada-</p>

<p>Yuxusuz gecəmi kim yozacaqmış?</p>

<p>İlham verilibmiş buludlara da-</p>

<p>Yağış misra- misra yazılacaqmış...</p>

<p> </p>

<p>...Köhnə qiyafədə təzə gələcək,</p>

<p>Yer- göy tutmayacaq yaraşığını.</p>

<p>İlahi, bu gecə gözə gələcək-</p>

<p>Başına duz çevir ay işığının...</p>

<h3 dir="auto"> </h3>

<p>Ayrılanlar gecə düşməz, köçərlər.</p>

<p>Səhər, gündüz bilməz, ani gələr o,</p>

<p>Çatdığında mütləq onu içərlər.</p>

<p> </p>

<p>Bu, bir tale, qismət işi deyildir,</p>

<p>Dərk etməyin şüur kimi adı var.</p>

<p>Axan çaydır, suyu şirin bal kimi,</p>

<p>Hər kəs üçün bircə dəfə dadı var.</p>

<p> </p>

<p>Yad bilməyin, haqqa tərəf meyl edin,</p>

<p>Nəfs evindən çıxır nəfsi maraqlar.</p>

<p>Savabından ruha etsə şəfasın,</p>

<p>Batinində bəzək olar çıraqlar.</p>

<p> </p>

<p>Çıxmamışdan</p>

<p>yolu tükənən adamlar var dünyada</p>

<p>və ağzını açmamış sözü...</p>

<p>Hər kəlləsi daz dahi deyil, dostum,</p>

<p>hər ayağı çolaq sprinter...</p>

<p>"Bir dərədə kar, kor, kürkü yırtıq ..."</p>

<p>yanıltmacını söyləməyin kara bir karı yox...</p>

<p>Əl ağacı yaxşı bilir</p>

<p>kora yol göstərməyin mənasızlığını,</p>

<p>tribuna isə</p>

<p>lala söz verməyin məntiqsizliyini - əla...</p>

<p>"Kim qoşmuş bu topalı marafona?" - soruşmurlar yarış təşkilatçılarından,</p>

<p>əgər</p>

<p>kimsə soruşası olsa</p>

<p>saçları vız-vız durar keçəlin...</p>

<p>Əslində</p>

<p>bəzi adamlar üçün</p>

<p>nə yol var,</p>

<p>nə söz,</p>

<p>nə işıq,</p>

<p>nə səs...</p>

<p>Çox kədərlidir</p>

<p>hər şeyin heç nə olduğunu dərk etmək...</p>

<p>22.04.2026.</p>

<p> </p>

<p>Ay bu məzarın yiyəsi,</p>

<p>Orda torpaq, dəniz varmı…</p>

<p>Aranızda havalınız,</p>

<p>Dəli-divanəniz varmı…</p>

<p> </p>

<p>Axşamınız, sabahınız,</p>

<p>Savabınız, günahınız.</p>

<p>Orda sizin Allahınız,</p>

<p>Allahsız bəndəniz varmı…</p>

<p> </p>

<p>Nə yaman qucmusuz yeri,</p>

<p>Kimdi ölü, kimdi diri.</p>

<p>Qayıdanda mənnən geri,</p>

<p>Kəndə dönəniniz varmı…</p>

<p>Yenə sənə gəldim, dənizim,</p>

<p>Ürəyimdə min bir sual, gözlərimdə ümid.</p>

<p>Ruhumda sığındığım qəribə sükutla,</p>

<p>Şəhərin gurultusundan, yalançı gülümsəyən üzlərdən,</p>

<p>Özümə yer tapa bilmədiyim o dar küçələrdən qaçıb sənə gəldim.</p>

<p>Əllərim qoynumda, boynum bükük, Fikirlərim dağınıq, içimdəki ağrılarımı gətirdim.</p>

<p>Sənə gəlincə evinə dönən bir uşaq kimi rahatlanıram, unuduram çəkdiklərimi.</p>

<p>Sanki məni sıxan, mənə əzab verən nə varsa yola ötürdüm...</p>

<p>Bax, durmuşam sahilində səninlə göz-gözə,</p>

<p>Səndən başqa kim anlayar bu içimdəki fırtınaları,</p>

<p>Kim qaldıra bilər bu ağır darıxmağın yükünü?</p>

<p>İnsanlara danışsam söz olar,</p>

<p>Divarlara desəm üstümə qayıdar.</p>

<p>Amma sən udursan hər ağrımı, kədərimi,</p>

<p>Dalğana büküb çəkirsən içinə acımı.</p>

<p>Ödəyirsən səndən umduqlarımı, istəklərimi, könül ehtiyacımı.</p>

<p>Sən ən etibarlı sirdaşım, ən güvənli limanım..</p>

<p>Heç zaman "niyə"?-demirsən,</p>

<p>Heç zaman qınamırsan məni...</p>

<p>Eşidirsən içimdəki səsimi, sahilə çırpınan ləpələrinlə toxtayır ruhum, sakitləş deyirsən...</p>

<p>Ağrılarımı tökürəm bu mavi sulara,</p>

<p>Dünənimin tozunu silirsən, sabahımın qorxusunu udursan...</p>

<p>Sən elə böyüksən ki, dağ boyda dərdlərim kiçilir səninlə,</p>

<p>Əllərim qoynumda, gözlərim sonsuz üfüqlərə dikilib. Ümidlərim ölməyib hələ, sənə gəldim, dənizim, məni mənə qaytar,</p>

<p>Məni mənlə barışdır yenidən sənə gəlmək üçün, dəni</p>

<p>22.04.2026</p>

<p>Qatar pəncərəsində qəfil gördüm özümü -</p>

<p>Üzümdə min illərin dərdi-qəmi, ələmi.</p>

<p>Arzuları şeirə köçürmüşdüm - sözümü...</p>

<p>Hansı stansiyada unutmuşdum qələmi?</p>

<p> </p>

<p>Yetişmək istəyirdim məni çağıran səsə.</p>

<p>Halbuki axtardığım orada da deyildi.</p>

<p>Sağ cibimdə sızlayan telefondakı nəsə,</p>

<p>Qəlbimdəki sükutla toqquşan bir meyildi.</p>

<p> </p>

<p>Ah, bu şüşə divarlar acımasızdı yaman,</p>

<p>Dayanacağı yoxdur, hər kəsi edir əsir...</p>

<p>Saatın əqrəbləri qılınc kimidir, aman,</p>

<p>Hər dəfə fırlananda ömrümdən bir az kəsir.</p>

<p> </p>

<p>Günəş kimi - qürubda saralıb solduğuma</p>

<p>Baxmaq necə çətinmiş, nələr göstərdi mənə.</p>

<p>Bu gün də gəlib çatdım gəlməli olduğuma,</p>

<p>Amma özüm özümə çata bilmədim yenə.</p>

<p> </p>

<p>Mənzil başına çatmaq qələbə deyilmiş heç,</p>

<p>Məğlubiyyət nəyəsə ümidi bağlamaqdır.</p>

<p>Vaxt gələr anlayarsan: əsas olan tez, ya gec,</p>

<p>Özünlə görüşməyə bircə an saxlamaqdır.</p>

<p>22.04.2026</p>

<p> </p>

<p><strong>DUANIN DA FƏRQİ VAR</strong></p>

<p> </p>

<p>Qoca nənəm ulduzlara</p>

<p>baxıb dua edərdi.</p>

<p>Fikirləri dağılmazdı heç yana.</p>

<p>Üzündəki ifadə elə içdən olardı..-</p>

<p>sanki dua sahibi</p>

<p>cavabını o anda bəxş eləyirdi ona.</p>

<p>Anamsa sübh namazı edərdi duasını,</p>

<p>Savabını axşama,</p>

<p>ya sabaha alardı.</p>

<p>Ona yeni arzular diləməyi qalardı...</p>

<p>Bilmirəm niyə indi duaları cavanlar</p>

<p>telefon ekranından oxuyurlar, deyirlər...</p>

<p>İnsanlar kədərini</p>

<p>“post”larda paylaşırlar,</p>

<p>Xoşbəxtliyin donunu</p>

<p>“status”da geyirlər.</p>

<p>Bütün arzu-diləklər,</p>

<p>bütün həmd-şükürlər</p>

<p>yenə Onadır, fəqət...</p>

<p>Barmağının ucunda “Amin” ekrana dəyib</p>

<p>geri qayıdar əlbət...</p>

<p>Süni, soyuq düymələr ürək döyüntüsünü</p>

<p>əvəz edə bilərmi?</p>

<p>Əllər göyə qalxmasa,</p>

<p>sənə cavab gələrmi?!</p>

<p>Hanı ulduzlu səma, hanı o sübh Günəşi?</p>

<p>Ona çatmayan dua indi tutub hər kəsi...</p>

<p>Hər yer təhlükə saçır, hər tərəfdə zarıltı...</p>

<p>Mavi duman - ruhları bulandıran parıltı.</p>

<p> 22.04.2026</p>

<p> </p>

<p>Yasəmən açanda bilmirəm nədən,</p>

<p>Gozüm də könlümdə ayrılıq qoxur.</p>

<p>Yadıma o uzaq illerim düşür,</p>

<p>Dodağım bir həzin nəğməni oxur...</p>

<p> </p>

<p>Əlim çatmayanda yasəmənlərə,</p>

<p>Bir ata qolları dayaq olardı.</p>

<p>Öpərdim, oxşardım ciçəklərini,</p>

<p>Sonra da astaca yerə qoyardı...</p>

<p> </p>

<p>Yasəmən sevgimiz atamdan qalıb,</p>

<p>Könlüm əl de vermir koldan dərməyə.</p>

<p>Harda yasəmən var uçub gedirəm...</p>

<p>Gedirəm elə bil ata görməyə...</p>

<p>22.4.2025</p>

<p>Tünd hiss edir ürəyim,</p>

<p>İçdiyin o çay kimi,</p>

<p>Gözünə düşən kölgə</p>

<p>Bu dəniz, bu ay kimi.</p>

<p>Yükün yaman ağırdı,</p>

<p>Daş yığını pay kimin?</p>

<p>Çəkə bilmirsən daha,</p>

<p>Bədənin sənin deyil.</p>

<p>Söyür ürəyin səni,</p>

<p>Ədəbin sənin deyil.</p>

<p>Can da bir əmanətdi,</p>

<p>Əbədi sənin deyil —</p>

<p>Yığış, ruhuna, yığış!</p>

<p>Nə çətindir, İlahi,</p>

<p>Özünə təslim olmaq.</p>

<p>Ruhunu heçə saymaq,</p>

<p>Üzünə təslim olmaq.</p>

<p>Yorulmusan yağıdan,</p>

<p>Taqətin sənin deyil!</p>

<p>Yad olmusan Tanrıya,</p>

<p>Ta qəti sənin deyil!</p>

<p>Deyin, çarə nədən ki,</p>

<p>Yaxamdan tutanmıram.</p>

<p>Mən nə təhər adamam,</p>

<p>Yaramdan utanmıram?!</p>

<p>Görən görsün, neyləyim?</p>

<p>Sən ürkürsən üstümdən.</p>

<p>Yollara bu dumanı</p>

<p>Sən tökürsən tüstümdən?</p>

<p>Tanrı, bir az biclik ver,</p>

<p>Aldadım ürəyimi.</p>

<p>Küsüb bəxtim onsuz da,</p>

<p>Ağrıları incik ver.</p>

<p>Tanrı, burax ruhumu,</p>

<p>Anlayım köməyini.</p>

<p>Keçib vatım susduqca,</p>

<p>Mənə bir az dinclik ver!</p>

<p>Mənə bir az dinclik ver!!!</p>

<p>21.04.2026</p>

<p>Eşqimiz lacivard bir asimandır,</p>

<p>Dönüb yaxasında ulduza könlüm.</p>

<p>Bir də calanarmı, düzələrmi heç,</p>

<p>Yar olan yerindən qırılsa könlüm.</p>

<p> </p>

<p>Xəstənin meylinə “nar” düşüb yenə,</p>

<p>Yoxsulun eyninə var düşüb yenə.</p>

<p>Bilin ki, yadına yar düşüb yenə</p>

<p>Ağlasa, sızlasa, zarısa könlüm.</p>

<p> </p>

<p>Ömrün günlərini behləyərəm mən,</p>

<p>Köçümü hardasa əyləyərəm mən.</p>

<p>İlahi, görəsən neyləyərəm mən</p>

<p>Təzədən vurulsa o qıza könlüm.</p>

<p> </p>

<p>Gizlidr şerin də işi, gizlidir,</p>

<p>O da Allah vəhyi, Allah iznidir.</p>

<p>Mənim xoşladığım heca vəznidir,</p>

<p>Arada köklənir əruza könlüm.</p>

<p> </p>

<p>De,kim istəməz ki, əhli- hal olsun,</p>

<p>Acı xəyalları şirin bal olsun.</p>

<p>Qoy elə əbədi “ evdə qal” olsun,</p>

<p>Mənimtək qartıyıb- qarısa könlüm.</p>

<p> </p>

<p>Nə çox boylanırsan, ay nadan, çölə</p>

<p>Eyvan dan yeridir, ayna- dan çölə.</p>

<p>Tullayıb özünü aynadan çölə,</p>

<p>Qorxuram yoluxa virusa könlüm.</p>

<p>2020- ci il.</p>

<p>Boğazımdan keçsin hava !</p>

<p>Qara günə ağ geyinim,</p>

<p>Günümdən su içsin hava !</p>

<p> </p>

<p>Ver əlimin işığıyam,</p>

<p>Al əlimin işığı yox !</p>

<p>Dərd ilə doğma kimiyəm,</p>

<p>Sevinclə tanışlığım yox !</p>

<p> </p>

<p>Külək kimi qapı-qapı,</p>

<p>Əsdim,açılmır qapılar !</p>

<p>Xəstə kimi Haqq gəzirəm,</p>

<p>O,da ki,çətin tapıla !</p>

<p> </p>

<p>Kəfən cırdım hər anıma,</p>

<p>Ölüb-dirilmək bu imiş !</p>

<p>Ömrümü kor elədilər,</p>

<p>Hər şeyi gördü bu ölmüş !</p>

<p> </p>

<p>Ağrımı çəkdim sahilə,</p>

<p>Bağrımı yardım Tanrıya !</p>

<p>Çox sirr apardım Tanrıya,</p>

<p>Bəlkə,məni O, tanıya !</p>

<p>Oturub aprelin sərinliyində.</p>

<p>Xatirən hələ də məzmun axtarır,</p>

<p>Qalmağa,qəlbimin dərinliyində.</p>

<p> </p>

<p>O ülvi hisslərdən nə danışım ki,</p>

<p>İndi bu dünyada nə var,siyasi..</p>

<p>Adamı yerindən oynadan sözün,</p>

<p>Yox daha əvvəlki inersiyası.</p>

<p> </p>

<p>Məhəbbət tək elə dəlilik deyil,</p>

<p>Olsun ki,başqa da nələrsə vardır.</p>

<p>Ürək ağrıları,həyəcan,təlaş,</p>

<p>Sadəcə özünüaldatmalardır..</p>

<p> </p>

<p>Nə zaman eşq oldu bu sərsəmləmə,</p>

<p>Bu sevda nə cürə əmələ gəldi..</p>

<p>Ürəyim o qədər gəzdi ki,səni,</p>

<p>Sinəmdə pəncərə əmələ gəldi..</p>

<p> </p>

<p>Mən də heç az aşın duzu deyildim..</p>

<p>Düşəndə,özümü tənqid edirəm..</p>

<p>Hələ də kiməsə vuruluramsa,</p>

<p>Səni sevdiyimi təqlid edirəm..</p>

<p> </p>

<p>Gördüm çırpınırsan uzaqlar üçün,</p>

<p>Dedim istədiyin nəhayət,olsun..</p>

<p>Adam gəzməyəndə kor kimi qalır,</p>

<p>Bir az da həsrətə səyahət olsun..</p>

<p>Qibləgahım, ulum, ucam,</p>

<p>Əmanətdi yollar, Xocam!</p>

<p>Yox, körpü yox- addamacam,</p>

<p>Hər kəs məndən keçə bilməz.</p>

<p> </p>

<p>Varam "olum" həvəsində,</p>

<p>Ruham İmrə nəfəsində,</p>

<p>Yol gedir can qəfəsində,</p>

<p>Gündüz bilməz, gecə bilməz!</p>

<p> </p>

<p>Qadir Allah, o bir Allah,</p>

<p>Bölənləri bölür Allah...</p>

<p>İncəyurdu bilir Allah-</p>

<p>Aşiqləri necə bilməz!?</p>

<p>21.07.22</p>

<p>Ulduz sayan , Ay görünən vaxtıdı...</p>

<p>Dildən gizlin ürəyindən keçənin -</p>

<p>Etirafa tam bürünən vaxtıdı...</p>

<p> </p>

<p>Ortalığa yaylıq sərib bir sükut</p>

<p>Ova çıxıb elə bil ki, şir sükut! !</p>

<p>Biz susduqca dönüb olur sirr sükut -</p>

<p>İndi ona söz verilən vaxtıdı!</p>

<p> </p>

<p>İçimdə eşq şirə salıb - ballanıb</p>

<p>Ruhum ancaq xəyallarla aldanıb...</p>

<p>Həsrətimin budaqları sallanıb -</p>

<p>Əbülfət, ta bar dərilən vaxtıdı!</p>

<p>Qar tutub dərənin qapılarını ,</p>

<p>Keçmir qapısından içəri bahar .</p>

<p>Durna tək yurduna qayıdıb , gəlib ,</p>

<p>Sevgisi al ,yaşıl - köçəri bahar .</p>

<p> </p>

<p>Yaşıldır , ibadət bayrağımız tək ,</p>

<p>Baharın üzündə Tanrı nuru var .</p>

<p>Əlləri bir ömür göydən asılar ,</p>

<p>Allaha duaçı olan ağaclar .</p>

<p> </p>

<p>Arxın kənarında bir xanım söyüd ,</p>

<p>Sulara danışar öz yuxusunu .</p>

<p>Qəhərdən boğazı tutulub arxın ,</p>

<p>Hələ soyunmayıb buz çuxasını .</p>

<p> </p>

<p>Yuxuma gəlməyən anam kimidir -</p>

<p>Bəxtim hər baharda açmaz ki , çiçək .</p>

<p>Ağaclara nəzər dəyməsin , deyə ,</p>

<p>Tumurcuq asıblar - gözmuncuğu tək .</p>

<p> </p>

<p>Payız xəzəlinin ocağı sönüb ,</p>

<p>Ocaq yeri kimi səbrim qaralır .</p>

<p>Analı günlərim təzə cığır tək</p>

<p>Yazda ot , qışda qar altında qalır .</p>

<p>21 . 04 . 2026</p>

<p>Səni görüb dayanmışam nitqi lal,</p>

<p>Süzgün baxma, kirpiyini yavaş çal.</p>

<p>Gözlərinin qarşısında, ay maral,</p>

<p>Təkcə mən yox, hər kim olsa, baş əyər,</p>

<p>Elə baxma, gözlərinə göz dəyər.</p>

<p> </p>

<p>Dikilibdir təkcə sənə gözlərim,</p>

<p>Sanki baxır aya, günə gözlərim,</p>

<p>Vurulubdur gözlərinə gözlərim.</p>

<p>Məhəbbətin ilk sözünü göz deyər,</p>

<p>Elə baxma, gözlərinə göz dəyər.</p>

<p> </p>

<p>Qoşa gəzək bu çəməni, bu dağı,</p>

<p>Çiçəklənsin eşqimizin növrağı,</p>

<p>Gözlərindir məhəbbətin çırağı</p>

<p>Şölələnib ömrümə nur çiləyər.</p>

<p>Elə baxma, gözlərinə göz dəyər.</p>

<p>Muğan bölgəsi Azərbaycan mədəniyyətinin, folklorunun və mənəvi yaddaşının ən zəngin qatlarını özündə daşıyan ərazilərdən biridir. Bu torpaq yalnız coğrafi məkan deyil, həm də xalq ruhunun, sazın səsinin, sözün hikmətinin yaşadığı bir məkandır. Məhz bu baxımdan "Muğan aşıqları" I kitab kimi fundamental tədqiqat əsəri Azərbaycan ədəbiyyatı və folklorşünaslığı üçün mühüm əhəmiyyət daşıyır. Bu monoqrafiyanın müəllifi <a attributionsrc="/privacy_sandbox/comet/register/source/?xt=AZYXr-7-dDtBWbU4hO2vt_30V1olf2zOLUwCsrD3oU8SIoyG4Bp9TYAprx1m1SgYGW6_qC0ACYDKSVRr_B-BL4CvsGe0_Klgx6pBifd8kcv2mVziaZJkZ1zqqHWeUhmgIRQvUxHZSkooiK9pcZC8T_S-q_YjLweMV7yW4WP27g20GcBv6kNc6Hsn-DiJI0L-tsJcYCYAFQYqH4qCwiy90OeHtLmTRDu8OkspDXWJOvgZGyhZNOo-G41ivMPoBuVOIcIajCCzFQQNronRnZU6x0_Ox9vmX6MYfY6VCkvjmIPoZl5N40bCQzWdUuYMhM1UflnfAcKo_AhZfWQtgInq_Qd0aQLeiwu4TUm0PLk2EnkW4m-gYH4XOo4GeTkyzK5kezECjUZP-6KpcHqvmXCcH9WSYW5QQYBpXitxiOTSvtiJerVhlJN82OpbHWqJRipxBifH0r3nMKSinAkDdfdCyLjNZhxZGDHB3eb7t6xxSoWQY2u_zwrHsdVaW2MbfDFTyOljPfPDGJqnY0pH3a_j-uCapNt7CvAcKlaImkMKHb8yKavFwQ-5qCC1W9apFlN2fk7SkXU0dIP8DVj8WR8ZFBEfl1UDj3KbQgq2LF2FBWZ6W7blOqi5HUDwXsYm2OJECZ5x0XQm1rCVQ9pxuJkmzCgeETFTnPNMJzXbIaewYlRu7qvf4Tddq5dWypStilHJE4setGKo4duwPi8O6VWBRHX10Zxkqoiv-xyalikiAcmwraJOrhTeRBEibHos61iz1zO5yadwI4zHhvs0E72ln2ztWnMyiWncvWHKUVJuc579ZJYeMb_Jqi8vQRwqCu_Z94WSo_soDvNnBspV3Km3FOeWrN5VwbRnb5rK65f2TVQxoAc1uE3H5maL6swTxGnvfFq1otQadj8Nm_vATQe4_GQqIvv1HUUkV-7mNxkf8ujMUVxgEd9ohtuo4eokLqVxedpe1bOTzDWc1L_K6Hfqqp3rWtLIOQtF4z3HvuWyJK-ws7BXzq_AyC8xozFhcb_sJW6wJI6RH-x_7rKsqmGV0dcIABgdWP10acj3i8rnnZEnjYCadeZjvW4b0JbOgyMbq48FVo3j8n7oYJ6P7eH4D8hcpVVW1MJ2F76lmHQrCbUypNkhfCetgP6lgIS4_U83LQu7BpCGlg83lAYII0VVobdp07Io7YuT9Ayxh8sTXJP2ZRw7hkNFyhohtkG3HfSzlQTploWv6li3TqmU5QstjAbGQ_ytvADjAfKC_1ry2q-2u8hDs4mAkhrPod9O8yQAkH2NO5NqtEuvZHWJzC_eSLJJmeeM2jekAHZ-9ixLxtQ9MsaxtseYgc_dtvsHE0hNBVD8Y3BIoIhAELwpF0111-HmgGWU2WRkuLGiICPb5DKKEM0JcMJZ-lgcz7DZFy_BPi25CKfu3xClfXif2oXre-GfoivjTeS5KbEaKs9oPAdirMWzK-vfcV7LS58Msf1yWC2sAWBNsmUgm2RhLTZ74j5qelvGZNeozbj9MepvM12T11cv39sjMQX7izU8uNH8-AllbYmEiALj_mqJy4gFw0Kze50ZdO06MuUrDxrQ5sJH3LuyVaKZ82cQUdzGK4NCMT3fiQES1PhCSxnncSzt6VN4WSGX_tE5Pbhyu7pmD0YRd_t-12xUYQCOpQavcgApxQsT16p4TVChsYQM2n5RfaYN-X9t7M4ktQQLHF68k2LDgjgIynpxgAlmLY-7hbzTRYK2577iaRPwvmQz-UjhsGSyPs6Inas1vdIlnHPUq21xhQ" href="https://www.facebook.com/bilal.alarli?__cft__[0]=AZabknG2LZ8HykF_OPxyHcmKgyBSEIOvSnqjuCUoqBu42dOH5DHQeS-BSk1WTSV6zJkCq7gSVGyXuiy5fBSNPe0QgQdO51ypEYkpzTgXeEzmg3RBLRhLiLZ9fZlWPMVA0fitXpsjuJzxsSr1tnLhAKlqG2nqF5OP1P8vME9uyG8wLsb__CmNAojxqx712ifV5Ec&amp;__tn__=-]K-R" role="link" tabindex="0">Bilal Alarli</a> Hüseynov yalnız bir tədqiqatçı kimi deyil, həm də milli yaddaşın qoruyucusu kimi çıxış edir və Muğan aşıq mühitini elmi əsaslarla sistemləşdirərək gələcək nəsillərə çatdırır.</p>

<p>Muğan aşıq mühiti əsrlər boyu formalaşmış, xalqın həyat tərzi, dünyagörüşü və mənəvi dəyərləri ilə sıx bağlı şəkildə inkişaf etmişdir. Aşıq sənəti burada sadəcə musiqi və ya şeir deyil, həm də həyat fəlsəfəsidir. Bu sənət vasitəsilə xalq öz sevincini, kədərini, arzularını və dərdlərini ifadə etmişdir. Monoqrafiyada bu mühitin yaranma səbəbləri, tarixi kökləri və inkişaf mərhələləri geniş şəkildə araşdırılır. Müəllif göstərir ki, Muğan aşıqları yalnız ifaçı deyil, həm də bir növ xalqın sözçüsü, mənəvi rəhbəri olmuşlar.</p>

<p>Əsərdə diqqət çəkən əsas məqamlardan biri aşıq sənətinin yalnız bədii aspektdən deyil, həm də tarixi və etnoqrafik kontekstdə öyrənilməsidir. Bu yanaşma oxucuya aşıq yaradıcılığını daha geniş müstəvidə anlamağa imkan verir. Muğan bölgəsinin sosial həyatı, məişət xüsusiyyətləri, adət-ənənələri aşıq şeirlərində necə əks olunduğu konkret nümunələrlə izah edilir. Bu isə əsəri yalnız ədəbiyyatşünaslıq baxımından deyil, həm də tarix və mədəniyyət araşdırması kimi dəyərli edir.</p>

<p>Monoqrafiyada ayrı-ayrı aşıqların həyat yolu və yaradıcılığı xüsusi yer tutur. Müəllif hər bir aşığın fərdi xüsusiyyətlərini, sənətkarlıq üslubunu və poeziya dünyasını təhlil edir. Bu təhlillər göstərir ki, hər bir aşıq öz dövrünün sosial və mənəvi problemlərini özünəməxsus şəkildə ifadə etmişdir. Onların yaradıcılığı yalnız şəxsi hisslərin ifadəsi deyil, həm də ictimai düşüncənin əksidir. Bu baxımdan aşıq poeziyası həm fərdi, həm də kollektiv şüurun məhsulu kimi təqdim olunur.</p>

<p>Muğan aşıqlarının yaradıcılığında vətən sevgisi xüsusi yer tutur. Torpağa bağlılıq, doğma yurda sədaqət və milli kimlik hissi onların şeirlərində əsas motivlərdən biridir. Bu motivlər vasitəsilə aşıqlar xalqın milli ruhunu yaşatmış və qorumuşlar. Monoqrafiyada bu mövzu geniş şəkildə təhlil edilir və göstərilir ki, aşıq sənəti milli ideologiyanın formalaşmasında mühüm rol oynamışdır.</p>

<p>Əsərdə diqqət yetirilən digər mühüm məsələ aşıq sənətinin estetik xüsusiyyətləridir. Muğan aşıqlarının dili sadə, lakin dərin məna daşıyan ifadələrlə zəngindir. Onların şeirlərində metaforalar, təşbehlər və simvolik obrazlar geniş istifadə olunur. Bu isə poeziyanın həm estetik, həm də fəlsəfi dəyərini artırır. Müəllif bu xüsusiyyətləri elmi əsaslarla izah edir və konkret nümunələrlə sübut edir.</p>

<p>Muğan aşıq mühitinin regional xüsusiyyətləri də monoqrafiyada xüsusi yer tutur. Bu bölgənin aşıqları digər bölgələrin aşıqlarından müəyyən xüsusiyyətləri ilə fərqlənir. Bu fərqlər həm dil, həm üslub, həm də mövzu baxımından özünü göstərir. Müəllif bu xüsusiyyətləri müqayisəli şəkildə təhlil edərək Muğan aşıq mühitinin özünəməxsusluğunu ortaya qoyur.</p>

<p>Aşıq sənəti yalnız keçmişin mirası deyil, həm də bu günün və gələcəyin dəyəridir. Monoqrafiyada bu sənətin müasir dövrdəki vəziyyəti də nəzərdən keçirilir. Müəllif qeyd edir ki, qloballaşma və müasir texnologiyalar dövründə ənənəvi sənət növlərinin qorunması xüsusi əhəmiyyət kəsb edir. Bu baxımdan Muğan aşıq mühitinin tədqiqi və təbliği milli mədəniyyətin qorunması üçün vacibdir.</p>

<p>Əsərin digər bir üstün cəhəti onun sistemli və ardıcıl şəkildə qurulmasıdır. Müəllif mövzunu mərhələli şəkildə təqdim edir, hər bir məsələni elmi əsaslarla izah edir və nəticələr çıxarır. Bu isə oxucunun mövzunu daha dərindən anlamağa imkan verir.</p>

<p>Monoqrafiyada istifadə olunan mənbələr və faktlar da diqqətəlayiqdir. Müəllif həm yazılı, həm də şifahi mənbələrə istinad edir və bu məlumatları elmi şəkildə təhlil edir. Bu isə əsərin etibarlılığını artırır və onu ciddi elmi tədqiqat səviyyəsinə yüksəldir.</p>

<p>Muğan aşıqları yalnız sənətkar deyil, həm də xalqın tarixini, yaddaşını və kimliyini yaşadan şəxsiyyətlərdir. Onların yaradıcılığı vasitəsilə keçmiş nəsillərin həyat tərzi, düşüncə tərzi və mənəvi dünyası bu günə çatdırılır. Bu baxımdan aşıq sənəti bir növ canlı tarixdir. Monoqrafiyada bu fikir əsas xətt kimi davam edir və müxtəlif aspektlərdən əsaslandırılır.</p>

<p>Aşıq sənətinin tərbiyəvi rolu da əsərdə xüsusi vurğulanır. Bu sənət vasitəsilə insanlar mənəvi dəyərləri öyrənir, yaxşı ilə pisi ayırd etməyi bacarır və həyatın mənasını daha dərindən anlayır. Bu isə aşıq poeziyasının yalnız estetik deyil, həm də pedaqoji əhəmiyyət daşıdığını göstərir.</p>

<p>Muğan aşıq mühiti həm də yaradıcılıq məktəbi kimi çıxış etmişdir. Burada yetişən aşıqlar bir-birindən öyrənmiş, ənənəni davam etdirmiş və onu yeni elementlərlə zənginləşdirmişlər. Bu proses monoqrafiyada geniş şəkildə təsvir edilir və aşıq sənətinin davamlı inkişafı göstərilir.</p>

<p>Bütün bu xüsusiyyətlər “Muğan aşıqları” monoqrafiyasını yalnız bir kitab deyil, həm də elmi və mədəni xəzinə kimi dəyərləndirməyə imkan verir. Bu əsər vasitəsilə Muğan bölgəsinin zəngin aşıq irsi sistemli şəkildə öyrənilir və gələcək nəsillərə çatdırılır.</p>

<p>Nəticə olaraq,</p>

<p>“Muğan aşıqları” monoqrafiyası Azərbaycan aşıq sənətinin öyrənilməsi baxımından mühüm elmi əsərdir və milli mədəniyyətimizin qorunmasına xidmət edir. Bu əsər göstərir ki, aşıq sənəti yalnız keçmişin yadigarı deyil, həm də bu günün və gələcəyin mənəvi dayağıdır. Muğan aşıqlarının yaradıcılığı xalqın ruhunu, tarixini və kimliyini yaşadan qiymətli irsdir. Bu irsin öyrənilməsi və təbliği isə hər birimizin mənəvi borcudur.</p>

<p>Bu mühüm elmi əsərin müəllifi Bilal Alarlı Hüseynov bu sahədə xüsusi xidmətləri ilə seçilir. O, Muğan aşıq mühitini yalnız toplamaqla kifayətlənməmiş, onu sistemləşdirərək elmi dövriyyəyə daxil etmiş, unudulmaq təhlükəsi ilə üz-üzə qalan xalq irsini qoruyub gələcək nəsillərə çatdırmışdır. Onun bu zəhməti Azərbaycan folklorşünaslığında mühüm mərhələ kimi qiymətləndirilə bilər və milli-mənəvi dəyərlərimizin yaşadılmasına böyük töhfədir.</p>

<p>Bu dəyərli monoqrafiyanın ərsəyə gəlməsi münasibətilə müəllifi səmimi qəlbdən təbrik edir, ona yeni yaradıcılıq uğurları arzulayırıq.</p>

<p>Sevil Azadqızı</p>

<p>Azərbaycan dili və ədəbiyyatı müəllimi. Filoloq. Ədəbi təhlil-tənqidçi. AJB-nin üzvü.</p>

<p>Yazar-publisist</p>

<p>21.04.2026</p>

<p><a aria-label="Bir mətn şəkili ola bilər" attributionsrc="/privacy_sandbox/comet/register/source/?xt=AZYXr-7-dDtBWbU4hO2vt_30V1olf2zOLUwCsrD3oU8SIoyG4Bp9TYAprx1m1SgYGW6_qC0ACYDKSVRr_B-BL4CvsGe0_Klgx6pBifd8kcv2mVziaZJkZ1zqqHWeUhmgIRQvUxHZSkooiK9pcZC8T_S-q_YjLweMV7yW4WP27g20GcBv6kNc6Hsn-DiJI0L-tsJcYCYAFQYqH4qCwiy90OeHtLmTRDu8OkspDXWJOvgZGyhZNOo-G41ivMPoBuVOIcIajCCzFQQNronRnZU6x0_Ox9vmX6MYfY6VCkvjmIPoZl5N40bCQzWdUuYMhM1UflnfAcKo_AhZfWQtgInq_Qd0aQLeiwu4TUm0PLk2EnkW4m-gYH4XOo4GeTkyzK5kezECjUZP-6KpcHqvmXCcH9WSYW5QQYBpXitxiOTSvtiJerVhlJN82OpbHWqJRipxBifH0r3nMKSinAkDdfdCyLjNZhxZGDHB3eb7t6xxSoWQY2u_zwrHsdVaW2MbfDFTyOljPfPDGJqnY0pH3a_j-uCapNt7CvAcKlaImkMKHb8yKavFwQ-5qCC1W9apFlN2fk7SkXU0dIP8DVj8WR8ZFBEfl1UDj3KbQgq2LF2FBWZ6W7blOqi5HUDwXsYm2OJECZ5x0XQm1rCVQ9pxuJkmzCgeETFTnPNMJzXbIaewYlRu7qvf4Tddq5dWypStilHJE4setGKo4duwPi8O6VWBRHX10Zxkqoiv-xyalikiAcmwraJOrhTeRBEibHos61iz1zO5yadwI4zHhvs0E72ln2ztWnMyiWncvWHKUVJuc579ZJYeMb_Jqi8vQRwqCu_Z94WSo_soDvNnBspV3Km3FOeWrN5VwbRnb5rK65f2TVQxoAc1uE3H5maL6swTxGnvfFq1otQadj8Nm_vATQe4_GQqIvv1HUUkV-7mNxkf8ujMUVxgEd9ohtuo4eokLqVxedpe1bOTzDWc1L_K6Hfqqp3rWtLIOQtF4z3HvuWyJK-ws7BXzq_AyC8xozFhcb_sJW6wJI6RH-x_7rKsqmGV0dcIABgdWP10acj3i8rnnZEnjYCadeZjvW4b0JbOgyMbq48FVo3j8n7oYJ6P7eH4D8hcpVVW1MJ2F76lmHQrCbUypNkhfCetgP6lgIS4_U83LQu7BpCGlg83lAYII0VVobdp07Io7YuT9Ayxh8sTXJP2ZRw7hkNFyhohtkG3HfSzlQTploWv6li3TqmU5QstjAbGQ_ytvADjAfKC_1ry2q-2u8hDs4mAkhrPod9O8yQAkH2NO5NqtEuvZHWJzC_eSLJJmeeM2jekAHZ-9ixLxtQ9MsaxtseYgc_dtvsHE0hNBVD8Y3BIoIhAELwpF0111-HmgGWU2WRkuLGiICPb5DKKEM0JcMJZ-lgcz7DZFy_BPi25CKfu3xClfXif2oXre-GfoivjTeS5KbEaKs9oPAdirMWzK-vfcV7LS58Msf1yWC2sAWBNsmUgm2RhLTZ74j5qelvGZNeozbj9MepvM12T11cv39sjMQX7izU8uNH8-AllbYmEiALj_mqJy4gFw0Kze50ZdO06MuUrDxrQ5sJH3LuyVaKZ82cQUdzGK4NCMT3fiQES1PhCSxnncSzt6VN4WSGX_tE5Pbhyu7pmD0YRd_t-12xUYQCOpQavcgApxQsT16p4TVChsYQM2n5RfaYN-X9t7M4ktQQLHF68k2LDgjgIynpxgAlmLY-7hbzTRYK2577iaRPwvmQz-UjhsGSyPs6Inas1vdIlnHPUq21xhQ" href="https://www.facebook.com/photo/?fbid=1510366780701560&amp;set=pcb.1510366844034887&amp;__cft__[0]=AZabknG2LZ8HykF_OPxyHcmKgyBSEIOvSnqjuCUoqBu42dOH5DHQeS-BSk1WTSV6zJkCq7gSVGyXuiy5fBSNPe0QgQdO51ypEYkpzTgXeEzmg3RBLRhLiLZ9fZlWPMVA0fitXpsjuJzxsSr1tnLhAKlqG2nqF5OP1P8vME9uyG8wLsb__CmNAojxqx712ifV5Ec&amp;__tn__=*b0H-R" role="link" tabindex="0"><img alt="" referrerpolicy="origin-when-cross-origin" src="https://scontent.fgyd21-1.fna.fbcdn.net/v/t39.30808-6/677712766_1510366784034893_1756980888976173221_n.jpg?stp=dst-jpg_s590x590_tt6&amp;_nc_cat=109&amp;ccb=1-7&amp;_nc_sid=7b2446&amp;_nc_ohc=Hx_jaVSvwEYQ7kNvwFYQSMc&amp;_nc_oc=AdrWe7peOerq_aY5hvrmSPdMQcLmLf1WshYNorm5SOCQ55PudKWcXbMXU3xNJOiuD10&amp;_nc_zt=23&amp;_nc_ht=scontent.fgyd21-1.fna&amp;_nc_gid=ucZMWir5xZCMv_QVDNMniw&amp;_nc_ss=7a3a8&amp;oh=00_Af3Xo-k-VQAd4knadmLJYaF36xH9PFLEeXkYIW0mSUT0Fw&amp;oe=69ED90AF" /></a></p>

<p><a aria-label="Bir mətn şəkili ola bilər" attributionsrc="/privacy_sandbox/comet/register/source/?xt=AZYXr-7-dDtBWbU4hO2vt_30V1olf2zOLUwCsrD3oU8SIoyG4Bp9TYAprx1m1SgYGW6_qC0ACYDKSVRr_B-BL4CvsGe0_Klgx6pBifd8kcv2mVziaZJkZ1zqqHWeUhmgIRQvUxHZSkooiK9pcZC8T_S-q_YjLweMV7yW4WP27g20GcBv6kNc6Hsn-DiJI0L-tsJcYCYAFQYqH4qCwiy90OeHtLmTRDu8OkspDXWJOvgZGyhZNOo-G41ivMPoBuVOIcIajCCzFQQNronRnZU6x0_Ox9vmX6MYfY6VCkvjmIPoZl5N40bCQzWdUuYMhM1UflnfAcKo_AhZfWQtgInq_Qd0aQLeiwu4TUm0PLk2EnkW4m-gYH4XOo4GeTkyzK5kezECjUZP-6KpcHqvmXCcH9WSYW5QQYBpXitxiOTSvtiJerVhlJN82OpbHWqJRipxBifH0r3nMKSinAkDdfdCyLjNZhxZGDHB3eb7t6xxSoWQY2u_zwrHsdVaW2MbfDFTyOljPfPDGJqnY0pH3a_j-uCapNt7CvAcKlaImkMKHb8yKavFwQ-5qCC1W9apFlN2fk7SkXU0dIP8DVj8WR8ZFBEfl1UDj3KbQgq2LF2FBWZ6W7blOqi5HUDwXsYm2OJECZ5x0XQm1rCVQ9pxuJkmzCgeETFTnPNMJzXbIaewYlRu7qvf4Tddq5dWypStilHJE4setGKo4duwPi8O6VWBRHX10Zxkqoiv-xyalikiAcmwraJOrhTeRBEibHos61iz1zO5yadwI4zHhvs0E72ln2ztWnMyiWncvWHKUVJuc579ZJYeMb_Jqi8vQRwqCu_Z94WSo_soDvNnBspV3Km3FOeWrN5VwbRnb5rK65f2TVQxoAc1uE3H5maL6swTxGnvfFq1otQadj8Nm_vATQe4_GQqIvv1HUUkV-7mNxkf8ujMUVxgEd9ohtuo4eokLqVxedpe1bOTzDWc1L_K6Hfqqp3rWtLIOQtF4z3HvuWyJK-ws7BXzq_AyC8xozFhcb_sJW6wJI6RH-x_7rKsqmGV0dcIABgdWP10acj3i8rnnZEnjYCadeZjvW4b0JbOgyMbq48FVo3j8n7oYJ6P7eH4D8hcpVVW1MJ2F76lmHQrCbUypNkhfCetgP6lgIS4_U83LQu7BpCGlg83lAYII0VVobdp07Io7YuT9Ayxh8sTXJP2ZRw7hkNFyhohtkG3HfSzlQTploWv6li3TqmU5QstjAbGQ_ytvADjAfKC_1ry2q-2u8hDs4mAkhrPod9O8yQAkH2NO5NqtEuvZHWJzC_eSLJJmeeM2jekAHZ-9ixLxtQ9MsaxtseYgc_dtvsHE0hNBVD8Y3BIoIhAELwpF0111-HmgGWU2WRkuLGiICPb5DKKEM0JcMJZ-lgcz7DZFy_BPi25CKfu3xClfXif2oXre-GfoivjTeS5KbEaKs9oPAdirMWzK-vfcV7LS58Msf1yWC2sAWBNsmUgm2RhLTZ74j5qelvGZNeozbj9MepvM12T11cv39sjMQX7izU8uNH8-AllbYmEiALj_mqJy4gFw0Kze50ZdO06MuUrDxrQ5sJH3LuyVaKZ82cQUdzGK4NCMT3fiQES1PhCSxnncSzt6VN4WSGX_tE5Pbhyu7pmD0YRd_t-12xUYQCOpQavcgApxQsT16p4TVChsYQM2n5RfaYN-X9t7M4ktQQLHF68k2LDgjgIynpxgAlmLY-7hbzTRYK2577iaRPwvmQz-UjhsGSyPs6Inas1vdIlnHPUq21xhQ" href="https://www.facebook.com/photo/?fbid=1510366817368223&amp;set=pcb.1510366844034887&amp;__cft__[0]=AZabknG2LZ8HykF_OPxyHcmKgyBSEIOvSnqjuCUoqBu42dOH5DHQeS-BSk1WTSV6zJkCq7gSVGyXuiy5fBSNPe0QgQdO51ypEYkpzTgXeEzmg3RBLRhLiLZ9fZlWPMVA0fitXpsjuJzxsSr1tnLhAKlqG2nqF5OP1P8vME9uyG8wLsb__CmNAojxqx712ifV5Ec&amp;__tn__=*b1H-R" role="link" tabindex="0"><img alt="" referrerpolicy="origin-when-cross-origin" src="https://scontent.fgyd21-1.fna.fbcdn.net/v/t39.30808-6/676719249_1510366824034889_5649924599723335996_n.jpg?stp=dst-jpg_s590x590_tt6&amp;_nc_cat=109&amp;ccb=1-7&amp;_nc_sid=7b2446&amp;_nc_ohc=KOaAxQzg4YgQ7kNvwGapOXO&amp;_nc_oc=AdpOsI7jfHztGi00WKd78WjBepRwKABCjYitFYCPce3dbVUjJF1-OxY83bZHej4X3JQ&amp;_nc_zt=23&amp;_nc_ht=scontent.fgyd21-1.fna&amp;_nc_gid=ucZMWir5xZCMv_QVDNMniw&amp;_nc_ss=7a3a8&amp;oh=00_Af2V14mlZAbNeFOmGt_roCRV4KxqdUXETAh8NapcOKb1_w&amp;oe=69ED8AEE" /></a></p>

<p>42</p>

<p>13</p>

<p>1</p>

<p><img role="presentation" src="data:image/svg+xml,%3Csvg fill='none' xmlns='http://www.w3.org/2000/svg' viewBox='0 0 16 16'%3E%3Cpath d='M16.0001 7.9996c0 4.418-3.5815 7.9996-7.9995 7.9996S.001 12.4176.001 7.9996 3.5825 0 8.0006 0C12.4186 0 16 3.5815 16 7.9996Z' fill='url(%23paint0_linear_15251_63610)'/%3E%3Cpath d='M16.0001 7.9996c0 4.418-3.5815 7.9996-7.9995 7.9996S.001 12.4176.001 7.9996 3.5825 0 8.0006 0C12.4186 0 16 3.5815 16 7.9996Z' fill='url(%23paint1_radial_15251_63610)'/%3E%3Cpath d='M16.0001 7.9996c0 4.418-3.5815 7.9996-7.9995 7.9996S.001 12.4176.001 7.9996 3.5825 0 8.0006 0C12.4186 0 16 3.5815 16 7.9996Z' fill='url(%23paint2_radial_15251_63610)' fill-opacity='.5'/%3E%3Cpath d='M7.3014 3.8662a.6974.6974 0 0 1 .6974-.6977c.6742 0 1.2207.5465 1.2207 1.2206v1.7464a.101.101 0 0 0 .101.101h1.7953c.992 0 1.7232.9273 1.4917 1.892l-.4572 1.9047a2.301 2.301 0 0 1-2.2374 1.764H6.9185a.5752.5752 0 0 1-.5752-.5752V7.7384c0-.4168.097-.8278.2834-1.2005l.2856-.5712a3.6878 3.6878 0 0 0 .3893-1.6509l-.0002-.4496ZM4.367 7a.767.767 0 0 0-.7669.767v3.2598a.767.767 0 0 0 .767.767h.767a.3835.3835 0 0 0 .3835-.3835V7.3835A.3835.3835 0 0 0 5.134 7h-.767Z' fill='%23fff'/%3E%3Cdefs%3E%3CradialGradient id='paint1_radial_15251_63610' cx='0' cy='0' r='1' gradientUnits='userSpaceOnUse' gradientTransform='rotate(90 .0005 8) scale(7.99958)'%3E%3Cstop offset='.5618' stop-color='%230866FF' stop-opacity='0'/%3E%3Cstop offset='1' stop-color='%230866FF' stop-opacity='.1'/%3E%3C/radialGradient%3E%3CradialGradient id='paint2_radial_15251_63610' cx='0' cy='0' r='1' gradientUnits='userSpaceOnUse' gradientTransform='rotate(45 -4.5257 10.9237) scale(10.1818)'%3E%3Cstop offset='.3143' stop-color='%2302ADFC'/%3E%3Cstop offset='1' stop-color='%2302ADFC' stop-opacity='0'/%3E%3C/radialGradient%3E%3ClinearGradient id='paint0_linear_15251_63610' x1='2.3989' y1='2.3999' x2='13.5983' y2='13.5993' gradientUnits='userSpaceOnUse'%3E%3Cstop stop-color='%2302ADFC'/%3E%3Cstop offset='.5' stop-color='%230866FF'/%3E%3Cstop offset='1' stop-color='%232B7EFF'/%3E%3C/linearGradient%3E%3C/defs%3E%3C/svg%3E" style="height:18px; width:18px" /></p>

<p><img role="presentation" src="data:image/svg+xml,%3Csvg fill='none' xmlns='http://www.w3.org/2000/svg' viewBox='0 0 16 16'%3E%3Cg clip-path='url(%23clip0_15251_63610)'%3E%3Cpath d='M15.9963 8c0 4.4179-3.5811 7.9993-7.9986 7.9993-4.4176 0-7.9987-3.5814-7.9987-7.9992 0-4.4179 3.5811-7.9992 7.9987-7.9992 4.4175 0 7.9986 3.5813 7.9986 7.9992Z' fill='url(%23paint0_linear_15251_63610)'/%3E%3Cpath d='M15.9973 7.9992c0 4.4178-3.5811 7.9992-7.9987 7.9992C3.5811 15.9984 0 12.417 0 7.9992S3.5811 0 7.9986 0c4.4176 0 7.9987 3.5814 7.9987 7.9992Z' fill='url(%23paint1_radial_15251_63610)'/%3E%3Cpath d='M7.9996 5.9081c-.3528-.8845-1.1936-1.507-2.1748-1.507-1.4323 0-2.4254 1.328-2.4254 2.6797 0 2.2718 2.3938 4.0094 4.0816 5.1589.3168.2157.7205.2157 1.0373 0 1.6878-1.1495 4.0815-2.8871 4.0815-5.159 0-1.3517-.993-2.6796-2.4254-2.6796-.9811 0-1.822.6225-2.1748 1.507Z' fill='%23fff'/%3E%3C/g%3E%3Cdefs%3E%3CradialGradient id='paint1_radial_15251_63610' cx='0' cy='0' r='1' gradientUnits='userSpaceOnUse' gradientTransform='matrix(0 7.9992 -7.99863 0 7.9986 7.9992)'%3E%3Cstop offset='.5637' stop-color='%23E11731' stop-opacity='0'/%3E%3Cstop offset='1' stop-color='%23E11731' stop-opacity='.1'/%3E%3C/radialGradient%3E%3ClinearGradient id='paint0_linear_15251_63610' x1='2.3986' y1='2.4007' x2='13.5975' y2='13.5993' gradientUnits='userSpaceOnUse'%3E%3Cstop stop-color='%23FF74AE'/%3E%3Cstop offset='.5001' stop-color='%23FA2E3E'/%3E%3Cstop offset='1' stop-color='%23FF5758'/%3E%3C/linearGradient%3E%3CclipPath id='clip0_15251_63610'%3E%3Cpath fill='%23fff' d='M-.001.0009h15.9992v15.9984H-.001z'/%3E%3C/clipPath%3E%3C/defs%3E%3C/svg%3E" style="height:18px; width:18px" /></p>

<p><img role="presentation" src="data:image/svg+xml,%3Csvg fill='none' xmlns='http://www.w3.org/2000/svg' viewBox='0 0 16 16'%3E%3Cg clip-path='url(%23clip0_15251_63610)'%3E%3Cpath d='M15.9982 7.9998c0 4.4181-3.5815 7.9996-7.9996 7.9996-4.418 0-7.9996-3.5815-7.9996-7.9996 0-4.418 3.5816-7.9996 7.9996-7.9996 4.4181 0 7.9996 3.5816 7.9996 7.9996Z' fill='url(%23paint0_linear_15251_63610)'/%3E%3Cpath d='M15.9973 7.9992c0 4.4178-3.5811 7.9992-7.9987 7.9992C3.5811 15.9984 0 12.417 0 7.9992S3.5811 0 7.9986 0c4.4176 0 7.9987 3.5814 7.9987 7.9992Z' fill='url(%23paint1_radial_15251_63610)'/%3E%3Cmask id='mask0_15251_63610' style='mask-type:alpha' maskUnits='userSpaceOnUse' x='6' y='13' width='8' height='3'%3E%3Cpath d='M13.6084 13.7029c-1.4438 1.4203-3.4244 2.2965-5.6097 2.2965a8.0393 8.0393 0 0 1-1.5715-.1543c.6898-.2867 1.6353-.7368 2.5437-1.3171 1.2793.5295 3.4828.2415 4.6285-.8326l.009.0075Z' fill='%23D9D9D9'/%3E%3C/mask%3E%3Cg mask='url(%23mask0_15251_63610)'%3E%3Cpath d='M15.9982 7.9998c0 4.4181-3.5815 7.9996-7.9996 7.9996-4.418 0-7.9996-3.5815-7.9996-7.9996 0-4.418 3.5816-7.9996 7.9996-7.9996 4.4181 0 7.9996 3.5816 7.9996 7.9996Z' fill='url(%23paint2_linear_15251_63610)'/%3E%3C/g%3E%3Cpath d='M15.9962 7.9996c0 4.418-3.5815 7.9996-7.9995 7.9996S-.003 12.4176-.003 7.9996 3.5786 0 7.9967 0c4.418 0 7.9995 3.5815 7.9995 7.9996Z' fill='url(%23paint3_radial_15251_63610)'/%3E%3Cpath d='M15.9962 7.9996c0 4.418-3.5815 7.9996-7.9995 7.9996S-.003 12.4176-.003 7.9996 3.5786 0 7.9967 0c4.418 0 7.9995 3.5815 7.9995 7.9996Z' fill='url(%23paint4_radial_15251_63610)'/%3E%3Cpath d='M15.9962 7.9996c0 4.418-3.5815 7.9996-7.9995 7.9996S-.003 12.4176-.003 7.9996 3.5786 0 7.9967 0c4.418 0 7.9995 3.5815 7.9995 7.9996Z' fill='url(%23paint5_radial_15251_63610)' style='mix-blend-mode:multiply'/%3E%3Cpath d='M15.9962 7.9996c0 4.418-3.5815 7.9996-7.9995 7.9996S-.003 12.4176-.003 7.9996 3.5786 0 7.9967 0c4.418 0 7.9995 3.5815 7.9995 7.9996Z' fill='url(%23paint6_radial_15251_63610)' style='mix-blend-mode:multiply'/%3E%3Cpath fill-rule='evenodd' clip-rule='evenodd' d='M9.585 7.7886a.499.499 0 0 1 .026.0043 2.849 2.849 0 0 1 1.8175 1.202 2.8423 2.8423 0 0 1 .4349 2.1333c-.2461 1.2665-1.3291 2.3137-2.4304 3.0886-1.1259.7923-2.3926 1.3839-3.2016 1.7072a1.08 1.08 0 0 1-1.151-.2237c-.6289-.6028-1.5818-1.6259-2.329-2.7823-.7307-1.131-1.3425-2.5076-1.0963-3.7741a2.8425 2.8425 0 0 1 1.2024-1.8151 2.8492 2.8492 0 0 1 2.1354-.4336.5086.5086 0 0 1 .0268.006 2.9735 2.9735 0 0 1 1.4594.8686c.1647.1788.3813.4853.5716.8626.3155-.2781.6296-.482.8526-.5874a2.9734 2.9734 0 0 1 1.6817-.2564Z' fill='url(%23paint7_radial_15251_63610)'/%3E%3Cpath fill-rule='evenodd' clip-rule='evenodd' d='M9.585 7.7886a.499.499 0 0 1 .026.0043 2.849 2.849 0 0 1 1.8175 1.202 2.8423 2.8423 0 0 1 .4349 2.1333c-.2461 1.2665-1.3291 2.3137-2.4304 3.0886-1.1259.7923-2.3926 1.3839-3.2016 1.7072a1.08 1.08 0 0 1-1.151-.2237c-.6289-.6028-1.5818-1.6259-2.329-2.7823-.7307-1.131-1.3425-2.5076-1.0963-3.7741a2.8425 2.8425 0 0 1 1.2024-1.8151 2.8492 2.8492 0 0 1 2.1354-.4336.5086.5086 0 0 1 .0268.006 2.9735 2.9735 0 0 1 1.4594.8686c.1647.1788.3813.4853.5716.8626.3155-.2781.6296-.482.8526-.5874a2.9734 2.9734 0 0 1 1.6817-.2564Z' fill='url(%23paint8_radial_15251_63610)'/%3E%3Cpath fill-rule='evenodd' clip-rule='evenodd' d='M9.585 7.7886a.499.499 0 0 1 .026.0043 2.849 2.849 0 0 1 1.8175 1.202 2.8423 2.8423 0 0 1 .4349 2.1333c-.2461 1.2665-1.3291 2.3137-2.4304 3.0886-1.1259.7923-2.3926 1.3839-3.2016 1.7072a1.08 1.08 0 0 1-1.151-.2237c-.6289-.6028-1.5818-1.6259-2.329-2.7823-.7307-1.131-1.3425-2.5076-1.0963-3.7741a2.8425 2.8425 0 0 1 1.2024-1.8151 2.8492 2.8492 0 0 1 2.1354-.4336.5086.5086 0 0 1 .0268.006 2.9735 2.9735 0 0 1 1.4594.8686c.1647.1788.3813.4853.5716.8626.3155-.2781.6296-.482.8526-.5874a2.9734 2.9734 0 0 1 1.6817-.2564Z' fill='url(%23paint9_radial_15251_63610)'/%3E%3Cmask id='mask1_15251_63610' style='mask-type:alpha' maskUnits='userSpaceOnUse' x='-1' y='0' width='17' height='16'%3E%3Ccircle cx='7.9976' cy='7.9998' r='7.9996' fill='%23fff'/%3E%3C/mask%3E%3Cg mask='url(%23mask1_15251_63610)' fill-rule='evenodd' clip-rule='evenodd'%3E%3Cpath d='M1.3582 7.6194C.836 7.1064.318 7.2994.118 7.9596c-.2.6603-.0513 2.4955 1.0427 3.3962 2.752 2.2662 5.464.8613 5.5191-.5247.0498-1.2472-1.3555-1.113-1.8127-1.0879-.0311.0018-.0445-.0412-.0178-.0582.096-.0626.2535-.1719.4198-.3125.3594-.3044.1753-.8326-.3264-.6813-.0756.0224-1.2968.3904-2.0707.0967-.8778-.3331-.9828-.6465-1.5147-1.1685h.0009Z' fill='%23FFF287'/%3E%3Cpath d='M1.3582 7.6194C.836 7.1064.318 7.2994.118 7.9596c-.2.6603-.0513 2.4955 1.0427 3.3962 2.752 2.2662 5.464.8613 5.5191-.5247.0498-1.2472-1.3555-1.113-1.8127-1.0879-.0311.0018-.0445-.0412-.0178-.0582.096-.0626.2535-.1719.4198-.3125.3594-.3044.1753-.8326-.3264-.6813-.0756.0224-1.2968.3904-2.0707.0967-.8778-.3331-.9828-.6465-1.5147-1.1685h.0009Z' fill='url(%23paint10_linear_15251_63610)'/%3E%3Cpath d='M1.3582 7.6194C.836 7.1064.318 7.2994.118 7.9596c-.2.6603-.0513 2.4955 1.0427 3.3962 2.752 2.2662 5.464.8613 5.5191-.5247.0498-1.2472-1.3555-1.113-1.8127-1.0879-.0311.0018-.0445-.0412-.0178-.0582.096-.0626.2535-.1719.4198-.3125.3594-.3044.1753-.8326-.3264-.6813-.0756.0224-1.2968.3904-2.0707.0967-.8778-.3331-.9828-.6465-1.5147-1.1685h.0009Z' fill='url(%23paint11_radial_15251_63610)' fill-opacity='.6'/%3E%3Cpath d='M1.3582 7.6194C.836 7.1064.318 7.2994.118 7.9596c-.2.6603-.0513 2.4955 1.0427 3.3962 2.752 2.2662 5.464.8613 5.5191-.5247.0498-1.2472-1.3555-1.113-1.8127-1.0879-.0311.0018-.0445-.0412-.0178-.0582.096-.0626.2535-.1719.4198-.3125.3594-.3044.1753-.8326-.3264-.6813-.0756.0224-1.2968.3904-2.0707.0967-.8778-.3331-.9828-.6465-1.5147-1.1685h.0009Z' fill='url(%23paint12_radial_15251_63610)'/%3E%3Cpath d='M1.3582 7.6194C.836 7.1064.318 7.2994.118 7.9596c-.2.6603-.0513 2.4955 1.0427 3.3962 2.752 2.2662 5.464.8613 5.5191-.5247.0498-1.2472-1.3555-1.113-1.8127-1.0879-.0311.0018-.0445-.0412-.0178-.0582.096-.0626.2535-.1719.4198-.3125.3594-.3044.1753-.8326-.3264-.6813-.0756.0224-1.2968.3904-2.0707.0967-.8778-.3331-.9828-.6465-1.5147-1.1685h.0009Z' fill='url(%23paint13_radial_15251_63610)'/%3E%3Cpath d='M1.3582 7.6194C.836 7.1064.318 7.2994.118 7.9596c-.2.6603-.0513 2.4955 1.0427 3.3962 2.752 2.2662 5.464.8613 5.5191-.5247.0498-1.2472-1.3555-1.113-1.8127-1.0879-.0311.0018-.0445-.0412-.0178-.0582.096-.0626.2535-.1719.4198-.3125.3594-.3044.1753-.8326-.3264-.6813-.0756.0224-1.2968.3904-2.0707.0967-.8778-.3331-.9828-.6465-1.5147-1.1685h.0009Z' fill='url(%23paint14_radial_15251_63610)'/%3E%3Cpath d='M14.2827 7.7582c.3146-.7585.3146-1.1585.7145-1.3585.4-.2 1 .4 1 1.6 0 1.9998-.8 4.1957-2.3999 5.6956-1.5999 1.5-5.2626 1.4668-5.5906-.1845-.2727-1.3695 1.1697-1.5059 1.6332-1.571.0316-.0045.0378-.0542.0079-.0677a4.201 4.201 0 0 1-.474-.262c-.4125-.2647-.3176-.8871.211-.8203.599.0913 1.3395.2647 1.978.1997 1.8469-.1888 2.6052-2.4728 2.9199-3.2313Z' fill='%23FFF287'/%3E%3Cpath d='M14.2827 7.7582c.3146-.7585.3146-1.1585.7145-1.3585.4-.2 1 .4 1 1.6 0 1.9998-.8 4.1957-2.3999 5.6956-1.5999 1.5-5.2626 1.4668-5.5906-.1845-.2727-1.3695 1.1697-1.5059 1.6332-1.571.0316-.0045.0378-.0542.0079-.0677a4.201 4.201 0 0 1-.474-.262c-.4125-.2647-.3176-.8871.211-.8203.599.0913 1.3395.2647 1.978.1997 1.8469-.1888 2.6052-2.4728 2.9199-3.2313Z' fill='url(%23paint15_linear_15251_63610)'/%3E%3Cpath d='M14.2827 7.7582c.3146-.7585.3146-1.1585.7145-1.3585.4-.2 1 .4 1 1.6 0 1.9998-.8 4.1957-2.3999 5.6956-1.5999 1.5-5.2626 1.4668-5.5906-.1845-.2727-1.3695 1.1697-1.5059 1.6332-1.571.0316-.0045.0378-.0542.0079-.0677a4.201 4.201 0 0 1-.474-.262c-.4125-.2647-.3176-.8871.211-.8203.599.0913 1.3395.2647 1.978.1997 1.8469-.1888 2.6052-2.4728 2.9199-3.2313Z' fill='url(%23paint16_radial_15251_63610)' fill-opacity='.8'/%3E%3Cpath d='M14.2827 7.7582c.3146-.7585.3146-1.1585.7145-1.3585.4-.2 1 .4 1 1.6 0 1.9998-.8 4.1957-2.3999 5.6956-1.5999 1.5-5.2626 1.4668-5.5906-.1845-.2727-1.3695 1.1697-1.5059 1.6332-1.571.0316-.0045.0378-.0542.0079-.0677a4.201 4.201 0 0 1-.474-.262c-.4125-.2647-.3176-.8871.211-.8203.599.0913 1.3395.2647 1.978.1997 1.8469-.1888 2.6052-2.4728 2.9199-3.2313Z' fill='url(%23paint17_radial_15251_63610)'/%3E%3Cpath d='M14.2827 7.7582c.3146-.7585.3146-1.1585.7145-1.3585.4-.2 1 .4 1 1.6 0 1.9998-.8 4.1957-2.3999 5.6956-1.5999 1.5-5.2626 1.4668-5.5906-.1845-.2727-1.3695 1.1697-1.5059 1.6332-1.571.0316-.0045.0378-.0542.0079-.0677a4.201 4.201 0 0 1-.474-.262c-.4125-.2647-.3176-.8871.211-.8203.599.0913 1.3395.2647 1.978.1997 1.8469-.1888 2.6052-2.4728 2.9199-3.2313Z' fill='url(%23paint18_radial_15251_63610)' fill-opacity='.9' style='mix-blend-mode:screen'/%3E%3C/g%3E%3Cpath d='M7.9977 6.8c.71 0 1.1723-.1164 1.4952-.2331.3063-.1108.4-.4145.08-.4762C9.277 6.0336 8.7886 6 7.9978 6c-.7753 0-1.2813.0342-1.5903.0988-.3085.0646-.2235.3583.073.4654.3257.1177.8017.2357 1.5173.2357Z' fill='%234B280E'/%3E%3Cpath fill-rule='evenodd' clip-rule='evenodd' d='M10.1526 2.0928a3.3945 3.3945 0 0 1 2.0299.699.4.4 0 0 0 .4863-.6352 4.1946 4.1946 0 0 0-2.5083-.8637.4.4 0 1 0-.0079.7999ZM5.843 2.0928a3.3946 3.3946 0 0 0-2.03.699.4.4 0 1 1-.4862-.6352 4.1945 4.1945 0 0 1 2.5083-.8637.4.4 0 1 1 .008.7999Z' fill='%23E0761A'/%3E%3Cpath fill-rule='evenodd' clip-rule='evenodd' d='M9.998 4.3577c-.001.7238.483.936 1.1999 1.023.7099.1024 1.1878-.1978 1.1998-1.023.01-.6941-.3809-1.5413-1.1998-1.5575-.8189.0162-1.1999.8634-1.1999 1.5575ZM5.998 4.3577c.001.7238-.483.936-1.1998 1.023-.71.1024-1.1879-.1978-1.1999-1.023-.01-.6941.381-1.5413 1.1999-1.5575.8189.0162 1.1998.8634 1.1998 1.5575Z' fill='%231C1C1D'/%3E%3C/g%3E%3Cdefs%3E%3CradialGradient id='paint1_radial_15251_63610' cx='0' cy='0' r='1' gradientUnits='userSpaceOnUse' gradientTransform='matrix(0 7.9992 -7.99863 0 7.9986 7.9992)'%3E%3Cstop offset='.5637' stop-color='%23FF5758' stop-opacity='0'/%3E%3Cstop offset='1' stop-color='%23FF5758' stop-opacity='.1'/%3E%3C/radialGradient%3E%3CradialGradient id='paint3_radial_15251_63610' cx='0' cy='0' r='1' gradientUnits='userSpaceOnUse' gradientTransform='matrix(.1233 -1.60292 4.45604 .34277 10.6837 13.9363)'%3E%3Cstop stop-color='%23791119' stop-opacity='.7'/%3E%3Cstop offset='1' stop-color='%23791119' stop-opacity='0'/%3E%3C/radialGradient%3E%3CradialGradient id='paint4_radial_15251_63610' cx='0' cy='0' r='1' gradientUnits='userSpaceOnUse' gradientTransform='matrix(.92919 2.03556 -13.3287 6.08424 12.9748 11.0609)'%3E%3Cstop stop-color='%23791119' stop-opacity='.08'/%3E%3Cstop offset='1' stop-color='%23791119' stop-opacity='0'/%3E%3C/radialGradient%3E%3CradialGradient id='paint5_radial_15251_63610' cx='0' cy='0' r='1' gradientUnits='userSpaceOnUse' gradientTransform='matrix(.5 -2 2.8733 .71832 3 11)'%3E%3Cstop offset='.2088' stop-color='%23791119' stop-opacity='.4'/%3E%3Cstop offset='1' stop-color='%23791119' stop-opacity='0'/%3E%3C/radialGradient%3E%3CradialGradient id='paint6_radial_15251_63610' cx='0' cy='0' r='1' gradientUnits='userSpaceOnUse' gradientTransform='matrix(1.5 -1 1.43665 2.15497 2 10)'%3E%3Cstop offset='.2088' stop-color='%23791119' stop-opacity='.3'/%3E%3Cstop offset='1' stop-color='%23791119' stop-opacity='0'/%3E%3C/radialGradient%3E%3CradialGradient id='paint7_radial_15251_63610' cx='0' cy='0' r='1' gradientUnits='userSpaceOnUse' gradientTransform='matrix(4.40005 5.20005 -6.1455 5.20005 4.198 9.4003)'%3E%3Cstop offset='.3729' stop-color='%23FA2E3E'/%3E%3Cstop offset='.9266' stop-color='%23E11731'/%3E%3C/radialGradient%3E%3CradialGradient id='paint8_radial_15251_63610' cx='0' cy='0' r='1' gradientUnits='userSpaceOnUse' gradientTransform='rotate(-92.693 7.5086 3.7543) scale(1.72921 2.52467)'%3E%3Cstop stop-color='%23791119' stop-opacity='.9'/%3E%3Cstop offset='1' stop-color='%23791119' stop-opacity='0'/%3E%3C/radialGradient%3E%3CradialGradient id='paint9_radial_15251_63610' cx='0' cy='0' r='1' gradientUnits='userSpaceOnUse' gradientTransform='rotate(-65.627 15.8732 -.8589) scale(1.94093 2.8338)'%3E%3Cstop stop-color='%23791119' stop-opacity='.9'/%3E%3Cstop offset='1' stop-color='%23791119' stop-opacity='0'/%3E%3C/radialGradient%3E%3CradialGradient id='paint11_radial_15251_63610' cx='0' cy='0' r='1' gradientUnits='userSpaceOnUse' gradientTransform='rotate(93.472 -1.1146 5.8598) scale(4.00047 8.84233)'%3E%3Cstop stop-color='%23FFF287' stop-opacity='0'/%3E%3Cstop offset='.9846' stop-color='%23FF5758' stop-opacity='.8'/%3E%3C/radialGradient%3E%3CradialGradient id='paint12_radial_15251_63610' cx='0' cy='0' r='1' gradientUnits='userSpaceOnUse' gradientTransform='rotate(131.396 1.7386 3.9605) scale(7.98139 8.42047)'%3E%3Cstop offset='.6481' stop-color='%23FFE480'/%3E%3Cstop offset='.9167' stop-color='%23FFE480' stop-opacity='0'/%3E%3C/radialGradient%3E%3CradialGradient id='paint13_radial_15251_63610' cx='0' cy='0' r='1' gradientUnits='userSpaceOnUse' gradientTransform='rotate(115.036 -.1572 5.1636) scale(5.20766 4.5125)'%3E%3Cstop offset='.9124' stop-color='%23FFE480' stop-opacity='0'/%3E%3Cstop offset='1' stop-color='%23FFE480'/%3E%3C/radialGradient%3E%3CradialGradient id='paint14_radial_15251_63610' cx='0' cy='0' r='1' gradientUnits='userSpaceOnUse' gradientTransform='matrix(1.35706 1.5577 -3.27818 2.85593 0 7.5)'%3E%3Cstop stop-color='%23FFE483'/%3E%3Cstop offset='.9167' stop-color='%23FFEB80' stop-opacity='0'/%3E%3C/radialGradient%3E%3CradialGradient id='paint16_radial_15251_63610' cx='0' cy='0' r='1' gradientUnits='userSpaceOnUse' gradientTransform='rotate(38.267 -7.741 22.3658) scale(3.94718 18.9414)'%3E%3Cstop stop-color='%23FFF287' stop-opacity='0'/%3E%3Cstop offset='.7371' stop-color='%23FF5758' stop-opacity='.4'/%3E%3C/radialGradient%3E%3CradialGradient id='paint17_radial_15251_63610' cx='0' cy='0' r='1' gradientUnits='userSpaceOnUse' gradientTransform='matrix(2.93607 2.57398 -2.89968 3.3076 10.5 8)'%3E%3Cstop offset='.8254' stop-color='%23FFE480'/%3E%3Cstop offset='1' stop-color='%23FFE480' stop-opacity='0'/%3E%3C/radialGradient%3E%3CradialGradient id='paint18_radial_15251_63610' cx='0' cy='0' r='1' gradientUnits='userSpaceOnUse' gradientTransform='matrix(4.5 2.5 -3.1886 5.73949 11 9)'%3E%3Cstop offset='.897' stop-color='%23FFE480' stop-opacity='0'/%3E%3Cstop offset='1' stop-color='%23FFE480'/%3E%3C/radialGradient%3E%3ClinearGradient id='paint0_linear_15251_63610' x1='2.5019' y1='2.5002' x2='16.002' y2='16.0002' gradientUnits='userSpaceOnUse'%3E%3Cstop offset='.2619' stop-color='%23FFF287'/%3E%3Cstop offset='1' stop-color='%23F68628'/%3E%3C/linearGradient%3E%3ClinearGradient id='paint2_linear_15251_63610' x1='10' y1='14.5002' x2='10' y2='17.0002' gradientUnits='userSpaceOnUse'%3E%3Cstop stop-color='%23FFF287' stop-opacity='0'/%3E%3Cstop offset='1' stop-color='%23FFF287'/%3E%3C/linearGradient%3E%3ClinearGradient id='paint10_linear_15251_63610' x1='4.4115' y1='6.5983' x2='2.6271' y2='9.9854' gradientUnits='userSpaceOnUse'%3E%3Cstop stop-color='%23FFF287'/%3E%3Cstop offset='1' stop-color='%23F68628' stop-opacity='.3'/%3E%3C/linearGradient%3E%3ClinearGradient id='paint15_linear_15251_63610' x1='7.9727' y1='12.4766' x2='18.4483' y2='13.8876' gradientUnits='userSpaceOnUse'%3E%3Cstop offset='.0835' stop-color='%23FFF287'/%3E%3Cstop offset='1' stop-color='%23F68628'/%3E%3C/linearGradient%3E%3CclipPath id='clip0_15251_63610'%3E%3Cpath fill='%23fff' d='M-.002.0002h16.0001v16h-16z'/%3E%3C/clipPath%3E%3C/defs%3E%3C/svg%3E" style="height:18px; width:18px" /></p>

<p>Bütün körpüləri uçururam ki,</p>

<p>Mənə qayıtmağa yolun olmasın.</p>

<p>Sən məni o qədər qırıb tökmüsən,</p>

<p>Qoy bunu da yazım sözüm qalmasın.</p>

<p> </p>

<p>Səndən su içmirdi kimsənin gözü,</p>

<p>Təkcə məndim səni mələk görürdüm.</p>

<p>Başıma batmırdı dost, tanış sözü,</p>

<p>İçimdə bir gözəl adam hörürdüm.</p>

<p> </p>

<p>Bilirdim himindən əyilən bina,</p>

<p>Qəfildən uçacaq başımın üstə.</p>

<p>Özüm öz əlimlə dəfn edəcəyəm,</p>

<p>Özüm aglayacam daşımın üstə.</p>

<p> </p>

<p>Gördüyüm yuxular aldadıb məni,</p>

<p>Səni Tanrı verən payım bilmişəm.</p>

<p>Mən səni, mən səni sevməmişəm ki,</p>

<p>Allah verən paya boyun əymişəm.</p>

<p> </p>

<p>Nə yaşa yaraşır, nə də başına,</p>

<p>Çiçəkdən çiçəyə, qonub yaşamaq...</p>

<p>Sən artıq dünyanın son ucundasan,</p>

<p>Günahdı bu qədər ahı daşımaq.</p>

<p> </p>

<p>Məni incitməyin bədəli ağır,</p>

<p>Səninçün yanıram hər səhər, axşam.</p>

<p>Hər axşam yatanda Allahı cağır,</p>

<p>Mən səni ürəkdən bağışlamışam...</p>

<p>11.1.2025.</p>

<p><strong>" Sözlərdəki sən "dən</strong></p>

<p> </p>

<p>Durduğu yerdə</p>

<p>ləngər vurur dayanmadan</p>

<p>bu taxta qayıq.</p>

<p>Sən bir buna bax,</p>

<p>deyəsən,</p>

<p>işləri tərs gətirib -</p>

<p>sübhün gözəl çağında,</p>

<p>ovun gələn vaxtında,</p>

<p>mürgüləyib balıqçı.</p>

<p>Xəbəri yox,</p>

<p>yosunların içində</p>

<p>ipək toru axtarır,</p>

<p>bir qızıl balıq.</p>

<p>Onu</p>

<p>özü göndərib xalıq.</p>

<p>Aç gözünü, balıqçı,</p>

<p>tərpərt toru, balıqçı,</p>

<p>qaça bilər bu balıq.</p>

<p>Bir toxunuş, titrəyiş</p>

<p>arzuları çin edər.</p>

<p>...Sonra demə, balıqçı,</p>

<p>qismətimdə</p>

<p>qızıl balıq yox imiş.</p>

<p>Azərbaycan –</p>

<p>Hər şəhəri başqa bir ruhlu ölkəm...</p>

<p>Bakı –</p>

<p>gecələr dənizlə mübahisə edən,</p>

<p>gündüzlər dalğalarla barışıq,</p>

<p>küləyi bol şəhər...</p>

<p>Daş divarlarında əsrlərin nəfəsi qalan,</p>

<p>dar küçələrində zamanın yavaşladığı İçərişəhər..</p>

<p>əsrlərdir sükut içində dayanan Qız qalası...</p>

<p>hakimiyyətin, tarixin, qədim dövlətin sarayı Şirvanşahlar...</p>

<p>Ətrafına çəkilmiş çənbər kimi</p>

<p>Mərdəkan qalası, Qala,</p>

<p>Badi-Kubəyə qaravul çəkən o əzəmətli daşlar –</p>

<p>Qobustan qoruğu – ilk insan məskəni...</p>

<p>Gəncə –</p>

<p>İmamzadə Türbəsində</p>

<p>inancın sakit, sarsılmaz sükutu gizlənən,</p>

<p>hikmətin kölgə kimi gəzdiyi,</p>

<p>günəş batanda belə müdrikliyi itməyən...</p>

<p>küçələrində bir köhnə kitabın səhifələrinin</p>

<p>çevrilən xışıltısı duyulan,</p>

<p>Hər döngəsi beyt pıçıldayan,</p>

<p>sözü zamandan uzun edən</p>

<p>Nizami ruhlu şəhər...</p>

<p>Naxçıvan –</p>

<p>təkliyin qürur kimi yaşandığı yer...</p>

<p>özüylə üz-üzə qalan,</p>

<p>sərhədlərlə əhatələnsə də</p>

<p>ruhu heç vaxt daralmayan şəhər...</p>

<p>Hərflərdə kainat axtaran,</p>

<p>insanı öz içinin aynasına çevirən</p>

<p>Fəzlullah Nəimisilə,</p>

<p>Əlincəqalasıyla zamanın yaddaşında</p>

<p>yıxılmayan inad kimi dayanan...</p>

<p>torpağında tarix addımlayan</p>

<p>hər daşının altından bir ad boylanan –</p>

<p>Möminə Xatunun daşlaşmış sükutunu,</p>

<p>Əcəmi Naxçıvaninin naxışa çevirdiyi əbədiyyəti,</p>

<p>bir də azadlıq kimi sərt,</p>

<p>inam kimi təmiz Elçibəy sadəliyini,</p>

<p>ağlı, zəkası ilə dünyaya səs kimi yayılan</p>

<p>Heydər Əliyevin iz buraxan iradəsini daşıyan,</p>

<p>Vətən diyar,</p>

<p>özü özünə yetən diyar...</p>

<p>Şuşa –</p>

<p>musiqi səsli, şeir nəfəsli şəhər...</p>

<p>hər daşına bir misra,</p>

<p>hər divarına bir muğamın əks-sədası hopan,</p>

<p>səs və söz doğuran</p>

<p>Üzeyirli, Bülbüllü, Natəvanlı Qala...</p>

<p>“Həmişə bizim qala!”</p>

<p>Şamaxı –</p>

<p>sözün ağırlaşdığı,</p>

<p>dərinləşdiyi,</p>

<p>fəlsəfələşdiyi şəhər...</p>

<p>buludlarında Nəsimi ruhunun dolaşdığı,</p>

<p>hər qarışı əzəldən yazılmış cümlə tək düşündürən...</p>

<p>zəlzələdən, dağıntıdan keçən,</p>

<p>ölümdən doğulan məkan...</p>

<p>Beyləqan –</p>

<p>geniş düzlərin altında gizlənən yaddaş...</p>

<p>Bir zamanların tarixi şəhəri –</p>

<p>karvanların keçdiyi,</p>

<p>sözlərin yol tapdığı yer...</p>

<p>Nəfəsini şeirə çevirən</p>

<p>Mücirəddin Beyləqani sözlü,</p>

<p>torpağı peyğəmbər izli şəhər...</p>

<p>Lənkəran –</p>

<p>yağışın fərqli danışdığı,</p>

<p>dənizin fərqli maviləndiyi,</p>

<p>torpağın fərqli rəngdə yaşıllaşdığı şəhər...</p>

<p>daim səbrdə, gözləmədə, ayıq-sayıqlıqda olan,</p>

<p>görkəmli generalların yurdu.</p>

<p>Quba –</p>

<p>sakitliyin ən təmiz halı,</p>

<p>səhərləri dumanla açılan,</p>

<p>günortası günəşlə gözəlləşən,</p>

<p>axşamı qarla örtülən şəhər.</p>

<p>Qırmızı Qəsəbəsi fərqli dillərdə anlaşmağı öyrədən,</p>

<p>birgə yaşamağın kitabını yazan</p>

<p>Soyqırımını yaddaşlaşdıran,</p>

<p>unutmayan, unutdurmayan...</p>

<p>Afurca şəlaləsindən süzülüb</p>

<p>daşlara çırpılıb azadlığını tapan,</p>

<p>təbiətilə tarixi eyni ürəkdə döyünən yer...</p>

<p>Adını çəkmədiyim şəhərlər –</p>

<p>yadımdan heç çıxmayanlar...</p>

<p>ölkəmin tarix qoxan şeirləri...</p>

<p>Azərbaycan –</p>

<p>sən adi coğrafiya deyilsən,</p>

<p>bir neçə ruhun eyni bədəndə yaşadığı möcüzəsən.</p>

<p>Hər şəhərin bir ərdir,</p>

<p>eyni ürəkdən gələn</p>

<p>ayrı tonda səslənən şeirlərdir.</p>

<p>Hər şəhərdə hər bir yer mənim doğma evimdir,</p>

<p>Bu isə şeir deyil,</p>

<p>sənə olan sevgimdir...</p>

<p>21.04.2026</p>

<p> </p>

<p>Bir də haçan gələrəm bu dənizə,İlahi!</p>

<p>Çox heyif,hər sahilə bir də qayıtmaq olmur.</p>

<p>Yaş ötdukcə toz basır duyğuların üstünü,</p>

<p>Mürgüləyən sevdanı bir də oyatmaq olmur.</p>

<p> </p>

<p>Daha gizlənmək olmur bir nəğmənin içində,</p>

<p>Sirrimi pərdə-pərdə səhərə pıçıldayır.</p>

<p>Sinəmdə gəzdirirəm dalğaların səsini,</p>

<p>Ürəyimin başında ləpələr xırçıldayır...</p>

<p> </p>

<p>Gözümə köçürmüşəm qürubun sarısını,</p>

<p>Bəlkə bir gün göründüm dan yerində,qəm yemə.</p>

<p>Bir ömrün yamacında çiçək kimi solaram̵,</p>

<p>̵Göyərərəm bir eşqin əllərində̵̵,qəm yemə.</p>

<p> </p>

<p>Kimsə qalası deyil bu sahilin yadında,</p>

<p>Sular yuyub aparan bir köhnə izəm,heyif...</p>

<p>Könlünün ağrısından duzu gözünə çıxan</p>

<p>Öz içində çırpınan tənha dənizəm, heyif...</p>

<p>16.09.2024.</p>

<p>Qıymadım yuvandan qoparam səni</p>

<p>Dəli ürəyimin şah əsəri tək</p>

<p>Götürüb özümlə aparam səni.</p>

<p> </p>

<p>Bilirəm yurd eşqin təmizdir pakdır</p>

<p>Bağrına həsrətin hilalı batır</p>

<p>Xəfif gülüşünlə əsir ürəyim</p>

<p>Baxışın eşq ilə qəlbimə yatır</p>

<p> </p>

<p>Mən sənin eşqinlə olmuşam əsli</p>

<p>Sən könül dağımda edirsən nalə</p>

<p>Nə qədər dağ gəzdim, cığır dolandım</p>

<p>Gəlib ürəyimdə bitmisən laləm</p>

<p> </p>

<p>Ay menim ruhumda pərvaz edənim</p>

<p>Gəl qov başım üstən dumanı cəni.</p>

<p>Başqa çiçəklərə aldanma nolar,</p>

<p>Qayıdıb gələcəm gözlə sən məni!!!</p>

<p><strong>(Səsi,avazı başdan-ayağa möcüzə,istedadlı bədii qiraət ustası <a attributionsrc="/privacy_sandbox/comet/register/source/?xt=AZbkDLGhlWrmsJXEwE-YvgsbAQxpfs0u6AykHddWeZk0dfZGp38moWD9EhkChbRV4FV-KBpQTz7wW8bVPCpgcVdJqB7BZAJkNjMksnXU4Udluew3DkBpFk38RXVaLX_SeLPw3xOUFyGwMW9mHnGM_Bcv8R7sPfvY82nUnJOBVmj14nS3UE2tRP0VAZdmBt_g_VWC521qrIFfp1YWDO9bp_mCUY7MnxX9yR1z6c_H58vaSsjhEYZSbkwhsWQ5swILUotdPaK-PxtAxie8TgZXsiz4x4daCxdwsQigwGO1aq0q8myaLMxWZ2Z6z_NMGidQYzG4tfuWqSyZoUj-7hyFNZrtNw5NgqJYKRg3WPJIzW4dAFZt5QYsJSNUHFCm-C_bseiUdkki0cHW9T3shDeE8OLji7p463xz4pxI5acPCIS0kArI74p5-_I6S4GfOXHbAhUYL9vcfE1wO2Z0UV0sqtNnwYHXHJcxC-xq9rG6ndiJKpVOYmE4cIwg_cQI2gfD3V5nCtQDF68eucNxFqkHzCWVQwavFke7CSWXdF12k6YfVRO_2Kq946UHJzjrKWnCJyfRqPeYJy5SIlOzkYfB4DYm7UWzum5VoIyjcaUFfXUuHJLZv2SpG3mrSgHNn-6nKbIcqcJRA_fL-7vvB5yZc3_DzdEpOB28ov_ISlTQSGiKFby64hw_1uGnRgS4mLRY97AhW7b0nJ3SVTKW5k53VIwFyiu_QHFsN9-UFoDb0zWaUayCy8-_MHA_9H7lrx5wq6jiD7MNYP8uAh3yyWFRK3gZ75qeEPr5qCOhumYMT0v4u2-nSlvo-ylbOVT1cprvroktw1uGUF-dkin6SoY2vUlBJvrPoe4Jya8A-iDnjQtxhz53bNjtLPMOvgUVHHz7Cedj_kxOmYtDRxMUFuppbFrjRYSshPN8sWkNLGjrLBmpcOSIu5hPA9IZFcQDRrnZaVlu-wejjvM5yLxU_r5uTjjRy7vZQ4t-Id_fKlac2A44bCikgBBXhlv_9tyM1R9Nm_BXms003xslMyTS3jgAlsXMK1j8pJARJZsvd2q9dghDVKCaYaTIe-GTv99W4a7bTJDqMEA6fY1CmF0O8j7_UfVlRNhLF8pdNzW8PzkD4TFMLUvwltr2M32iXVzhcFp8HB-zoUGDsq9J45QvOv9p0BVtT6KxZCPfb8JVSCZeLMpU1JC0KpHwH4LT9GFKzwG90iMz9680CoBcFuILrpy4IlKZhUiaKAcL52-g65ixozDALCBpiTLKlPidzqb0aCbSaQrUOL8mDeSkJWXErGrX7ApxPJekwGqwIBGlY95YVgU5t8nrQgvsfl1e8AEpz8YmK0jvKZWVIwYSb5VM19pKI12YA1zBdLIacyfByyh6xxdc2mfvc2OomrMIa6ZmVQAo-hWRl0XXu2U-_az2Sz91IOsTm1FiHWFBK1vhcxe8UeWqnfVjLXrSqapjwyQyG1vqZdrgw9hTqxyVY_inf6MV7uFnhm9OKx10GNWsRDCKXLYV-hxpsLu7QOZ8Kwr8RBwjaWahRcROU8ec-yAMoHgzRZDubsbOKFJiOljeSj3L9pDjogiiFuW4IU_jlS1laTa0vKaWVaPfc0Z4oRGtP3JQLP5zsoHaqzb4y68cTXAu-syFtDjd-qk6cyijxW3mTpW5RbseXAnoXmtQfXICmNOmy9ukacTsdY9UXBc6CGt7Zb4X8-nlJDmvMx2FGQM4LbXXMA9mhozEeYaVTLTnPxDWW5ZfFLtM7yqmGbzTL-uuy3ZgcuyH3tuIN3cKckIzIdQGEmAe_Juzpe-RMciaWPISVo7_3yFtWNtRqWZcleClpznwMwMKlV3MgzBTMzcSGkcN82h5-zsY4FYJ2zshm2Pa5AafTklFygDR6TesIhkIm7HTU5B2lSn-U2_GWzxOd-NYI6sjEjZ9oyvJHvfMME3tqK" href="https://www.facebook.com/ayna.memmedova.7739?cft__[0]=AZbPSZfzWUp8ViW5rj-7o58EqL8OJI4J81HrIHH8AFD3_rjB82A1fay-G0564vS5R50hELP7uV2NiKuxe_x8vV-Ivj_DeoypGVyAXFl2Tbk4DUvpqpP5Z-wb4Q4-u-RhV9dxfu7CggNZmEOZdzdWcDs3nzEXqoZtJUrNhd7qDGjIBC25bG3qA9Q92OSCXAZhYQrTXoStySSC48vt3d-1lpcR&tn=-]K-R" role="link" tabindex="0">Ayna Memmedova</a> üçün)</strong></p>

<p> </p>

<p>Bu səs yarı sevda,yarı qübardı,</p>

<p>Bu səs ürəklərdə tufan qopardı.</p>

<p>Əcəb Aynalanmaq həvəsi vardı,</p>

<p>Dağda dumanın da,sisin də bir az.</p>

<p> </p>

<p>Qüruba baş əyir Günəş bu səsdə,</p>

<p>Bu səsdən su içib bülbül qəfəsdə.</p>

<p>Nə belə avaz var,nə elə bəstə,</p>

<p>Gəl itək Aynanın səsində bir az.</p>

<p> </p>

<p>Şam tutdum ahına "Segah"ın,"Şur"un,</p>

<p>Nəfəsi təngidi kül altda qorun.</p>

<p>Artırın səsini televizorun,</p>

<p>Ayna şeir deyir,susun da bir az!</p>

<p> </p>

<h4> </h4>

<p><span style="font-size:14.5pt"><span style="color:#444444">Elmin özünü tanıyanda Vətənini  canından da   də çox sevib. Məhz buna görə  44 günlük haqq savaşımızda  son damla qanına qədər  yağı düşmənlə döyüşdən qalmayıb. Ömrünün 18-ci ilində sinəsini torpağa  sipər edərək şəhidlik zirvəsinə yüksəlib,   adını tarixin yaddaşına yazıb. Beləcə, bu Vətən sevdalısı böyük bir xalqın qürur yerinə, iftixar mənbəyinə çevirməklə gələcək nəsillər də örnək olacaq bir həyat yolu keçib. Şəhidinə ehtiramın ifadəsi olaraq  dövlət də öz igid oğlunu ölümündən sonra “Vətən uğrunda”, Cəbrayılın, Füzulinin azadlığına görə, “Cəsur döyüşçü”  medallarla təltif edib.  </span></span></p>

<p>  <span style="font-size:14.5pt"><span style="color:#444444">2002-ci il iyun ayının 24-də Biləsuvar rayonunun Əsgərabad kəndində dünyaya göz açan Elmin Elməddin oğlu Bayramov  vətənpərvərlik ruhunda böyüyüb, xalqa, dövlətçiliyə sədaqət, doğma Azərbaycanın hər qarışını özünə əziz bilmək onun əsas amalı olub.  Milləti yaşatmaq, yurda  dayaq durmaq istəyi ilə qəlbi döyünən Elmin orta məktəbi yaxşı qiymətlərlə başa vursa da, Qarabağın azadlığı naminə ordu sıralarında xidmət etməyi  ən ləyaqətli iş sayıb.  Və saf, təmiz, ürəyi yaxşı arzularla dolu, hələ həyatın sevincini dadmamış, bərkini-boşunu görməmiş   yeniyetmə 2020-ci ilin ortalarında  cəbhə bölgəsində  əsgər paltarı geyinib  Vətənin keşiyində  durub. Xidmət zamanı fədakarlığı, mərdliyi ona hörmət qazandırıb. İntizamlı əsgər olaraq komandirlərinin tapşırıqlarını vaxtında, düzgün yerinə, yetirib, qatıldığı hərbi   təlimlərdə həmişə fərqlənib. Hər ötən gün sanki Elminə bir sınaq olub, xarakteri daha da möhkəmlənib.  Vətən  torpağı üçün canını qurban verməyə  hazır olan igid əsgər  Ali Baş Komandanın  döyüş əmrini səbirsizliklə  gözləyib.</span></span></p>

<p style="text-align:justify"><span style="font-size:14.5pt"><span style="color:#444444">2020-ci il sentyabrın 27-də Elminin  hələ məktəb illərində gözlədiyi məqam gəlib çatıb. ”Təki Vətən sağ olsun”- deyib yağıya qan qusdurmaq üçün döyüşə girib. Amansız müharibə meydanında misilsiz  şücaəti əsgər yoldaşlarına da ruh verib. Müqəddəs üçrəngli qələbə bayrağımız azad olunmuş torpaqlarda dalğalananda Elminin erməni dığalarına nifrəti,  qisas hissi birə-beş  artıb. Necə deyərlər, ölümü öldürüb irəliləyən igid əsgər   hər döyüşə girəndə  məhv etdiyi düşmənin sayı  bilinməyib. Həmçinin Elmin  anında onunla  çiyin-çiyinə  vuruşan  yoldaşlara da sipər olmağı bacarıb.  Vətən məhəbbəti  isə öz ürəyi sevdalı oğlunu neçə-neçə ağır ölüm-dirim  savaşından zəfərlə, üzüağ çıxardıb. </span></span></p>

<p style="text-align:justify"><span style="font-size:14.5pt"><span style="color:#444444">Elmin  Bayramov  oktyabr ayının 6-da Füzuli istiqamətində gedən döyüşlərə müqəddəs Şuşaya tezliklə   zəfər bayrağı sancmaq inamı ilə qatılıb. Təəssüf ki,  bu onun müharibə meydanında son savaşı olub. Düşmən gülləsi Elminin arzularla dolu ürəyinə dəyib.  Vətən yolunda canından keçən Biləsuvar elinin qəhrəman oğlu  milyonların ürəyində özünə əbədi məkan qurub. </span></span></p>

<p style="text-align:justify"><span style="font-size:14.5pt"><span style="color:#444444">Bəli, Elmin Bayramovun   həyatı  olduqca  qısa oldu. O, Azərbaycan və dünyanın hər tarixinə qızıl  hərflərlə yazılan  44 günlük haqq savaşında qazanılan  qələbəmizin qəhrəmanlıq simvoluna  çevrildi. İndi bütün   xalq onunla fəxr edir. Qərinələr ötsə, nəsillər  bir-birini  əvəz etsə belə Elmin heç vaxt unudulmaz... </span></span></p>

<p style="text-align:justify"><span style="font-size:14.5pt"><span style="color:#444444">Zəfər O RUCOĞLU, </span></span></p>

<p style="text-align:justify"><span style="font-size:14.5pt"><span style="color:#444444"> Azərbaycan Jurnalistlər Birliyinin üzvü  </span></span></p>

<p style="margin-left:141.6pt"><strong><span style="font-size:14.0pt">  ELAN</span></strong></p>

<p> </p>

<p> </p>

<p style="margin-left:35.4pt"><span style="font-size:14.0pt">2026 –cı il aprelin 25 də saat 19-00 da Beynəlxalq Muğam Mərkəzində Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin Qazax  bölməsinin Sədri, şair-publisist, Əməkdar İncəsənət Xadimi  Barat Vüsalın 75 illik yubileyi keçiriləcəkdir. İştirak etmək  istəyənlər üçün giriş azaddır.</span></p>

<p><strong>Yenises.az  xəbər  verir  ki, bu sözləri   açıqlamasında millət  vəkili Tahir Rzayev bildirib.</strong></p>

<p>Onun sözlərinə görə, Bu forum çərçivəsində geosiyasi reallıqlar, qlobal gərginliklər, dəyişən güc balansları, ticarət, energetika və nəqliyyat kimi vacib məsələlər müzakirə olunur, müharibə və qarşıdurmaların səbəbləri araşdırılır və gələcək perspektivlər müəyyənləşdirilir:</p>

<p>“Prezident İlham Əliyevin foruma dəvət olunması və aktiv iştirakı Azərbaycana göstərilən etimadın və onun beynəlxalq nüfuzunun göstəricisidir. Prezidentin müxtəlif ölkə rəhbərləri ilə keçirdiyi görüşlər dövlətimizin xarici siyasətinin uğurunu əks etdirir.</p>

<p>Forum çərçivəsində Rəcəb Tayyib Ərdoğan və digər liderlərlə keçirilən görüşlər xüsusilə diqqət çəkmişdir. Bu görüşlərdə regional əməkdaşlıq, təhlükəsizlik və inkişaf məsələləri müzakirə olunmuşdur.</p>

<p>Bu gün dünya ölkələri Azərbaycanın təşəbbüslərinə böyük önəm verir. Çünki bu təşəbbüslər beynəlxalq sabitliyin, əməkdaşlığın və qarşılıqlı münasibətlərin möhkəmləndirilməsinə yönəlib. Ermənistan–Azərbaycan münasibətlərində normallaşma prosesi, humanitar təşəbbüslər və qlobal məsələlərə həssas yanaşma Azərbaycan diplomatiyasının mühüm uğurları hesab olunur.</p>

<p>Azərbaycan və Türkiyə yalnız dost və qardaş ölkələr deyil, həm də çətin və xoş günlərdə bir-birinə dəstək olan iki dövlətdir. Türkiyə Prezidenti çıxışında Ermənistanla normallaşma prosesinin Azərbaycanla koordinasiyalı şəkildə aparıldığını vurğulamışdır ki, bu da ölkəmizə verilən yüksək dəyərin göstəricisidir.</p>

<p>Prezident İlham Əliyev də çıxışında münasibətlərin yaxşılaşdırılmasının vacibliyini qeyd etmiş və bu istiqamətdə atılan addımların regionda sülh və sabitliyə xidmət etdiyini bildirmişdir. İki qardaş ölkənin liderlərinin görüşü gələcək inkişaf üçün geniş perspektivlər açır”.</p>

<p>Söylədiyim fikirlər.</p>

<p>Təsbehin dənəsindən</p>

<p>Keçir xeyli zikirlər.</p>

<p> </p>

<p>Şəhadət verirəm ki,</p>

<p>İzim haqqa tərəfdir.</p>

<p>Müsəlmanam, İlahi,</p>

<p>Mənim üçün şərəfdir.</p>

<p> </p>

<p>Kimsəyə toxunmaram,</p>

<p>Sözüm olsa da qılınc.</p>

<p>Keçərəm əziyyətdən,</p>

<p>Dözüm olsa da qılınc.</p>

<p> </p>

<p>Eşq qapısı hər zaman</p>

<p>Bəndeyi aşkardadır.</p>

<p>Qəlbi ərp bağlayanın</p>

<p>Könlü ahu zardadır.</p>

<p> </p>

<p>Meşənin dərinliklərində, yaşılın hər çalarını canlandıran o ilıq nəfəs yenə gəldi. Göy üzü yavaşca yerə toxunur, buludlar sanki ruhumun ağır yükünü paylaşmaq üçün bura toplaşıb. Budur, ilk damla yanağıma düşür... Mənim ən sadiq sirdaşım, yaz yağışı başlayır.</p>

<p>Hər kəs qaçıb gizlənməyə yer axtararkən, mən addımlarımı daha da yavaşladıram. Islanmaqdan qorxmuram, çünki bu yağış mənim yalnız bədənimi deyil, yorğun düşüncələrimi də yuyub aparır. Torpağın o məlhəm qoxusu ciyərlərimə dolduqca, içimdəki o kimsəsiz darıxmaq hissi bir az da böyüyür. Meşənin sükutu ilə yağışın pıçıltısı elə bir həmahənglik yaradır ki, sanki təbiət mənimlə eyni dildə danışır.</p>

<p>Ağacların pənahına sığınmaq deyil, onlarla birlikdə islanmaq istəyirəm. Və məhz o an, gözlərimdən süzülən yaşlar yağış damcılarına qarışır. Heç kim bilmir, heç kim sezmir... Yanağımdan süzülən bu rütubət göydənmi gəlir, yoxsa qəlbimdənmi sızır? Yağış mənim ən böyük gizlinimdir, o yağdıqca mən öz ağrılarımla, suallarımla və sənli düşüncələrimlə azad oluram.</p>

<p>Dünya islanır, mən isə təmizlənirəm. Göz yaşımı yağışa əmanət edib, bu boz sükutun içində itmək nə qədər hüzurludur...</p>

<p>İndi nə mən varam, nə də dərdim, sadəcə sonsuz bir meşə və ruhumu qucaqlayan yaz yağışı var, Ruhum!..</p>

<p> </p>

<p>Birinci dostlar buraxdı.</p>

<p>Sonra isə can dediyim,</p>

<p>Candan əziz yar buraxdı.</p>

<p> </p>

<p>Batmaz dedim,batdı qanım,</p>

<p>Niyə yanım-kimə yanım,</p>

<p>Nə qalmağı çəkdi canım,</p>

<p>Nə getməyə ar,buraxdı.</p>

<p> </p>

<p>Keçəmmədim tabuları,</p>

<p>Çıxdı sözün babıları..</p>

<p>Ürəyimin qapıları,</p>

<p>Soyuq çəkdi,qar buraxdı.</p>

<p> </p>

<p>Qan ağladım zarı-zarı..</p>

<p>Baxmadılar mənə sarı</p>

<p>Tanrı niyə adamları,</p>

<p>Yer üzünə kar buraxdı.</p>

<p> </p>

<p>Dərd doğuldu,dərd içindən,</p>

<p>Yolum qandan,atım cindən,</p>

<p>Dərdim göyə sevincindən,</p>

<p>Fişəng atdı,şar buraxdı.</p>

<p> </p>

<p>Yox ağında,qarasında,</p>

<p>Ömür bunun harasında...</p>

<p>Qollarımın arasında</p>

<p>Hərə bir məzar buraxdı..</p>

<p>Müasir ədəbi mühitdə tənqidə münasibət məsələsi ədəbiyyatın inkişaf istiqamətlərini müəyyən edən əsas amillərdən biri kimi çıxış edir. Ədəbiyyat yalnız yazmaq və oxumaqdan ibarət deyil, o həm də dəyərləndirmə, təhlil və müzakirə prosesidir. Bu baxımdan tənqid ədəbi mühitin ayrılmaz tərkib hissəsidir və onun səviyyəsi birbaşa olaraq ədəbi mühitin yetkinliyini göstərir.</p>

<p>Müasir dövrdə isə tənqidə münasibət birmənalı deyil və müxtəlif yanaşmalarla müşahidə olunur.</p>

<p>Əvvəlki dövrlərdə ədəbi tənqid daha sistemli və məsuliyyətli xarakter daşıyırdı. Tənqidçilər müəyyən estetik meyarlara əsaslanaraq əsərləri qiymətləndirir, yazıçıların yaradıcılığına istiqamət verirdilər. Müasir dövrdə isə bu sistemlilik müəyyən qədər zəifləyib və tənqid daha çox fərdi münasibətlərin, şəxsi simpatiya və antipatiyaların təsiri altına düşə bilir. Bu isə obyektiv tənqidin formalaşmasına maneə yaradır.</p>

<p>Müasir ədəbi mühitdə sosial şəbəkələrin geniş yayılması tənqid anlayışına yeni çalarlar gətirmişdir. Artıq hər bir oxucu öz fikrini açıq şəkildə ifadə edə bilir və bu, bir tərəfdən demokratik mühit yaradır, digər tərəfdən isə peşəkar tənqidlə qeyri-peşəkar rəylər arasında sərhədləri zəiflədir. Nəticədə bəzən əsərlərin dəyəri obyektiv meyarlara görə deyil, populyarlıq və emosional reaksiyalar əsasında müəyyən olunur.</p>

<p>Yazıçıların tənqidə münasibəti də müasir dövrdə dəyişmişdir. Bəzi müəlliflər tənqidi inkişaf üçün vacib vasitə kimi qəbul edir və ondan nəticə çıxarmağa çalışırlar. Digər bir qisim isə tənqidi şəxsi hücum kimi dəyərləndirir və ona qarşı aqressiv münasibət göstərir. Bu yanaşma isə sağlam ədəbi mühitin formalaşmasına mane olur və dialoq imkanlarını məhdudlaşdırır.</p>

<p>Tənqidçinin məsuliyyəti də bu kontekstdə xüsusi qeyd olunmalıdır. Müasir tənqidçi yalnız əsəri qiymətləndirən şəxs deyil, həm də oxucu ilə müəllif arasında körpü rolunu oynayır. Onun obyektivliyi, savadı və etik davranışı ədəbi mühitin keyfiyyətinə birbaşa təsir edir. Təəssüf ki, bəzən tənqid adı altında şəxsi münasibətlərin ifadəsi, yaxud səthi yanaşmalar müşahidə olunur ki, bu da tənqid institutunun nüfuzuna xələl gətirir.</p>

<p>Müasir dövrdə tənqidə ehtiyac daha da artmışdır. Çünki informasiya bolluğu şəraitində keyfiyyətli ədəbiyyatı seçmək çətinləşir. Bu zaman peşəkar tənqid oxucuya istiqamət verir, dəyərli əsərləri ön plana çıxarır və ədəbi prosesin sağlam inkişafına xidmət edir. Lakin bu funksiyanın yerinə yetirilməsi üçün tənqid müstəqil və prinsipial olmalıdır.</p>

<p>Ədəbi mühitdə tənqidə münasibətin formalaşmasında təhsil və ədəbi ənənələr də mühüm rol oynayır. Əgər cəmiyyət tənqidi mədəniyyət kimi qəbul edirsə, bu zaman yazıçı da, oxucu da tənqidi daha sağlam qarşılayır. Əks halda isə tənqid münaqişə mənbəyinə çevrilir və yaradıcı prosesə mənfi təsir göstərir.</p>

<p>Nəticə olaraq demək olar ki, müasir ədəbi mühitdə tənqidə münasibət hələ də formalaşma mərhələsindədir. Sağlam və obyektiv tənqid ədəbiyyatın inkişafı üçün zəruridir və bu istiqamətdə həm yazıçılar, həm tənqidçilər, həm də oxucular üzərinə məsuliyyət düşür. Tənqid düşmənçilik deyil, inkişaf vasitəsi kimi qəbul olunduğu zaman ədəbi mühit daha zəngin, daha dərin və daha təsirli olacaqdır.</p>

<p> Sevil Azadqızı</p>

<p>Azərbaycan dili və ədəbiyyatı müəllimi</p>

<p>Filoloq. Ədəbi təhlil-tənqidçi. AJB-nin üzvü</p>

<p>Yazar-publisist</p>

<p>15.04.2026</p>

<p><strong>( qısa hekayə)</strong></p>

<p>Əfqan dünyaya göz açdı.Qucaqda gəzdi.Anasının qucağı onun üçün ən isti yer-di...</p>

<p>İməklədi Əfqan.Yer-imək istədi.Anası onu buraxıb dedi:</p>

<p>--- Yer-i di...</p>

<p>Yer-idi...yıxıldı...qalxdı...yeridi...yüyürdü...yıxıldı...qalxdı...yer-idi...</p>

<p>Yer-idi, məktəbə getdi Əfqan.Məktəb onların evlərinə yaxın idi,yaxın yer-di...</p>

<p>Amma sinif otaqları balaca idi,balaca yer-di.</p>

<p>...Əfqan böyüdü,orta məktəbi bitirdikdən sonra sənət öyrənmək üçün rayon mərkəzinə getdi.Əvvəl maşınla ,sonra isə bir az piyada,yer-idi getdi...</p>

<p>...Əfqan peşə məktəbini bitirdikdən sonra kəndlərinə qayıtdı.</p>

<p>Kəndləri çox mənzərəli kənddi,yer-di.</p>

<p>Kəndlərində torpaqların çoxu məmurların idi,onların yer-iydi...</p>

<p>...Bir gün Əfqanın otardığı mal -qoyun məmurun sahəsinə, yer-inə girdi.</p>

<p>Məmurun adamı ona qıjandı, üstünə yer-idi,onu vurdu.Əfqan gicəlləndi...başı yer-ə dəydi...ağaclar,evlər,dərələr ...üstünə "yer-idi"...</p>

<p>Əfqan şikayət elədi.Ona dedilər ki,"get...get bala, boş torpaq sahəsi tapsan orada otar heyvanları,tapmasan əgər sat getsin onları...Bu torpaqlar "o"nun yer-idi..."</p>

<p>Əfqan boş otlaq sahəsi tapmadığından heyvanları dəyər-dəyməzinə satdı,birdəfəlik çıxdı gəldi Bakıya...</p>

<p>...Uzun illər məmur işləyən o adamı nəhayət ki,işdən uzaqlaşdırdılar...</p>

<p>O keçmiş məmurun xarici dövlətlərdəki biznesini övladları idarə edirdi.Getdi onların yanına...</p>

<p>...İndi həmin yer,həmin torpaq yuxarılarda oturanlardan kiməsə verilib,onun yer-idi...</p>

<p>İndi kənd camaatı deyir ki,bu torpaqlar vaxtilə "filan məmurun" yer-iydi...</p>

<p>Hamımızın son mənzili torpaqda kiçik bir yer-di.O da kimə qismət ola,ya olmaya...</p>

<p>...Kəndlilərin torpağını,yer-lərini əlindən alıb, "özününküləşdirən" ,işdən çıxarılandan sonra xaricdə keyf çəkən həmin o "keçmiş məmur" deyirlər ki,təbii fəlakət nəticəsində itkin düşüb... Əbədi mənzili,yer-i yoxdur...</p>

<p>Bəlkə də onu elə vəhşi heyvanlar yeyib...</p>

<p>...Əfqan isə Bakıda fəhləlik edir.Bir balaca evdə, bir kiçik yer-də yaşayır.Heç ailə də qurmayıb...</p>

<p>Əfqanın kəndləri üçün burnunun ucu göynəyir...Amma neyləsin ki,kəndin bütün torpaqları "yuxarıda" əyləşib idarə edənlərdən kimlərinsə yer-idi...</p>

<p>P.S.Mən də hamımızın bildiklərimizi ,gördüklərimizi ,yaşadıqlarımızı qısa şəkildə yazdım.</p>

<p>Zənnimcə yazmağın yer-i vardı...elə yer-iydi...</p>

<p> </p>

<p>Gecəm vardı, yuxum yoxdu.</p>

<p>Mənim səni unutmağa</p>

<p>Sehirli çubuğum yoxdu.</p>

<p> </p>

<p>Ürəyimdə nələr çəkdim</p>

<p>Ürəyimdən atmaq üçün.</p>

<p>Ayrılıq münbit torpaqmış</p>

<p>Həsrəti çoxaltmaq üçün.</p>

<p> </p>

<p>Ərimişəm, sel olmuşam-</p>

<p>Gözlərində dağ qalmışam...</p>

<p>Mən sənsiz ölə bilərdim,</p>

<p>Şükür, yenə sağ qalmışam.</p>

<p>Bu da yol ayrıcı, o köhnə dalan,</p>

<p>Sənsiz viran olub yorulan ömür.</p>

<p>Hər səhər bir misra tökülüb qalan,</p>

<p>Hər gecə bir şeir qırılan ömür.</p>

<p> </p>

<p>Çiçək ömrü kimi qırılır elə,</p>

<p>Kim deyir nəyisə itirmək asan…</p>

<p>Mənim itirdiyim bir yana hələ,</p>

<p>Sən bu ayrılıqdan nə qazanmısan…</p>

<p> </p>

<p>Nə qəm ki, yuxuya bənzəyir eynən,</p>

<p>Fələk qapımızı daşlayan kimi...</p>

<p>Bir də baxıram ki, səni deyrəm,</p>

<p>Misranı sevgidən başlayan kimi.</p>

<p> </p>

<p>Sən bu viran ömrün harasındasan,</p>

<p>Həsrətinin dadını kimdən dadmışam...</p>

<p>Sən adda möcüzə vardımı yerdə,</p>

<p>Yoxsa şeirlərnən mən yaratmışam...</p>

<p> </p>

<p>Gerçək olduğunu mən belə bilməm,</p>

<p>Xəyal kimi sevdim, daha nə kimi...</p>

<p>Sonra danışarlar, fani dünyaya,</p>

<p>Səni saxlayıram əfsanə kimi.</p>

<p> </p>

<p>Bu da yol ayrıcı, o köhnə dalan,</p>

<p>Sənsiz viran olub yorulan ömür.</p>

<p>Hər səhər bir misra tökülüb qalan,</p>

<p>Hər gecə bir şeir qırılan ömür.</p>

<h4> </h4>

<p>Yağdı gecələrə qar yığın- yığın,</p>

<p>Torpağın ağappaq nəğməsi yağdı.</p>

<p>Qaynar uşaqlığın, şən cavanlığın</p>

<p>Qartopu oynamaq həvəsi yağdı.</p>

<p>Bir bölük sevinci, bir topa qarı</p>

<p>Budaqlar havada tutub saxladı.</p>

<p>Tullayıb çiynundən qaranlıqları,</p>

<p>Ağaclar saçına ağ lent bağladı.</p>

<p>Hər bağı, bağçanı qucaqladı qış,</p>

<p>Təbiət göründü gümüşü kimi.</p>

<p>Məsum bir körpənin südə bulaşmış</p>

<p>Təbəssümü kimi, gülüşü kimi.</p>

<p>Ağ fərəh geyindi əyninə hər yan,</p>

<p>Qar yağdı quraqlıq qorularınıa.</p>

<p>Qar yağdı,</p>

<p>Qar yağdı</p>

<p>Bizdən nigəran,</p>

<p>Kövrək anaların yuxularına.</p>

<p>Düşdü ortalığa buz sərhədləri,</p>

<p>Meşələr həsrətlə yollara baxdı.</p>

<p>Üç ay sevənlərin görüş vədləri</p>

<p>Qalıb ortalıqda darıxacaqdı…</p>

<p>Yox, yox üfüqlərdən doğacaq səhər,</p>

<p>Qalxacaq yuxudan hər kənd, hər şəhər</p>

<p>Addımlar yolları bəzəyəcəkdir.</p>

<p>Düm ağ kağızlara bənzəyən çöllər</p>

<p>Bir not dəftərinə bənzəyəcəkdir.</p>

<p>1971- ci il.</p>

<p>Görən  hansı  istək, hansı  eşq  ilə?!</p>

<p>Ləpələr  sahildə istəyə  çatır -</p>

<p>Qovuşur  İlahi, özəl  eşqinə!</p>

<p> </p>

<p>***</p>

<p> </p>

<p>Yanağında  qızartı  var  dənizin -</p>

<p>Səhər  çağı  Günəş  öpüb,  bilməyib...</p>

<p>Bir  xoşbəxtlik bəzəyibdi  bənizin -</p>

<p>Ona  görə heç  dəniz də  silməyib -</p>

<p>üzünü!..</p>

<p> </p>

<p> </p>

<p>İçimi sarıb ahım,</p>

<p>Qəhərdimi, tüstümü.</p>

<p>Üşüyürəm Allahım,</p>

<p>Şeirlə ört üstümü.</p>

<p> </p>

<p>Nə evəm, nə eşiyəm.</p>

<p>Ayrılıq günəşiyəm,</p>

<p>Qəmə ilk, sonbeşiyəm.</p>

<p>Dərd dağıdır köksümü</p>

<p> </p>

<p>Viranam göy üzündə,</p>

<p>Gecədir gündüzümdə,</p>

<p>Tapmazsız mən dözümdə,</p>

<p>Ucaldın eeey, büstümü.</p>

<p>Ah, paramparçayam, yaram bitismir,</p>

<p>Etdiyim dualar qəbula keçmir,</p>

<p>Səsim qulağına nədən yetismir,</p>

<p>Laldı çağırmaqdan bu dilim səni,</p>

<p>Harda itirmisəm, sevgilim, səni!</p>

<p> </p>

<p>Göylər silkələnir qıyyalarımdan,</p>

<p>Bax, daş da qalmayıb qayalarımdan,</p>

<p>Görən çağırırmı röyalarından,</p>

<p>Sahilində ölmüş bu lilim səni, -</p>

<p>Harda itirmisəm, sevgilim, səni!</p>

<p> </p>

<p>Axi daş könlümü çapan sən idin,</p>

<p>Azmış taleyimdən tapan sən idin,</p>

<p>Sevginlə yoğurub yapan sən idin,</p>

<p>Nə qumum unutmur, nə gilim səni, -</p>

<p>Harda itirmişəm sevgilim səni!</p>

<p> </p>

<p>Sormadığım quldur, qaçaq qalmayıb,</p>

<p>Nəzir qoymadığım ocaq qalmayıb,</p>

<p>Vallah gəzmədiyim bucaq qalmayıb,</p>

<p>Aymı kəsib yeyib bir dilim səni, -</p>

<p>Harda itirmişəm, sevgilim, səni!</p>

<p> </p>

<p>Aç, qatil olmağın surrini göstər,</p>

<p>Öldürdüyün məndə dirini göstər,</p>

<p>Yerdəsən, göydəsən, yerini göstər,</p>

<p>Gülüm, işarə ver, de bilim səni, -</p>

<p>Harda itirmisəm, sevgilim səni!</p>

<p>bir ayrılıq</p>

<p>sarılaraq öpdü məni.</p>

<p>Heç bilmədim, hansı zaman sevdi bizi,</p>

<p>hələ yollar,</p>

<p>hələ yollar bir tərəfə</p>

<p>çay daşı tək tolazlayıb,</p>

<p>çay aşağı axıtmışdı ikimiizi.</p>

<p>Özümüzə açammzkən sirrimizi,</p>

<p>heç bilmədim,</p>

<p>heç bilmədim ki Tanrıya</p>

<p>kim satmışdı</p>

<p>Tanrıdan da gizli qalan yerimizi.</p>

<p>Nə xoşbəxtdik,</p>

<p>nə xoşbəxtdik bir zamanlar.</p>

<p>Bir mən idim,</p>

<p>bir sən idin,</p>

<p>biz bir idik.</p>

<p>Əl ələ,</p>

<p>göz gözə,</p>

<p>diz dizə,</p>

<p>sevişirkən, həyəcandan,</p>

<p>deyilməyən, yazılmayan şeir idik.</p>

<p>Ta ki bir gün,</p>

<p>qəfil gələn xəyanətkar,</p>

<p>bir ayrılıq,</p>

<p>sarılaraq öldü məni,</p>

<p>öpdü məni,</p>

<p>öpdü məni...</p>

<p>Kim desə "ölülər" ağlamır" - yalandır.</p>

<p>Gözlərim şahiddir</p>

<p>hər gün nə qədər "ölünün" ağlamasına.</p>

<p>Hətta ağlama</p>

<p>səslərinə yata bilmədiyim gecələr oldu.</p>

<p>Zibil qablarını axtaran neçə "ölü əlləri",</p>

<p>gecə "katok"dan yemək oğurlayan,</p>

<p>məhbus çağrılan "rəhmətliklər" gördüm.</p>

<p>Bir qazi vardı,</p>

<p>iki ayaqları yox...</p>

<p>Minomyot biçmişdi Suqovuşanda,</p>

<p>danışırdı, gülürdü,</p>

<p>deyirdi, - şükür, sağam, yaşayıram...</p>

<p>Amma,</p>

<p>amma Suqovuşanda qalmış ayaqları çoxdan çürümüşdü!..</p>

<p>Bir uşaq vardı on iki yaşında,</p>

<p>metro pilləkənində oturub salfet satırdı.</p>

<p>İlahi,</p>

<p>gözləri min il idi ki ölmüşdü...</p>

<p>Min illik mumiya kimi qurumuşdu bəbəkləri, içindəki ümid ölmüşdü,</p>

<p>gözlərindəki həyat sönmüşdü,</p>

<p>üzündəki işıq donmuşdu.</p>

<p>Sən demə yaşamaq ümidi,</p>

<p>arzusu ölənlərin</p>

<p>özlərinin ölməsindən xəbəri olmurmuş...</p>

<p>Yarım əsrdi mən də "ölmüşəm",</p>

<p>hələ də qorxursuz özümə deməyə.</p>

<p>Qorxursuz bağrım çatlar?</p>

<p>Hahaha...</p>

<p>Ölülərin bağrı olmur,</p>

<p>skeleti olur,</p>

<p>skeleti...</p>

<p>Göydən gələn səslər</p>

<p>Məndə fəlsəfə axtarma dostum,</p>

<p>indi hər şey başqadır bir az.</p>

<p>Dünya da dəyişib, insanlar da.</p>

<p>Hətta şeirlər də...</p>

<p>Sən qarşında bir həftədir qələm, dəftər</p>

<p>qafiyə axrarışna çıxmısansa,</p>

<p>- "təcnis , dodaqdəyməz" - yazacağam düşünürsənsə,</p>

<p>Avropada bir dəli "çoxdan vurub çayı keçmiş" - anla.</p>

<p>Bir gün Yer üzündə quyruqlu insanlar görsən şaşırma,</p>

<p>o an Şeytanı xatırla.</p>

<p>Bir vaxt gözlərinə görünən,</p>

<p>qulağına nəsə pısıldayıb</p>

<p>başını xarab edən,</p>

<p>qəlbini hiylə, məkrlə dolduran.</p>

<p>Daha arzulama Ələddinin sehrli çırağından çıxan Cini,</p>

<p>üç arzunu yerinə yetirsin deyə.</p>

<p>Əgər səhər yatağında çayını içib,</p>

<p>günorta uzaq Yaponiyada naharını edib,</p>

<p>şam yeməyində hansısa Amerika rezidansında</p>

<p>Kosmosdan Yer kürəsinin görüntülərini</p>

<p>seyr edə bilirsənsə.</p>

<p>Amansız xəstəlik bildiyin</p>

<p>xərçəngin çarəsini tapan alimləri yox edib,</p>

<p>gizli labarotirayalarda</p>

<p>öldürücü "yeni nəsil viruslar" hazırlayırsa beyinlər</p>

<p>Əzrayılda günah axtarma,</p>

<p>canları alır deyə!</p>

<p>Hippokratı andında təqsirləndirmə insan oğlunu,</p>

<p>hələ Darvini...</p>

<p>"İnsan meymundan əmələ gəlib" -</p>

<p>dediyinə görə,</p>

<p>- biz belə qəddar deyilik,</p>

<p>- deyə hətta insanlardan qorxan meymunlara "əcdadımız" demək fikrindən daşın.</p>

<p>Bir gün təcrübə siçanları yerinə</p>

<p>yeraltı kabinalardakı</p>

<p>şüşə kolbalardan insanlar çıxacaqsa,</p>

<p>diz çöküb Allaha;</p>

<p>"məni yenidən yarat" - demə.</p>

<p>Hətta Allahın səlahiyyətlərini</p>

<p>Yer üzündə əvəz edən "Varlıqlar" peyda olacaqsa,</p>

<p>daha düşünmə yaradan qüvvə Allahdır deyə.</p>

<p>Şüşə kolbaların xətrinə dəyə bilərsən,</p>

<p>içindəki böyüməkdə olan insan rüşeymlərini bəsləyən şüşə bətnlərinin...</p>

<p>İndi hər şey dəyişib dostum,</p>

<p>məndə fəlsəfə axtarma,</p>

<p>fəlakət axtar, fəlakət!</p>

<p>Qiyamət günü yaxınlaşır de,</p>

<p>doğulmaqda olan kimdirsə</p>

<p>Kosmosdan onun</p>

<p>zühur etməkdə olan iniltisinin eşit...</p>

<p><strong>Sənsizlik</strong></p>

<p>Soyuqdur hər yer,</p>

<p>yağır bu aralar.</p>

<p>Damır könlümün damı, divarları.</p>

<p>Hər tərəf nəmişlik qoxuyur,</p>

<p>kif basmış can evimin qapısı, aynaları.</p>

<p>Desəm darıxmıram,</p>

<p>inanma, yalan olar.</p>

<p>"İt kimi darıxmaq" ,</p>

<p>bilmirəm,</p>

<p>kim işlədib bu ifadəni ilk dəfə.</p>

<p>Sərhəd xəttləri uzanıb gedir</p>

<p>üzü qışın soyuqlarına,</p>

<p>hələ bunun qar yağması,</p>

<p>üz çatladıb</p>

<p>dodaq göyərdən şaxtası da var.</p>

<p>Mən isti havalara öyrəşmiş ,</p>

<p>sərhəd xəttlərinə dözümsüz adamam, bilirsən.</p>

<p>Susma,</p>

<p>bir işarə ver,</p>

<p>yolları yığım əlimə,</p>

<p>ya sənə gəlim,</p>

<p>ya da yol alım uzaqlara.</p>

<p>Sənsiz çox darıxmışam</p>

<p>desəm inan,</p>

<p>and olsun,</p>

<p>sənsiz açılan sabahlara...</p>

<p>Yaman soyuq keçdi bu ilin qışı,</p>

<p>Don vurdu ağacı, buz tutdu daşı.</p>

<p>İsinə bilmədi bir mənzilbaşı,</p>

<p>Qaranquş yuvası, bənövşə ətri.</p>

<p> </p>

<p>Yaza ümid etdi, yaz gecikirdi,</p>

<p>Gah qar ələyirdi, gah sel tökürdü.</p>

<p>Gözləyə-gözləyə həsrət çəkirdi,</p>

<p>Qaranquş yuvası, bənövşə ətri.</p>

<p> </p>

<p>Bir ümid doğurdu günəş hər səhər,</p>

<p>Keçinib gedirdi axşam birtəhər.</p>

<p>Boylanıb qalırdı içində qəhər,</p>

<p>Qaranquş yuvası, bənövşə ətri.</p>

<p> </p>

<p>Yuva boş qalmışdı, gül darıxırdı,</p>

<p>Bu bahar hələ də gendən baxırdı.</p>

<p>Bir sevda eşqinə seyrə çıxırdı,</p>

<p>Qaranquş yuvası, bənövşə ətri.</p>

<p> </p>

<p>Yandı, arzuların günəşi yandı,</p>

<p>Yuva ətirləndi, gül yuvalandı.</p>

<p>Nəğməyə kökləndi, sözlərdə dindi,</p>

<p>Qaranquş yuvası, bənövşə ətri.</p>

<p> </p>

<p><a attributionsrc="/privacy_sandbox/comet/register/source/?xt=AZZ6uHUytX8oeBSi6QDD7QsMLlImTR6Wr7Nvz8abLNOqjlvJY3Lf_7EhkfWv_u0DKUddVuVzXVblmOiPwJkrX6wb0feyD6nhoo1h_i-ZvKPU83pp-BLNKsGkSEQq5fzUGklOvolLt1ZhFPnFog1EfAHJsPagD0VoSIXUTkWK1VJs-e06bOAlsNkD50vXmBNsaufbkvM9pkwwJb7XhrXuSlJb02oLvanIQZzP6jthb4GsMFZUoRI1uu-OZ5jaeoLnB5xs8kUOzT_KVCNzNCoENiOdtadC4csY5NOVDFLMjalqZeWtbX5CrgqxhJWQuq9OPAh6fngoPWdX8-Yh3IOR9z-vgNThuNZXygKvZ3ombkhrLr2VgFLIv_Q-1cW-HAB1pRfRXF80Vz-5veKr7wO3in4PX7p3XGIhHCMXw1fADPO3_oZt12OA529-mSZbILNM5HhW3KVmSNyVYKOlImotgKO7rdQawu-vPqMkiRG4J1FBJV6i7fPE1Vj7gC1f74HhVtlfii9mlUNpH0NhAhSZL-djvNGXL3LCmaQrGTyQQ-RLy8GdqLM7Fw36fghix-xJ8kGlmAjGqX-gZye1s5kEewNVQHnSDXonw4gTAwK4vOe9Pj0Rs5xmnchGIDP0s8ueRCW0oNw-IoY3vlYu4Rvus1XJHEas15YyEv5AB1-1QSk4J2xDxsHT1ejGEJ8g-jF_4crYfVC4uMJin6_z-DmfSubtUmbm_uFvKbljD7GLvHlTk-QzQqMGOWPQlSFEaCOeIfWweIIblsQ9TdAQebsBb-SkRImp1wlNyMxjN8PJJSp6xt4pCFekbnmJD6pXoMC7F5OowXWVnuK5-FvXPjjMoaAAwajYK2-li6St_Wv8tbECDV4TEjCwh8HMa0aPOu6bO43jZ5PkigorDnbUu_OeWgBm-nkhNRoFSmkWf7kRXYw2SpbkSFJvhpUVOJ0kCut9YbM1BzW3g0zOPEyifHECH63sr_7SOmsPcUB67gh0gjqPO4MTobjoiBM9lP39VYa-W4sXNB4fvhtCZm7ZC3x4LTdg_EEaH38_KFjQtBiTx7NLbH1HZ8MyR2V0yFCTd4EeqiGVrzC4NDQsLV8a_XgMuoUMJJlKhjzcVG4Y5KbZNngmZkakqmEz6qbQogDVzb5AHJptVFIGtNuLkHn4ZKORqY5QQgi7bw8U2B7_j7KE42hFv02EpOBO-i4E0F1NG51o9v5by5U87GttjsBFnsig3voDl8OZ7MQmSafE5jXJWpCy1EMN9UxAA2404rFK036iApNFJmbEerrZuxLWi7LOLM44LoRBN8siJMhXkN6tkbeO92KksxKc2xgJ7b_ZG4QoCEPP-C6gt4bHbY-BWlOWnRYlSW11BuIsY-f_zq5EFcki0tC0ZJwbgpuLOJ6PZr0ocnuckgoYxoChqNFKhcpscUqYLFWa8_wyUlss6Mc8X5QXJgkPl8jz97WtIA3vQtubM5Hz2p9hKzxVu9sA3pgOm0QHvML1NstKjQkyKzuLcplJY71tfPjYhj8W48fChrVzuUtMKmlgE2T4Av_5a0EZKVZaj9_m_JYUehcSsPOPdzj_5Np6NqShQbWJFrqZOqwCyURrTTNq17E2xqkZZPWTvcpvcw5vv163nUT0lSioS6eZwytIj-A1lcckYUDaxo" href="https://www.facebook.com/vaqif.yusifli.3?__cft__[0]=AZYbef-74Mophpzh2ih83d0vRNXv33ev0O-7yX4W5TB0N-Yl13XU_LReG7IlyxMGZEIUdErdrLlQLOG6VkdVzl9fSZjndS4Y0-ALW7xPfHjMZz5zbK27bEHHCI2ilqleJmJUtIMs2oDRne7_3FufkYPbAjFHlihfisHKwnXL2aZRvildWuUCwlzypbDEK_LeXQ&tn=-]K-R" role="link" tabindex="0">Vaqif Yusifli</a> Azərbaycan ədəbi fikrində özünəməxsus yeri olan, sözün dəyərini qoruyan və ədəbiyyata məsuliyyətlə yanaşan ziyalılardan biridir. Onun fəaliyyəti yalnız məqalə yazmaqla məhdudlaşmır o, bütövlükdə ədəbi mühitin formalaşmasına, inkişafına və sağlam istiqamətdə irəliləməsinə xidmət edən bir düşüncə sahibidir. Ədəbi tənqid sahəsində uzun illər ərzində qazandığı təcrübə və topladığı müşahidələr onun yazılarında dərinlik, obyektivlik və prinsipiallıq kimi keyfiyyətləri ön plana çıxarmışdır.</p>

<p>Vaqif Yusiflinin yaradıcılığına nəzər saldıqda görürük ki, o, ədəbiyyata yalnız estetik zövq prizmasından yanaşmır, eyni zamanda onu cəmiyyətin mənəvi güzgüsü kimi dəyərləndirir. Onun üçün ədəbiyyat insan ruhunun ifadəsi, milli düşüncənin daşıyıcısı və zamanın sınağından çıxan bir dəyərdir. Bu baxımdan o, həm klassik irsi, həm də müasir ədəbi nümunələri dərindən təhlil edərək oxucuya düzgün istiqamət göstərməyə çalışır.</p>

<p>Onun tənqidçi kimi əsas xüsusiyyətlərindən biri obyektivliyə sadiq qalmasıdır. O, şəxsi münasibətləri deyil, əsərin bədii gücünü əsas meyar kimi qəbul edir. Bu isə onu bəzən mübahisələrin mərkəzinə çəksə də, nəticə etibarilə ədəbi mühitin inkişafına müsbət təsir göstərmişdir. Onun yazılarında tənqid dağıdıcı deyil, əksinə qurucu xarakter daşıyır; məqsəd ədəbiyyatı zəiflətmək yox, onu daha da gücləndirməkdir.</p>

<p>Vaqif Yusifli həm də ədəbi prosesin canlı iştirakçısıdır. O, müxtəlif dövrlərdə qələmə aldığı məqalələrdə yeni ədəbi meyilləri, gənc yazarların yaradıcılığını və cəmiyyətin ədəbiyyata münasibətini diqqətlə izləyərək öz mövqeyini ortaya qoymuşdur. Onun bu fəaliyyəti ədəbiyyatın dinamik inkişafına təkan verən mühüm amillərdən biri kimi qiymətləndirilə bilər.</p>

<p>Bu gün biz belə bir ziyalının həyat yoluna nəzər salarkən, onun gördüyü işlərin əhəmiyyətini daha dərindən anlayırıq. Ədəbiyyatın keşiyində duran, sözün məsuliyyətini dərk edən və hər zaman həqiqətin tərəfində olan bir insan kimi Vaqif Yusifli hörmət və ehtirama layiqdir.</p>

<p>Bu əlamətdar gündə, onun doğum günü münasibətilə, Vaqif Yusiflini səmimi qəlbdən, böyük ehtiram və dərin minnətdarlıq hissi ilə təbrik edirik. Arzu edirik ki, onun qələmi daim iti, sözü həmişə təsirli, fikri isə hər zaman aydın və işıqlı olsun. Qoy o, bundan sonra da Azərbaycan ədəbiyyatına öz dəyərli töhfələrini verməyə davam etsin, yeni nəsillərə yol göstərən bir çıraq kimi yanıb işıq saçsın. Sağlamlıq, uzun ömür, yaradıcılıq uğurları və yeni-yeni nailiyyətlər onun yol yoldaşı olsun.</p>

<p>Doğum gününüz mübarək, dəyərli ziyalımız Vaqif müəllim!</p>

<p>Sevil Azadqızı</p>

<p>Azərbaycan dili və ədəbiyyatı müəllimi. Filoloq. Ədəbi təhlil-tənqidçi. AJB-nin üzvü.</p>

<p>Yazar-publisist</p>

<p>20.04.2026</p>

<p> </p>

<p><img role="presentation" src="data:image/svg+xml,%3Csvg fill='none' xmlns='http://www.w3.org/2000/svg' viewBox='0 0 16 16'%3E%3Cg clip-path='url(%23clip0_15251_63610)'%3E%3Cpath d='M15.9963 8c0 4.4179-3.5811 7.9993-7.9986 7.9993-4.4176 0-7.9987-3.5814-7.9987-7.9992 0-4.4179 3.5811-7.9992 7.9987-7.9992 4.4175 0 7.9986 3.5813 7.9986 7.9992Z' fill='url(%23paint0_linear_15251_63610)'/%3E%3Cpath d='M15.9973 7.9992c0 4.4178-3.5811 7.9992-7.9987 7.9992C3.5811 15.9984 0 12.417 0 7.9992S3.5811 0 7.9986 0c4.4176 0 7.9987 3.5814 7.9987 7.9992Z' fill='url(%23paint1_radial_15251_63610)'/%3E%3Cpath d='M7.9996 5.9081c-.3528-.8845-1.1936-1.507-2.1748-1.507-1.4323 0-2.4254 1.328-2.4254 2.6797 0 2.2718 2.3938 4.0094 4.0816 5.1589.3168.2157.7205.2157 1.0373 0 1.6878-1.1495 4.0815-2.8871 4.0815-5.159 0-1.3517-.993-2.6796-2.4254-2.6796-.9811 0-1.822.6225-2.1748 1.507Z' fill='%23fff'/%3E%3C/g%3E%3Cdefs%3E%3CradialGradient id='paint1_radial_15251_63610' cx='0' cy='0' r='1' gradientUnits='userSpaceOnUse' gradientTransform='matrix(0 7.9992 -7.99863 0 7.9986 7.9992)'%3E%3Cstop offset='.5637' stop-color='%23E11731' stop-opacity='0'/%3E%3Cstop offset='1' stop-color='%23E11731' stop-opacity='.1'/%3E%3C/radialGradient%3E%3ClinearGradient id='paint0_linear_15251_63610' x1='2.3986' y1='2.4007' x2='13.5975' y2='13.5993' gradientUnits='userSpaceOnUse'%3E%3Cstop stop-color='%23FF74AE'/%3E%3Cstop offset='.5001' stop-color='%23FA2E3E'/%3E%3Cstop offset='1' stop-color='%23FF5758'/%3E%3C/linearGradient%3E%3CclipPath id='clip0_15251_63610'%3E%3Cpath fill='%23fff' d='M-.001.0009h15.9992v15.9984H-.001z'/%3E%3C/clipPath%3E%3C/defs%3E%3C/svg%3E" style="height:18px; width:18px" /></p>

<p>Yumruqlanan, dümsüklənən, dizlənən,</p>

<p>Tülkü kimi orda-burda gizlənən,</p>

<p>Dalançılar qəhrəmana çevrilib.</p>

<p> </p>

<p>Şölə yoxdu, umduğumuz çıraqda,</p>

<p>Övlad haqda əsər yazır bir axta..</p>

<p>Papaqçılar susub durub qıraqda,</p>

<p>Palançılar qəhrəmana çevrilib.</p>

<p> </p>

<p>Dəyişiblər ömrümüzün kodunu,</p>

<p>Verən yoxdu yaramızın yodunu,</p>

<p>İşə bax ki, gözümüzün odunu,</p>

<p>Alançılar qəhrəmana çevrilib.</p>

<p> </p>

<p>Çox çalışdım qurtulmadım bədimdən,</p>

<p>Mən də döndüm yavaş-yavaş vədimdən,</p>

<p>İndi yox ki, ta bineyi-qədimdən,</p>

<p>Talançılar qəhrəmana çevrilib.</p>

<p> </p>

<p>Deşik gəzir tıxamağa çüyçülər,</p>

<p>Aparıbdı başımızı küyçülər,</p>

<p>Ömrümüzə oturubdu züyçülər,</p>

<p>Çalançılar qəhrəmana çevrilib.</p>

<p> </p>

<p>Heç cür çıxmır canımızın acısı,</p>

<p>Şirə dönüb yüz qapının tazısı,</p>

<p>Qara gəlsin zəmanənin yazısı,</p>

<p>Yalançılar qəhrəmana çevrilib.</p>